Przejdź do treści
Fiskusjusz.pl

Podatek dochodowy od osób prawnych

Zakres podmiotowy i wyłączenia, podatkowa grupa kapitałowa, przychody i koszty, stawki 19 i 9 procent, mały podatnik, ryczałt od dochodów spółek, podatek minimalny, koszty finansowania dłużnego, podatek u źródła, zwolnienia dywidendowe, zagraniczna jednostka kontrolowana, podatek od przerzuconych dochodów, terminy CIT-8.

Dziedzina z art. 20 ust. 1 pkt 4 ustawy o doradztwie podatkowym. W tej dziedzinie mamy 73 pytania.

Spółka z o.o. (podatnik CIT) wypłaca na rzecz spółki z siedzibą w Szwajcarii wynagrodzenie z tytułu korzystania z praw autorskich. Szwajcarska spółka jest podmiotem powiązanym. Polska spółka nie posiada certyfikatu rezydencji podatkowej szwajcarskiej spółki. Jakie skutki podatkowe wystąpią po stronie polskiej spółki?

  1. a) Polska spółka nie pobiera podatku u źródła, jeśli wypłaty nie przekraczają 2 000 000 zł w roku podatkowym, mimo braku certyfikatu rezydencji.
  2. b) Polska spółka pobiera podatek u źródła według stawki 20%, ponieważ bez certyfikatu rezydencji nie stosuje preferencji z umowy ze Szwajcarią. poprawna
  3. c) Polska spółka pobiera podatek u źródła według stawki 10% dla należności licencyjnych, jeżeli odbiorca jest ich rzeczywistym właścicielem, nawet bez certyfikatu rezydencji.
Fiskusjusz wyjaśnia:

Dlaczego tak: Zgodnie z art. 26 ust. 1 CIT, wypłata należności z tytułu praw autorskich na rzecz podmiotu zagranicznego podlega podatkowi u źródła według stawki 20%, chyba że podatnik posiada certyfikat rezydencji i spełnia warunki zastosowania stawki preferencyjnej albo zwolnienia. Brak certyfikatu rezydencji szwajcarskiej spółki oznacza, że polska spółka nie może zastosować stawki z umowy o unikaniu podwójnego opodatkowania. Próg 2 000 000 zł nie znosi obowiązku poboru podatku według zasad krajowych. Stawka 10% dla należności licencyjnych może wynikać z umowy, ale jej zastosowanie wymaga posiadania certyfikatu rezydencji. W tej sytuacji polska spółka jako płatnik powinna pobrać podatek u źródła według stawki 20% od wypłacanego wynagrodzenia.

Podstawa prawna: Ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych (Dz.U. 2026 poz. 554), art. 26 ust. 1

Pułapka: Brak certyfikatu rezydencji uniemożliwia zastosowanie preferencyjnej stawki lub zwolnienia - wtedy obowiązuje stawka podstawowa 20%.

Spółka z o.o. poniosła koszty uzyskania przychodów w postaci wynagrodzeń pracowników. Kiedy koszty te są potrącalne?

  1. a) W miesiącu, za który wynagrodzenia są należne, jeśli wypłacono je lub postawiono do dyspozycji w wymaganym terminie. poprawna
  2. b) W miesiącu faktycznej wypłaty wynagrodzeń, także gdy wypłacono je terminowo po miesiącu, za który są należne.
  3. c) W miesiącu ujęcia wynagrodzeń w księgach rachunkowych jako kosztu, nawet bez ich wypłaty lub postawienia do dyspozycji.
Fiskusjusz wyjaśnia:

Dlaczego tak: Zgodnie z art. 15 ust. 4g ustawy należności ze stosunku pracy stanowią koszty uzyskania przychodów w miesiącu, za który są należne, pod warunkiem że zostały wypłacone lub postawione do dyspozycji w terminie wynikającym z przepisów prawa pracy, umowy lub innego stosunku prawnego. Uchybienie temu terminowi powoduje, że zastosowanie znajduje art. 16 ust. 1 pkt 57, a koszt jest rozpoznawany dopiero w miesiącu faktycznej wypłaty. Samo zarachowanie wynagrodzenia w księgach bez jego wypłaty nie wystarcza do rozpoznania kosztu.

Podstawa prawna: ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych (Dz.U. 2026 poz. 554), art. 15 ust. 4g i art. 16 ust. 1 pkt 57

Pułapka: Należy pamiętać, że wynagrodzenia są kosztem w dniu wymagalności, ale tylko jeśli zostały wypłacone w terminie, w przeciwnym razie kosztem stają się dopiero w dniu wypłaty.

Spółka z o.o. poniosła w 2026 r. koszty finansowania dłużnego w rozumieniu art. 15c ust. 1 ustawy o CIT. Które z poniższych twierdzeń dotyczących limitowania tych kosztów jest prawidłowe?

  1. a) Limit wynosi 30% przychodów ze wszystkich źródeł po odjęciu przychodów odsetkowych, a nadwyżkę można przenieść na kolejne lata.
  2. b) Nadwyżkę ponad przychody odsetkowe wyłącza się w części przekraczającej 30% podatkowej EBITDA, bez prawa rozliczenia w kolejnych latach.
  3. c) Nadwyżka kosztów finansowania dłużnego jest kosztem do wysokości wyższej z kwot: 3 000 000 zł albo 30% podatkowej EBITDA; część wyłączoną rozlicza się w 5 następnych latach. poprawna
Fiskusjusz wyjaśnia:

Dlaczego tak: Art. 15c ust. 1 ustawy nakazuje wyłączyć z kosztów uzyskania przychodów nadwyżkę kosztów finansowania dłużnego nad przychodami o charakterze odsetkowym w części przekraczającej wyższą z dwóch kwot: 3 000 000 zł albo 30% podatkowej EBITDA obliczonej według wzoru z tego przepisu. Kwota wyłączona nie przepada - zgodnie z art. 15c ust. 18 podlega zaliczeniu do kosztów uzyskania przychodów w następnych 5 latach podatkowych, w ramach limitów obowiązujących w tych latach. Liczenie limitu jako 30% przychodów ze wszystkich źródeł pomniejszonych o przychody odsetkowe nie odpowiada wzorowi ustawowemu, a twierdzenie o bezpowrotnej utracie kosztu jest sprzeczne z art. 15c ust. 18.

Podstawa prawna: ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych (Dz.U. 2026 poz. 554), art. 15c ust. 1 i 18

Pułapka: Częstym błędem jest mylenie podstawy limitu (podatkowa EBITDA) z przychodami ze wszystkich źródeł lub pomijanie możliwości odliczenia nadwyżki w latach następnych.

Spółka z o.o. poniosła wydatki na ulepszenie środka trwałego. W jaki sposób wydatki te mogą zostać zaliczone do kosztów uzyskania przychodów?

  1. a) Wyłącznie przez odpisy amortyzacyjne, niezależnie od wysokości wydatków.
  2. b) Bezpośrednio w dacie poniesienia, jeśli ulepszenie jest jednorazowe, bez względu na kwotę.
  3. c) Bezpośrednio w dacie poniesienia, jeśli suma ulepszeń w roku nie przekracza 10 000 zł. poprawna
Fiskusjusz wyjaśnia:

Dlaczego tak: Zgodnie z art. 16g ust. 13 ustawy wydatki na przebudowę, rozbudowę, rekonstrukcję, adaptację lub modernizację środka trwałego zwiększają jego wartość początkową dopiero wtedy, gdy ich suma w danym roku podatkowym przekracza 10 000 zł i powodują wzrost wartości użytkowej. Wówczas rozlicza się je wyłącznie przez odpisy amortyzacyjne. Jeżeli suma wydatków nie przekracza 10 000 zł, stanowią one koszt uzyskania przychodów bezpośrednio w dacie poniesienia. Kryterium jest zatem kwotowe, a nie jednorazowość ulepszenia czy jego wpływ na charakter środka trwałego.

Podstawa prawna: ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych (Dz.U. 2026 poz. 554), art. 16g ust. 13

Pułapka: Należy pamiętać o limicie 10 000 zł, który decyduje o możliwości jednorazowego zaliczenia wydatków na ulepszenie do kosztów.

Spółka z o.o. posiada 100% udziałów w spółce zależnej z siedzibą w Polsce. Spółka zależna wypłaciła spółce dominującej dywidendę. Czy spółka dominująca może skorzystać ze zwolnienia z opodatkowania tej dywidendy?

  1. a) Tak, jeżeli spółka dominująca posiada co najmniej 25% udziałów w spółce zależnej przez nieprzerwany okres jednego roku.
  2. b) Tak, jeżeli spółka dominująca posiada co najmniej 10% udziałów w spółce zależnej przez nieprzerwany okres dwóch lat. poprawna
  3. c) Nie, ponieważ zwolnienie dotyczy wyłącznie dywidend wypłacanych przez spółki zagraniczne.
Fiskusjusz wyjaśnia:

Dlaczego tak: Zgodnie z art. 22 ust. 4 ustawy o CIT, zwolnienie z opodatkowania dywidend ma zastosowanie, gdy spółka otrzymująca dywidendę posiada bezpośrednio nie mniej niż 10% udziałów w kapitale spółki wypłacającej, przez nieprzerwany okres dwóch lat. Wariant z 25% udziałów i rocznym okresem jest błędny. Wariant wykluczający dywidendy od spółek krajowych jest nieprawidłowy, gdyż zwolnienie obejmuje zarówno spółki polskie, jak i zagraniczne spełniające warunki.

Podstawa prawna: Ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych (Dz.U. 2026 poz. 554), art. 22 ust. 4

Pułapka: Pomylenie progu 10% z 25% lub okresu dwóch lat z jednym rokiem.

Spółka z o.o. rozpoczęła działalność 1 marca 2026 roku, a jej rok podatkowy pokrywa się z rokiem kalendarzowym. Przychody za pierwszy rok podatkowy wyniosą 1 200 000 euro. Czy spółka może skorzystać z obniżonej stawki CIT 9%?

  1. a) Tak, bo jako podatnik rozpoczynający działalność spełnia warunek podmiotowy, a 1 200 000 euro mieści się w limicie za 10 pełnych miesięcy poprawna
  2. b) Tak, ale tylko przy wyłącznym udziale osób fizycznych w kapitale; udział osoby prawnej miałby wyłączać stawkę 9% także w pierwszym roku
  3. c) Nie, bo próg bieżących przychodów należałoby przeliczyć według kursu NBP z dnia rozpoczęcia działalności, co mogłoby obniżyć limit poniżej 1 200 000 euro
Fiskusjusz wyjaśnia:

Dlaczego tak: Stawkę 9% stosuje się do przychodów innych niż z zysków kapitałowych, jeżeli przychody osiągnięte w roku podatkowym nie przekroczyły równowartości 2 000 000 euro (art. 19 ust. 1 pkt 2), a podatnik jest małym podatnikiem albo rozpoczyna działalność (art. 19 ust. 1d i 1e). Gdy rok podatkowy jest krótszy niż 12 miesięcy, kwotę 2 000 000 euro ustala się jako iloczyn 1/12 tej kwoty i liczby pełnych miesięcy w tym roku (art. 19 ust. 1 pkt 2 lit. b); dla okresu od 1 marca do 31 grudnia daje to 10/12 z 2 000 000 euro, czyli około 1 666 667 euro, a przychody 1 200 000 euro mieszczą się w tym limicie. Skład udziałowców nie ma dla tej stawki znaczenia - ograniczenia z art. 19 ust. 1a dotyczą podmiotów powstałych z przekształceń, połączeń i podziałów. Limit przelicza się według kursu z pierwszego dnia roboczego roku podatkowego, a nie z dnia rozpoczęcia działalności.

Podstawa prawna: ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych (Dz.U. 2026 poz. 554), art. 19 ust. 1 pkt 2 lit. a i b, ust. 1d i ust. 1e

Pułapka: Błędne przeliczanie limitu 2 000 000 euro na złote - kurs z pierwszego dnia roboczego października roku poprzedzającego, a nie z dnia rozpoczęcia działalności.

Spółka z o.o. w 2026 roku osiągnęła przychody (inne niż z zysków kapitałowych) w wysokości 1 800 000 euro. W roku poprzednim jej przychody wyniosły 2 100 000 euro. Czy spółka może skorzystać w 2026 roku z 9% stawki podatku dochodowego od osób prawnych?

  1. a) Tak, ale tylko w części przychodów nieprzekraczającej 2 000 000 euro, nadwyżka opodatkowana jest stawką 19%.
  2. b) Tak, ponieważ przychody w roku bieżącym nie przekroczyły 2 000 000 euro, bez względu na wysokość przychodów w roku poprzednim.
  3. c) Nie, ponieważ przychody w roku poprzednim przekroczyły 2 000 000 euro, co wyklucza stosowanie 9% stawki w roku bieżącym. poprawna
Fiskusjusz wyjaśnia:

Dlaczego tak: Stawka 9 % wymaga spełnienia dwóch warunków łącznie: przychody osiągnięte w bieżącym roku podatkowym nie mogą przekroczyć równowartości 2 000 000 euro (art. 19 ust. 1 pkt 2), a podatnik musi mieć status małego podatnika albo rozpoczynać działalność (art. 19 ust. 1d). Status małego podatnika ocenia się według przychodu ze sprzedaży wraz z należnym podatkiem od towarów i usług w roku poprzednim. Skoro w roku poprzednim przychody wyniosły 2 100 000 euro, spółka nie jest małym podatnikiem i mimo niższych przychodów bieżących nie może zastosować stawki 9 %. Limit nie jest też progiem cząstkowym: jego przekroczenie oznacza stawkę 19 % od całości dochodu.

Podstawa prawna: ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych (Dz.U. 2026 poz. 554), art. 19 ust. 1 pkt 2 i ust. 1d oraz art. 4a pkt 10

Pułapka: Pomylenie limitu przychodów z progiem, powyżej którego stosuje się wyższą stawkę do nadwyżki, podczas gdy limit warunkuje całą stawkę.

Spółka z o.o. w 2026 roku osiągnęła przychody z zysków kapitałowych w wysokości 500 000 zł oraz przychody inne niż z zysków kapitałowych w wysokości 800 000 zł. Koszty uzyskania przychodów związane z tymi źródłami wyniosły odpowiednio 300 000 zł i 500 000 zł. Spółka jest małym podatnikiem. Jaka będzie łączna wysokość podatku dochodowego za rok podatkowy?

  1. a) 76 000 zł
  2. b) 38 000 zł
  3. c) 65 000 zł poprawna
Fiskusjusz wyjaśnia:

Dlaczego tak: Dochód z zysków kapitałowych wynosi 200 000 zł (500 000 zł minus 300 000 zł) i podlega stawce 19 %, co daje 38 000 zł. Dochód z pozostałych źródeł wynosi 300 000 zł (800 000 zł minus 500 000 zł) i u małego podatnika podlega stawce 9 %, co daje 27 000 zł. Podatek stanowi sumę obu kwot, czyli 65 000 zł. Kwota 38 000 zł obejmuje wyłącznie podatek od zysków kapitałowych, a 76 000 zł powstaje przy błędnym zastosowaniu stawki 19 % do obu źródeł.

Podstawa prawna: ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych (Dz.U. 2026 poz. 554), art. 19 ust. 1 pkt 1 i 2

Pułapka: Łatwo zapomnieć, że preferencyjna stawka 9% dla małych podatników dotyczy wyłącznie przychodów innych niż zyski kapitałowe.

Spółka z o.o. w 2026 roku osiągnęła przychody ze sprzedaży produktów w wysokości 1 800 000 zł oraz przychody z odsetek od środków na rachunku bankowym w wysokości 5 000 zł. Koszty uzyskania przychodów związane ze sprzedażą wyniosły 1 500 000 zł, a koszty związane z odsetkami nie wystąpiły. Jaka będzie podstawa opodatkowania spółki za ten rok, przy założeniu, że spółka nie ma innych przychodów i kosztów?

  1. a) 305 000 zł, suma 300 000 zł ze sprzedaży i 5 000 zł z odsetek. poprawna
  2. b) 300 000 zł, tylko dochód ze sprzedaży 300 000 zł, bez odsetek.
  3. c) 300 000 zł, przy założeniu zwolnienia odsetek bankowych.
Fiskusjusz wyjaśnia:

Dlaczego tak: Zgodnie z art. 7 ust. 1 i 2 ustawy przedmiotem opodatkowania jest dochód stanowiący sumę dochodu z zysków kapitałowych i dochodu z innych źródeł, a dochodem ze źródła jest nadwyżka przychodów nad kosztami ich uzyskania. Sprzedaż produktów daje dochód 300 000 zł, a odsetki od środków na rachunku bankowym stanowią przychód, przy którym nie wystąpiły koszty uzyskania przychodów, więc dochód z odsetek wynosi 5 000 zł. Odsetki od zwykłych rachunków bankowych nie są wymienione w katalogu zysków kapitałowych z art. 7b ust. 1, ale niezależnie od kwalifikacji źródła podstawą opodatkowania jest suma obu dochodów, czyli 305 000 zł. Ustawa nie zwalnia takich odsetek z opodatkowania.

Podstawa prawna: ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych (Dz.U. 2026 poz. 554), art. 7 ust. 1 i 2

Pułapka: Błędne sumowanie przychodów i kosztów bez rozdzielenia na źródła lub nieuznanie odsetek za przychód podatkowy.

Spółka z o.o. w 2026 roku osiągnęła przychody ze sprzedaży produktów w wysokości 2 000 000 zł oraz poniosła koszty uzyskania przychodów w wysokości 1 600 000 zł. Spółka nie korzysta z żadnych ulg i odliczeń. Jaka będzie wysokość podatku dochodowego, jeżeli spółka spełnia warunki do uznania jej za małego podatnika?

  1. a) 80 000 zł
  2. b) 36 000 zł poprawna
  3. c) 76 000 zł
Fiskusjusz wyjaśnia:

Dlaczego tak: Mały podatnik to podatnik, u którego wartość przychodu ze sprzedaży (wraz z kwotą należnego VAT) nie przekroczyła w poprzednim roku podatkowym równowartości 2 000 000 euro. Przeliczenia dokonuje się według średniego kursu NBP ogłaszanego na pierwszy dzień roboczy października poprzedniego roku podatkowego. Stawka podatku dla małych podatników wynosi 9% podstawy opodatkowania, ale tylko od przychodów innych niż zyski kapitałowe. Dochód spółki to 400 000 zł (2 000 000 - 1 600 000). Podatek wynosi 9% z 400 000 zł, czyli 36 000 zł. Wariant z kwotą 76 000 zł sugeruje błędne zastosowanie stawki 19% do całego dochodu. Wariant z kwotą 80 000 zł jest wynikiem pomylenia stawki 9% z 20% lub błędnego obliczenia.

Podstawa prawna: ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych (Dz.U. 2026 poz. 554), art. 19 ust. 1 pkt 2, art. 4a pkt 10

Pułapka: Pomylenie stawki 9% z 19% lub nieprawidłowe ustalenie progu małego podatnika.

Spółka z o.o. w 2026 roku osiągnęła przychody ze sprzedaży produktów w wysokości 1 500 000 zł, a w 2025 roku przychody te wyniosły 1 200 000 zł. Dochód spółki z przychodów innych niż z zysków kapitałowych wyniósł w 2026 r. 200 000 zł. W 2026 roku spółka poniosła koszty uczestnictwa w targach w wysokości 80 000 zł. Jaka kwota może być odliczona od podstawy opodatkowania z tytułu ulgi na zwiększenie przychodów ze sprzedaży produktów?

  1. a) 0 zł
  2. b) 40 000 zł
  3. c) 80 000 zł poprawna
Fiskusjusz wyjaśnia:

Dlaczego tak: Ulga na ekspansję z art. 18eb ust. 1 ustawy pozwala odliczyć od podstawy opodatkowania koszty poniesione w celu zwiększenia przychodów ze sprzedaży produktów, do wysokości dochodu z przychodów innych niż z zysków kapitałowych i nie więcej niż 1 000 000 zł w roku podatkowym. Koszty uczestnictwa w targach są wprost wymienione w katalogu z art. 18eb ust. 7. Zgodnie z art. 18eb ust. 9 odliczenia dokonuje się w zeznaniu za rok podatkowy, w którym poniesiono te koszty, a więc już w 2026 r.; warunek wzrostu przychodów w okresie dwóch kolejnych lat weryfikuje się później, a jego niespełnienie skutkuje obowiązkiem doliczenia odliczonej kwoty (art. 18eb ust. 6). Odliczeniu podlega więc pełne 80 000 zł, bo kwota ta mieści się w dochodzie 200 000 zł.

Podstawa prawna: ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych (Dz.U. 2026 poz. 554), art. 18eb ust. 1, 6, 7 i 9

Pułapka: Częstym błędem jest uznanie, że wzrost przychodów w roku poniesienia kosztów wystarczy do skorzystania z ulgi, podczas gdy trzeba go oceniać po dwóch latach.

Spółka z o.o. w 2026 roku poniosła karę umowną z tytułu nieterminowego wykonania umowy z kontrahentem. Czy kara umowna może stanowić koszt uzyskania przychodów?

  1. a) Tak, ale tylko przy zapłacie gotówką, bo ustawa o CIT ma uzależniać koszt podatkowy od takiej formy uregulowania kary.
  2. b) Nie, każda kara umowna jest wyłączona z kosztów na podstawie art. 16 ust. 1 ustawy o CIT, niezależnie od związku z przychodem.
  3. c) Tak, jeżeli nie obejmuje jej art. 16 ust. 1 ustawy o CIT i ma związek z osiągnięciem, zachowaniem albo zabezpieczeniem przychodów. poprawna
Fiskusjusz wyjaśnia:

Dlaczego tak: Koszty uzyskania przychodów to koszty poniesione w celu osiągnięcia przychodów lub zachowania albo zabezpieczenia źródła przychodów, z wyjątkiem kosztów wymienionych w art. 16 ust. 1. Kary umowne nie są wprost wymienione w art. 16 ust. 1, dlatego mogą stanowić koszt, jeśli spełniają ogólne przesłanki. Wariant mówiący o całkowitym wyłączeniu jest błędny, gdyż ustawa nie zawiera takiego zakazu. Wariant uzależniający kosztowość od formy zapłaty jest błędny, gdyż forma zapłaty nie ma znaczenia dla możliwości zaliczenia wydatku do kosztów.

Podstawa prawna: ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych (Dz.U. 2026 poz. 554), art. 15 ust. 1, art. 16 ust. 1

Pułapka: Częsty błąd: uznanie, że wszystkie kary umowne są wyłączone z kosztów, podczas gdy wyłączenie dotyczy tylko kar umownych i odszkodowań z tytułu wad dostarczonych towarów, robót i usług oraz zwłoki w dostawie towarów wolnych od wad.

Spółka z o.o. w 2026 roku poniosła wydatki na nabycie terminala płatniczego w wysokości 3 000 zł. Spółka jest małym podatnikiem i przysługuje jej prawo do otrzymania zwrotu różnicy podatku VAT na zasadach określonych w art. 87 ust. 6d-6l ustawy o VAT przez co najmniej 7 miesięcy w roku podatkowym. Jaka kwota może być odliczona od podstawy opodatkowania z tytułu wydatków na terminal płatniczy?

  1. a) 2 500 zł
  2. b) 2 000 zł poprawna
  3. c) 3 000 zł
Fiskusjusz wyjaśnia:

Dlaczego tak: Zgodnie z art. 18ef ust. 2 ustawy mały podatnik, któremu przez co najmniej 7 miesięcy przysługuje prawo do zwrotu różnicy podatku od towarów i usług na zasadach z art. 87 ust. 6d-6l ustawy o VAT, odlicza kwotę odpowiadającą 200 % poniesionych wydatków, nie więcej jednak niż 2000 zł w roku podatkowym. Przy wydatkach 3000 zł dwustuprocentowa kwota wynosi 6000 zł, ale odliczenie ogranicza limit 2000 zł. Limit 2500 zł z art. 18ef ust. 1 pkt 1 dotyczy podatników zwolnionych z obowiązku prowadzenia ewidencji sprzedaży przy zastosowaniu kas rejestrujących, a dla pozostałych podatników limit z ust. 1 pkt 2 wynosi 1000 zł. Odliczenie nie może przy tym przekroczyć dochodu z przychodów innych niż z zysków kapitałowych.

Podstawa prawna: ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych (Dz.U. 2026 poz. 554), art. 18ef ust. 1-3

Pułapka: Należy odróżnić limit 2 500 zł (dla podatników zwolnionych z kas) od limitu 2 000 zł dla małych podatników korzystających ze zwrotu VAT.

Spółka z o.o. wybrała opodatkowanie ryczałtem od dochodów spółek (estoński CIT). W trakcie roku podatkowego spółka wypłaciła wspólnikom zaliczkę na poczet dywidendy. Jaki jest skutek podatkowy tej wypłaty?

  1. a) Zaliczkę na poczet dywidendy traktuje się jak wypłatę zysku, która podlega opodatkowaniu ryczałtem poprawna
  2. b) Zaliczkę na poczet dywidendy traktuje się jako niepodlegającą opodatkowaniu, jeśli zostanie rozliczona przed końcem roku
  3. c) Zaliczkę na poczet dywidendy traktuje się jako koszt uzyskania przychodów spółki
Fiskusjusz wyjaśnia:

Dlaczego tak: Opodatkowaniu ryczałtem podlega dochód odpowiadający wysokości zysku netto przeznaczonego uchwałą o podziale wyniku finansowego do wypłaty wspólnikom (art. 28m ust. 1 pkt 1 lit. a). Zgodnie z art. 28m ust. 2 przepis ten stosuje się odpowiednio do wypłaty zaliczki na poczet przewidywanej dywidendy, więc zaliczka jest opodatkowana tak jak podzielony zysk, a podstawę opodatkowania ustala się na zasadach z art. 28n ust. 1 pkt 1. Ustawa nie przewiduje wyłączenia zaliczki z opodatkowania z powodu jej późniejszego rozliczenia, a wypłata zysku nie jest kosztem uzyskania przychodów spółki.

Podstawa prawna: ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych (Dz.U. 2026 poz. 554), art. 28m ust. 1 pkt 1 i ust. 2

Pułapka: Uznanie, że zaliczka na poczet dywidendy nie podlega opodatkowaniu, ponieważ nie jest ostateczną wypłatą zysku.

Spółka z o.o. z siedzibą w Polsce, będąca małym podatnikiem, osiąga w 2026 r. przychody z działalności operacyjnej oraz z zysków kapitałowych. Które z poniższych stwierdzeń dotyczących stawki podatku dochodowego jest prawidłowe?

  1. a) Spółka może zastosować 9% do zysków kapitałowych, a 19% do pozostałych dochodów, jeżeli przychody nie przekroczyły 2 000 000 euro.
  2. b) Spółka może zastosować 9% tylko do dochodów innych niż z zysków kapitałowych; zyski kapitałowe opodatkowuje stawką 19%. poprawna
  3. c) Spółka może zastosować 9% do wszystkich dochodów, także z zysków kapitałowych, jeżeli przychody nie przekroczyły 2 000 000 euro.
Fiskusjusz wyjaśnia:

Dlaczego tak: Zgodnie z art. 19 ust. 1 pkt 2 ustawy o CIT, stawka 9% ma zastosowanie do przychodów (dochodów) innych niż z zysków kapitałowych, pod warunkiem że przychody podatnika w roku podatkowym nie przekroczyły równowartości 2 000 000 euro. Od dochodów z zysków kapitałowych podatek wynosi 19% (art. 19 ust. 1 pkt 1). Wariant mówiący o stawce 9% dla całości dochodów jest błędny, gdyż przepis wyłącza zyski kapitałowe, a wariant przewidujący 9% dla zysków kapitałowych jest sprzeczny z literalnym brzmieniem przepisu.

Podstawa prawna: Ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych (Dz.U. 2026 poz. 554), art. 19 ust. 1 pkt 1 i 2

Pułapka: Częstym błędem jest przyjmowanie, że stawka 9% obejmuje wszystkie dochody małego podatnika, podczas gdy ustawodawca wyraźnie wyłącza dochody z zysków kapitałowych.

Spółka z o.o. z siedzibą w Polsce, której rok podatkowy pokrywa się z rokiem kalendarzowym, osiągnęła w 2025 r. dochód do opodatkowania. Do końca którego miesiąca spółka powinna złożyć zeznanie podatkowe CIT-8 za 2025 r.?

  1. a) Do końca czwartego miesiąca następnego roku podatkowego, do 30 kwietnia 2026 r.
  2. b) Do końca szóstego miesiąca następnego roku, do 30 czerwca 2026 r.
  3. c) Do końca trzeciego miesiąca następnego roku podatkowego, do 31 marca 2026 r. poprawna
Fiskusjusz wyjaśnia:

Dlaczego tak: Termin złożenia zeznania podatkowego CIT-8 za rok podatkowy pokrywający się z rokiem kalendarzowym upływa z końcem trzeciego miesiąca następnego roku podatkowego. Wskazanie 30 kwietnia dotyczy osób fizycznych, a nie podatników podatku dochodowego od osób prawnych. Wskazanie 30 czerwca nie ma podstaw w przepisach dotyczących terminu składania zeznań przez podatników podatku dochodowego od osób prawnych.

Podstawa prawna: ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych (Dz.U. 2026 poz. 554), art. 27 ust. 1

Pułapka: Łatwo pomylić termin złożenia zeznania CIT-8 (koniec 3 miesiąca) z terminem dla podatników PIT (koniec kwietnia).

Spółka z o.o. z siedzibą w Polsce, której rok podatkowy rozpoczyna się 1 maja i kończy 30 kwietnia, osiągnęła w roku podatkowym 2025/2026 dochód do opodatkowania. Do końca którego miesiąca spółka powinna złożyć zeznanie podatkowe CIT-8 za ten rok podatkowy?

  1. a) Do końca trzeciego miesiąca następnego roku podatkowego, czyli do 31 lipca 2026 r. poprawna
  2. b) Do końca roku kalendarzowego zakończenia roku podatkowego, czyli do 31 grudnia 2026 r.
  3. c) Do końca czwartego miesiąca następnego roku podatkowego, czyli do 31 sierpnia 2026 r.
Fiskusjusz wyjaśnia:

Dlaczego tak: Zeznanie podatkowe składane jest w terminie do końca trzeciego miesiąca następnego roku podatkowego, a więc po zakończeniu roku podatkowego, którym jest okres od 1 maja do 30 kwietnia. Wskazanie czwartego miesiąca jest błędne, gdyż przepisy przewidują termin trzech miesięcy. Wskazanie końca roku kalendarzowego jest również błędne, gdyż termin nie jest uzależniony od końca roku kalendarzowego.

Podstawa prawna: ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych (Dz.U. 2026 poz. 554), art. 27 ust. 1

Pułapka: Przy nietypowym roku podatkowym często błędnie przyjmuje się termin oparty na końcu roku kalendarzowego, zamiast na upływie trzech miesięcy od zakończenia roku podatkowego.

Spółka z o.o. z siedzibą w Polsce osiąga w 2026 r. przychody i koszty, które kwalifikują ją jako podatnika podatku minimalnego. Które z poniższych twierdzeń dotyczących podatku minimalnego jest prawidłowe?

  1. a) Podatek minimalny wynosi 5 % podstawy opodatkowania, ustalanej jako wynik podatkowy ze wszystkich źródeł, czyli przychody pomniejszone o koszty uzyskania przychodów oraz ustawowe wyłączenia.
  2. b) Podatek minimalny wynosi 10 % podstawy opodatkowania, obejmującej 1,5 % przychodów innych niż zyski kapitałowe oraz ustawowe nadwyżki kosztów finansowania dłużnego i usług niematerialnych. poprawna
  3. c) Podatek minimalny wynosi 10 % podstawy opodatkowania, ustalanej jako dochód z działalności operacyjnej, czyli przychody z tej działalności pomniejszone o odpowiadające im koszty podatkowe.
Fiskusjusz wyjaśnia:

Dlaczego tak: Minimalny podatek dochodowy wynosi 10 % podstawy opodatkowania (art. 24ca ust. 1). Podstawę tę tworzy suma trzech elementów wskazanych w art. 24ca ust. 3: kwoty odpowiadającej 1,5 % wartości przychodów ze źródła innego niż zyski kapitałowe, nadwyżki kosztów finansowania dłużnego poniesionych na rzecz podmiotów powiązanych ponad 30 % podatkowej EBITDA oraz nadwyżki kosztów usług niematerialnych i opłat licencyjnych na rzecz podmiotów powiązanych ponad ustawowy limit. Podatnik może alternatywnie wybrać podstawę uproszczoną w wysokości 3 % przychodów operacyjnych (art. 24ca ust. 3a). Podstawa nie jest więc różnicą przychodów i kosztów, a stawka 5 % w ustawie nie występuje.

Podstawa prawna: ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych (Dz.U. 2026 poz. 554), art. 24ca ust. 1 i 3

Pułapka: Podatek minimalny ma specyficzną podstawę opodatkowania (4% przychodów + koszty finansowania dłużnego), którą łatwo pomylić z dochodem podatkowym.

Spółka z o.o. z siedzibą w Polsce posiada 100% udziałów spółki z siedzibą w Wielkiej Brytanii. Spółka brytyjska osiąga w 2026 roku dochód w wysokości 2 000 000 zł, w tym 1 500 000 zł z tytułu odsetek. Efektywna stawka podatku w Wielkiej Brytanii od tych dochodów wynosi 10%. Spółka brytyjska nie prowadzi rzeczywistej działalności gospodarczej. Czy polska spółka będzie zobowiązana do zapłaty podatku od dochodów zagranicznej jednostki kontrolowanej?

  1. a) Tak, ale tylko w części dotyczącej odsetek, czyli od kwoty 1 500 000 zł, które zostaną opodatkowane według stawki 9%, ponieważ dochody z odsetek są dochodami pasywnymi, a spółka nie prowadzi działalności gospodarczej.
  2. b) Nie, ponieważ Wielka Brytania jest członkiem Unii Europejskiej, co wyłącza stosowanie przepisów o CFC, a ponadto spółka brytyjska osiąga dochody z odsetek, które nie są objęte tymi przepisami.
  3. c) Tak, jeżeli spółka brytyjska zostanie uznana za zagraniczną jednostkę kontrolowaną, a jej dochody pasywne zostaną doliczone do przychodów polskiej spółki, która zapłaci podatek według stawki 19%. poprawna
Fiskusjusz wyjaśnia:

Dlaczego tak: Zgodnie z art. 24a ust. 1 ustawy podatek od dochodów zagranicznej jednostki kontrolowanej wynosi 19 % podstawy opodatkowania i jest rozliczany odrębnie od pozostałych dochodów podatnika. Przesłanki z art. 24a ust. 3 pkt 3 są tu spełnione: polska spółka posiada 100 % udziałów, przychody pasywne (odsetki 1 500 000 zł z 2 000 000 zł dochodu) przekraczają próg 33 %, a podatek faktycznie zapłacony według stawki 10 % jest niższy o co najmniej 25 % od podatku należnego przy stawce 19 %, czyli efektywne opodatkowanie jest niższe niż 14,25 %. Wyłączenie z art. 24a ust. 16 nie działa: dotyczy jednostek z Unii Europejskiej i Europejskiego Obszaru Gospodarczego prowadzących tam istotną rzeczywistą działalność gospodarczą, a spółka brytyjska takiej działalności nie prowadzi. Stawka 9 % z art. 19 ust. 1 pkt 2 do dochodów zagranicznej jednostki kontrolowanej nie ma zastosowania.

Podstawa prawna: ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych (Dz.U. 2026 poz. 554), art. 24a ust. 1, ust. 3 pkt 3 i ust. 16

Pułapka: Uznanie, że członkostwo w UE automatycznie wyłącza CFC, podczas gdy istotna jest rzeczywista działalność i poziom opodatkowania.

Spółka z o.o. z siedzibą w Polsce, posiadająca status podatkowej grupy kapitałowej, osiągnęła w roku podatkowym dochód do opodatkowania. Która z poniższych cech charakteryzuje podatkową grupę kapitałową jako podatnika podatku dochodowego od osób prawnych?

  1. a) Jest podatnikiem, który podlega obowiązkowi podatkowemu wyłącznie od dochodów z zysków kapitałowych, natomiast dochody z pozostałych źródeł są opodatkowane u wspólników.
  2. b) Jest podatnikiem, który nie podlega obowiązkowi zapłaty podatku, a obowiązek ten przechodzi na poszczególnych wspólników proporcjonalnie do ich udziałów.
  3. c) Jest podatnikiem, który podlega obowiązkowi podatkowemu od dochodów osiąganych przez spółki tworzące grupę, a dochody te są sumowane i opodatkowane łącznie. poprawna
Fiskusjusz wyjaśnia:

Dlaczego tak: Podatkowa grupa kapitałowa jest podatnikiem podatku dochodowego od osób prawnych, a jej dochody stanowią sumę dochodów wszystkich spółek tworzących grupę, osiągniętych w roku podatkowym. Wariant mówiący o przeniesieniu obowiązku na wspólników jest błędny, gdyż to grupa jako całość jest podatnikiem. Wariant ograniczający opodatkowanie wyłącznie do zysków kapitałowych jest niezgodny z konstrukcją, gdyż grupa opodatkowuje wszystkie rodzaje dochodów, z zastrzeżeniem wyłączeń przewidzianych ustawą.

Podstawa prawna: Ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych (Dz.U. 2026 poz. 554), art. 1a

Pułapka: Pomylenie podatkowej grupy kapitałowej z konsorcjum lub zwykłym porozumieniem spółek, które nie ma osobowości podatkowej.

Spółka z o.o. z siedzibą w Polsce wypłaca dywidendę na rzecz spółki akcyjnej będącej jej jedynym udziałowcem. Spółka akcyjna ma siedzibę w Niemczech. Zgodnie z polską ustawą o CIT, spółka akcyjna jest podatnikiem podatku dochodowego w Niemczech od całości swoich dochodów, nie korzysta ze zwolnienia z opodatkowania, a udziałowiec posiada 100% udziałów spółki polskiej nieprzerwanie przez okres 2 lat przed dniem wypłaty dywidendy. Czy wypłacana dywidenda podlega zwolnieniu z podatku u źródła w Polsce?

  1. a) Tak, ale tylko wtedy, gdy spółka akcyjna posiada w Polsce zagraniczny zakład i dywidenda jest przypisana do tego zakładu.
  2. b) Tak, jeżeli spółka akcyjna przedstawi polskiemu płatnikowi certyfikat rezydencji oraz spełnione są pozostałe warunki do zwolnienia z art. 22 ust. 4 ustawy o CIT. poprawna
  3. c) Nie, ponieważ spółka akcyjna jest spółką z państwa członkowskiego Unii Europejskiej, a zwolnienie dywidendowe dotyczy wyłącznie spółek z państw Europejskiego Obszaru Gospodarczego.
Fiskusjusz wyjaśnia:

Dlaczego tak: Zgodnie z art. 22 ust. 4 ustawy o CIT, zwolnienie dywidendowe ma zastosowanie do spółek będących podatnikami podatku dochodowego od całości swoich dochodów w państwie członkowskim UE lub EOG, które nie korzystają ze zwolnienia z opodatkowania. Warunek dotyczący okresu posiadania udziałów i certyfikat rezydencji muszą być spełnione. Odpowiedź wskazująca na ograniczenie wyłącznie do EOG jest błędna, gdyż Niemcy są członkiem UE. Odpowiedź wiążąca zwolnienie z posiadaniem zagranicznego zakładu w Polsce jest niezgodna z przepisami, które nie uzależniają zwolnienia od takiego zakładu.

Podstawa prawna: ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych (Dz.U. 2026 poz. 554), art. 22 ust. 4

Pułapka: Pomylenie zakresu terytorialnego zwolnienia - obejmuje ono zarówno UE, jak i EOG, a nie tylko EOG.

Spółka z o.o. z siedzibą w Polsce wypłaca na rzecz spółki matki z siedzibą w Holandii dywidendę w wysokości 1 000 000 zł. Spółka matka posiada 100% udziałów polskiej spółki od 3 lat. Zgodnie z umową o unikaniu podwójnego opodatkowania między Polską a Holandią, stawka podatku u źródła od dywidend wynosi 5%. Jaką kwotę podatku u źródła powinien pobrać polski płatnik, jeśli spółka matka nie przedstawiła certyfikatu rezydencji?

  1. a) 190 000 zł, ponieważ bez certyfikatu rezydencji nie stosuje się stawki 5%, lecz ustawowe 19%. poprawna
  2. b) 50 000 zł, ponieważ stawka 5% z umowy ma zastosowanie także bez certyfikatu rezydencji.
  3. c) 100 000 zł, ponieważ bez certyfikatu rezydencji płatnik stosuje stawkę 10% zamiast 19%.
Fiskusjusz wyjaśnia:

Dlaczego tak: Zgodnie z art. 26 ust. 1 ustawy o CIT, płatnik jest obowiązany pobrać podatek u źródła według stawki 19%, chyba że udokumentowana jest niższa stawka wynikająca z umowy o unikaniu podwójnego opodatkowania. Certyfikat rezydencji jest podstawą do zastosowania preferencyjnej stawki. Bez tego dokumentu płatnik pobiera podatek według stawki ustawowej, która dla dywidend wynosi 19%. Stawka 5% z umowy nie może być zastosowana bez certyfikatu. Stawka 10% nie jest stawką ustawową dla dywidend.

Podstawa prawna: ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych (Dz.U. 2026 poz. 554), art. 26 ust. 1

Pułapka: Założenie, że umowa o unikaniu podwójnego opodatkowania ma zastosowanie automatycznie, bez konieczności posiadania certyfikatu rezydencji.

Spółka z o.o. z siedzibą w Polsce wypłaca w 2026 r. dywidendę na rzecz spółki-matki z siedzibą w Niemczech. Spółka-matka posiada 25% udziałów w polskiej spółce nieprzerwanie przez 2 lata. Czy wypłata dywidendy może korzystać ze zwolnienia z podatku u źródła na podstawie art. 22 ust. 4 ustawy o CIT?

  1. a) Nie, ponieważ zwolnienie obejmuje tylko odbiorców z siedzibą w Polsce, a nie spółki z innych państw UE.
  2. b) Tak, jeżeli spółka-matka przedstawi certyfikat rezydencji, posiada 25% udziałów przez 2 lata i spełnia pozostałe warunki z art. 22 ust. 4 ustawy o CIT. poprawna
  3. c) Tak, ale tylko wtedy, gdy polska spółka ma status spółki holdingowej, bo bez tego art. 22 ust. 4 ustawy o CIT nie działa.
Fiskusjusz wyjaśnia:

Dlaczego tak: Zgodnie z art. 22 ust. 4 ustawy o CIT, zwolnienie z podatku u źródła przysługuje, jeżeli spółka otrzymująca dywidendę ma siedzibę w państwie członkowskim UE, posiada bezpośrednio co najmniej 10% udziałów w spółce wypłacającej przez nieprzerwany okres 2 lat, nie korzysta ze zwolnienia z opodatkowania całości swoich dochodów oraz spełnia inne warunki określone w tym przepisie. W przedstawionym stanie faktycznym spółka-matka posiada 25% udziałów przez 2 lata, co spełnia warunek procentowy i czasowy, pod warunkiem spełnienia pozostałych przesłanek, w tym przedstawienia certyfikatu rezydencji i niekorzystania ze zwolnienia z opodatkowania całości dochodów w Niemczech. Wariant mówiący o statusie spółki holdingowej jest błędny, ponieważ art. 22 ust. 4 nie uzależnia zwolnienia od takiego statusu polskiej spółki. Wariant odmawiający zwolnienia spółkom z siedzibą w innych państwach UE jest błędny, ponieważ przepis obejmuje także spółki z państw UE lub EOG, o ile spełnione są ustawowe warunki.

Podstawa prawna: Ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych (Dz.U. 2026 poz. 554), art. 22 ust. 4

Pułapka: Należy pamiętać, że zwolnienie z art. 22 ust. 4 nie wymaga statusu spółki holdingowej, a warunek 10% udziałów i 2-letniego okresu posiadania jest kluczowy.

Spółka z o.o. z siedzibą w Polsce wypłaca w 2026 r. należność licencyjną na rzecz spółki powiązanej z siedzibą w Niemczech. Spółka niemiecka prowadzi rzeczywistą działalność gospodarczą w zakresie tworzenia oprogramowania. Która z poniższych odpowiedzi prawidłowo opisuje warunki zwolnienia tej należności z podatku u źródła?

  1. a) Zwolnienie może mieć zastosowanie już na podstawie samej rezydencji podatkowej spółki niemieckiej w państwie UE, bez weryfikacji statusu rzeczywistego właściciela ani prowadzenia rzeczywistej działalności.
  2. b) Zwolnienie może mieć zastosowanie, jeżeli spółka niemiecka podlega w Niemczech opodatkowaniu od całości dochodów, jest rzeczywistym właścicielem należności i posiada bezpośrednio co najmniej 25% udziałów przez dwa lata. poprawna
  3. c) Zwolnienie może mieć zastosowanie wyłącznie do należności licencyjnych wynikających z umowy zawartej przed 1 stycznia 2019 r., nawet gdy pozostałe warunki udziałowe i podmiotowe są spełnione.
Fiskusjusz wyjaśnia:

Dlaczego tak: Zwolnienie należności licencyjnych z podatku u źródła wynika z art. 21 ust. 3 ustawy i wymaga łącznie: aby wypłacającym była spółka będąca podatnikiem podatku dochodowego z siedzibą lub zarządem w Polsce, aby odbiorca podlegał w innym państwie członkowskim Unii Europejskiej lub Europejskiego Obszaru Gospodarczego opodatkowaniu od całości dochodów, aby między spółkami występował bezpośredni udział kapitałowy nie mniejszy niż 25% oraz aby odbiorca był rzeczywistym właścicielem należności. Udział ten musi być posiadany nieprzerwanie przez okres dwóch lat zgodnie z art. 21 ust. 4. Rzeczywisty właściciel to podmiot, który otrzymuje należność dla własnej korzyści, nie jest pośrednikiem i prowadzi rzeczywistą działalność gospodarczą w kraju siedziby zgodnie z art. 4a pkt 29. Sama rezydencja w Unii Europejskiej nie wystarcza, a ustawa nie wiąże zwolnienia z datą zawarcia umowy licencyjnej.

Podstawa prawna: ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych (Dz.U. 2026 poz. 554), art. 21 ust. 3 i 4 oraz art. 4a pkt 29

Pułapka: Częstym błędem jest pomijanie warunku rzeczywistej działalności gospodarczej, który jest kluczowy przy ocenie możliwości zastosowania zwolnienia z podatku u źródła.

Spółka z o.o. z siedzibą w Polsce wypłaca w 2026 r. odsetki od pożyczki spółce z siedzibą w Luksemburgu. Spółka luksemburska jest rzeczywistym właścicielem odsetek i przedstawiła certyfikat rezydencji. Polska spółka nie składała oświadczeń o braku obowiązku poboru podatku ani nie stosowała procedury pay-and-refund. Jaką stawkę podatku u źródła powinna zastosować polska spółka, jeżeli polsko-luksemburska umowa o unikaniu podwójnego opodatkowania przewiduje stawkę 5%?

  1. a) Polska spółka powinna zastosować stawkę 10% jako stawkę obniżoną dla odsetek przewidzianą w ustawie o CIT, jeżeli pożyczka ma charakter długoterminowy.
  2. b) Polska spółka powinna zastosować stawkę 5% wynikającą z umowy o unikaniu podwójnego opodatkowania, ponieważ posiada certyfikat rezydencji, a spółka luksemburska jest rzeczywistym właścicielem odsetek. poprawna
  3. c) Polska spółka powinna zastosować stawkę 20% wynikającą z ustawy o CIT, ponieważ nie spełniła warunków do zastosowania stawki umownej, w tym nie złożyła oświadczenia, o którym mowa w art. 26 ust. 1e ustawy o CIT.
Fiskusjusz wyjaśnia:

Dlaczego tak: Zgodnie z art. 26 ust. 1 ustawy płatnik może zastosować stawkę wynikającą z umowy o unikaniu podwójnego opodatkowania, jeżeli udokumentuje miejsce siedziby podatnika certyfikatem rezydencji i dochowa należytej staranności. Skoro spółka luksemburska przedstawiła certyfikat i jest rzeczywistym właścicielem odsetek, płatnik stosuje stawkę umowną 5 %. Mechanizm pay and refund z art. 26 ust. 2e, a wraz z nim oświadczenie płatnika z art. 26 ust. 7a, dotyczy dopiero wypłat przekraczających w roku podatkowym 2 000 000 zł na rzecz tego samego podatnika powiązanego, obejmując należności z art. 21 ust. 1 pkt 1 oraz dywidendy z art. 22 ust. 1. Stawka ustawowa dla odsetek wynosi 20 %, a stawka 10 % nie występuje w ustawie.

Podstawa prawna: ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych (Dz.U. 2026 poz. 554), art. 26 ust. 1 i art. 21 ust. 2

Pułapka: W przypadku odsetek do zastosowania stawki umownej wystarczy certyfikat rezydencji; oświadczenia, o których mowa w art. 26 ust. 1e, dotyczą tylko niektórych należności, np. dywidend.

Spółka z o.o. z siedzibą w Warszawie posiada zarząd w Polsce, ale cała działalność gospodarcza prowadzona jest przez zagraniczny zakład w Niemczech. Jaki jest zakres obowiązku podatkowego tej spółki w podatku dochodowym od osób prawnych?

  1. a) Spółka podlega ograniczonemu obowiązkowi podatkowemu, ponieważ dochody osiągane za granicą nie podlegają opodatkowaniu w Polsce, a jedynie dochody ze źródeł przychodów położonych na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej są opodatkowane w Polsce.
  2. b) Spółka podlega nieograniczonemu obowiązkowi podatkowemu, ale tylko w zakresie dochodów osiąganych na terytorium Polski, natomiast dochody osiągane za granicą są zwolnione z opodatkowania w Polsce.
  3. c) Spółka podlega nieograniczonemu obowiązkowi podatkowemu i musi opodatkować całość swoich dochodów, bez względu na miejsce ich osiągania, co wynika z posiadania siedziby lub zarządu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. poprawna
Fiskusjusz wyjaśnia:

Dlaczego tak: Zasada nieograniczonego obowiązku podatkowego wynika z art. 3 ust. 1 ustawy o CIT: podatnicy mający siedzibę lub zarząd na terytorium RP podlegają obowiązkowi podatkowemu od całości swoich dochodów, bez względu na miejsce ich osiągania. Spółka ma siedzibę w Polsce, więc podlega opodatkowaniu od całości dochodów. Wariant mówiący o ograniczonym obowiązku jest błędny, gdyż ten dotyczy podmiotów bez siedziby lub zarządu w Polsce. Wariant zawężający opodatkowanie tylko do dochodów z Polski również jest nieprawidłowy, gdyż nieograniczony obowiązek obejmuje dochody światowe.

Podstawa prawna: Ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych (Dz.U. 2026 poz. 554), art. 3 ust. 1

Pułapka: Pomylenie zakresu obowiązku podatkowego z miejscem faktycznego prowadzenia działalności.

Spółka z o.o. zawiązała podatkową grupę kapitałową z dwiema spółkami zależnymi. Która z przesłanek musi być spełniona, aby grupa mogła być uznana za podatnika podatku dochodowego od osób prawnych?

  1. a) Umowa grupy została zawarta na okres co najmniej trzech lat podatkowych. poprawna
  2. b) Spółki grupy nie posiadają udziałów w kapitale innych spółek.
  3. c) Przeciętny kapitał zakładowy spółki w grupie wynosi co najmniej 500 000 zł.
Fiskusjusz wyjaśnia:

Dlaczego tak: Umowa o utworzeniu podatkowej grupy kapitałowej musi zostać zawarta w formie pisemnej na okres co najmniej 3 lat podatkowych i zarejestrowana przez naczelnika urzędu skarbowego (art. 1a ust. 2 pkt 2), dlatego to właśnie ten warunek jest prawidłowy. Przeciętny kapitał zakładowy przypadający na każdą ze spółek nie może być niższy niż 250 000 zł, a nie 500 000 zł, więc wariant kwotowy jest błędny. Ustawa nie zakazuje też spółkom tworzącym grupę posiadania udziałów w kapitale innych spółek w ogóle; dodatkowe wymagania dotyczą m.in. bezpośredniego 75 % udziału spółki dominującej i braku zaległości podatkowych.

Podstawa prawna: ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych (Dz.U. 2026 poz. 554), art. 1a ust. 2

Pułapka: Łatwo pomylić warunek trwania umowy (3 lata) z okresem rozliczeniowym grupy (rok podatkowy).

Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością dokonała płatności za fakturę za usługi doradcze na rzecz kontrahenta zarejestrowanego jako czynny podatnik VAT. Płatność została dokonana przelewem na rachunek inny niż zawarty w wykazie podmiotów, o którym mowa w art. 96b ust. 1 ustawy o podatku od towarów i usług. Jakie skutki podatkowe wystąpią po stronie spółki?

  1. a) Spółka zaliczy wydatek do kosztów uzyskania przychodów, lecz zawiadomi urząd skarbowy i uiści opłatę sankcyjną
  2. b) Spółka nie zaliczy do kosztów tej części wydatku, która odpowiada płatności na rachunek spoza wykazu; jeśli koszt ujęto, zmniejszy koszty w miesiącu zlecenia przelewu poprawna
  3. c) Spółka zaliczy wydatek do kosztów uzyskania przychodów, lecz zapłaci odsetki od zaległości i złoży korektę deklaracji
Fiskusjusz wyjaśnia:

Dlaczego tak: Zgodnie z art. 15d ust. 1 pkt 2 ustawy podatnicy nie zaliczają do kosztów uzyskania przychodów kosztu w tej części, w jakiej płatność dotycząca transakcji określonej w art. 19 ustawy - Prawo przedsiębiorców została dokonana przelewem na rachunek inny niż zawarty na dzień zlecenia przelewu w wykazie podmiotów z art. 96b ust. 1 ustawy o podatku od towarów i usług, gdy dostawa lub usługa jest potwierdzona fakturą wystawioną przez podatnika zarejestrowanego jako podatnik VAT czynny. Jeżeli koszt został już ujęty, podatnik w tej części zmniejsza koszty uzyskania przychodów albo, gdy nie jest to możliwe, zwiększa przychody - w miesiącu zlecenia przelewu (art. 15d ust. 2). Skutku tego unika się, składając zawiadomienie o zapłacie na rachunek spoza wykazu do naczelnika urzędu skarbowego w terminie 7 dni od dnia zlecenia przelewu (art. 15d ust. 4 pkt 1). Ustawa nie przewiduje natomiast opłaty sankcyjnej ani odsetek jako samodzielnego skutku takiej płatności.

Podstawa prawna: ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych (Dz.U. 2026 poz. 554), art. 15d ust. 1 pkt 2, ust. 2 i ust. 4 pkt 1

Pułapka: Pomylenie z innymi sankcjami, np. z podatkiem u źródła lub obowiązkami informacyjnymi.

Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością poniosła w 2026 roku wydatki na organizację szkolenia pracowników, w tym koszt wynajmu sali, wynagrodzenie trenera oraz materiały szkoleniowe. Czy wydatki te mogą zostać zaliczone do kosztów uzyskania przychodów?

  1. a) Nie, wydatki na szkolenie pracowników są zawsze wyłączone z kosztów uzyskania przychodów na podstawie art. 16 ust. 1 ustawy o CIT, ponieważ ustawa ta wprost zakazuje zaliczania jakichkolwiek wydatków związanych z podnoszeniem kwalifikacji zawodowych pracowników do kosztów podatkowych.
  2. b) Tak, ale tylko w części dotyczącej wynagrodzenia trenera, natomiast koszt wynajmu sali i materiały szkoleniowe nie stanowią kosztów uzyskania przychodów, gdyż ustawa o CIT wymienia te wydatki jako niestanowiące kosztów uzyskania przychodów w art. 16 ust. 1.
  3. c) Tak, pod warunkiem że szkolenie ma związek z działalnością gospodarczą spółki i nie zostało wymienione w art. 16 ust. 1 ustawy o CIT jako wydatek nie stanowiący kosztu uzyskania przychodów, a także że wydatki te są należycie udokumentowane i nie mają charakteru reprezentacyjnego. poprawna
Fiskusjusz wyjaśnia:

Dlaczego tak: Kosztami uzyskania przychodów są koszty poniesione w celu osiągnięcia przychodów lub zachowania albo zabezpieczenia źródła przychodów, z wyjątkiem kosztów wymienionych w art. 16 ust. 1. Wydatki na szkolenie pracowników, jeśli mają związek z działalnością gospodarczą, co do zasady mogą być zaliczone do kosztów, o ile nie podlegają wyłączeniu. Wariant twierdzący o całkowitym wyłączeniu jest błędny, gdyż ustawa nie zawiera takiego zakazu. Wariant ograniczający koszty tylko do wynagrodzenia trenera jest nieuzasadniony, gdyż wszystkie wymienione wydatki mogą być kosztem, jeśli spełniają ogólne przesłanki. Dodatkowo, aby wydatki na szkolenie mogły być zaliczone do kosztów uzyskania przychodów, powinny być właściwie udokumentowane oraz nie mogą mieć charakteru reprezentacyjnego, co wynika z ogólnych zasad określonych w ustawie o CIT.

Podstawa prawna: ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych (Dz.U. 2026 poz. 554), art. 15 ust. 1

Pułapka: Błędne przekonanie, że ustawa zawiera zamknięty katalog kosztów uzyskania przychodów.

Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością poniosła wydatki na ulepszenie środka trwałego (maszyny produkcyjnej), które przekroczyły 10 000 zł i spowodowały wzrost wartości użytkowej tej maszyny. Jak wydatki te powinny być rozliczone dla celów podatku dochodowego od osób prawnych?

  1. a) Powinny być rozliczone przez amortyzację tylko po wyborze tej metody w polityce rachunkowości; inaczej jednorazowo w kosztach.
  2. b) Powinny być ujęte bezpośrednio w kosztach w dacie poniesienia, ponieważ ulepszenie nie zwiększa wartości początkowej maszyny.
  3. c) Powinny zwiększyć wartość początkową maszyny i być rozliczane przez odpisy amortyzacyjne, ponieważ wydatki przekroczyły 10 000 zł. poprawna
Fiskusjusz wyjaśnia:

Dlaczego tak: Wydatki na ulepszenie środka trwałego, które przekraczają 10 000 zł i powodują wzrost wartości użytkowej, zwiększają wartość początkową środka trwałego i są rozliczane poprzez odpisy amortyzacyjne. Nie mogą być zaliczone bezpośrednio do kosztów uzyskania przychodów. Możliwość jednorazowego zaliczenia do kosztów dotyczy tylko wydatków na ulepszenie nieprzekraczających 10 000 zł, a wybór metody nie zależy od polityki rachunkowości.

Podstawa prawna: Ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych (Dz.U. 2026 poz. 554), art. 16g ust. 1 pkt 1, art. 16g ust. 13, art. 16d ust. 2

Pułapka: Często mylone są zasady dotyczące niskocennych środków trwałych (do 10 000 zł) z zasadami ulepszenia środków trwałych.

Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w Polsce posiada udziały w spółce z siedzibą w raju podatkowym i otrzymała od niej dywidendę. Czy dywidenda ta może korzystać ze zwolnienia przewidzianego dla dywidend otrzymywanych z zagranicy?

  1. a) Tak, jeżeli spółka dominująca posiada co najmniej 25% udziałów w spółce zależnej, a spółka zależna prowadzi rzeczywistą działalność gospodarczą
  2. b) Tak, jeżeli spółka dominująca posiada co najmniej 10% udziałów w spółce zależnej przez okres nieprzerwany co najmniej 2 lat oraz spółka zależna podlega opodatkowaniu podatkiem dochodowym od całości swoich dochodów w państwie członkowskim UE
  3. c) Nie, jeżeli spółka zależna ma siedzibę w raju podatkowym, nawet jeśli spełnione są pozostałe warunki, ponieważ zwolnienie dotyczy wyłącznie spółek z państw członkowskich UE lub EOG poprawna
Fiskusjusz wyjaśnia:

Dlaczego tak: Zwolnienie dywidend otrzymywanych od spółek mających siedzibę lub zarząd poza terytorium Polski reguluje art. 20 ust. 3 ustawy. Przysługuje ono tylko wtedy, gdy wypłacającym jest spółka podlegająca w innym niż Polska państwie członkowskim Unii Europejskiej albo w państwie Europejskiego Obszaru Gospodarczego opodatkowaniu podatkiem dochodowym od całości swoich dochodów, a polski odbiorca posiada bezpośrednio niemniej niż 10 % udziałów (art. 20 ust. 3 pkt 3) nieprzerwanie przez okres dwóch lat (art. 20 ust. 9). Spółka z siedzibą w raju podatkowym nie spełnia warunku jurysdykcji, więc zwolnienie nie przysługuje niezależnie od wielkości udziału i okresu jego posiadania. Próg 25 % odnosi się do zwolnienia odsetek i należności licencyjnych z art. 21 ust. 3 oraz do dywidend szwajcarskich z art. 20 ust. 12 pkt 2.

Podstawa prawna: ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych (Dz.U. 2026 poz. 554), art. 20 ust. 3 i ust. 9

Pułapka: Pominięcie warunku siedziby i skupienie się tylko na progu udziałowym.

Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością uregulowała część zobowiązania wobec udziałowca z tytułu zaciągniętej pożyczki, wykonując na jego rzecz świadczenie niepieniężne. Wartość rynkowa tego świadczenia jest niższa niż wysokość uregulowanego nim zobowiązania. Jaki przychód powstanie po stronie spółki?

  1. a) Przychód w wysokości wartości rynkowej wykonanego świadczenia niepieniężnego
  2. b) Przychód w wysokości różnicy między wysokością zobowiązania a wartością rynkową świadczenia
  3. c) Przychód w wysokości zobowiązania uregulowanego w następstwie wykonania tego świadczenia poprawna
Fiskusjusz wyjaśnia:

Dlaczego tak: Zgodnie z art. 14a ust. 1 ustawy, gdy podatnik przez wykonanie świadczenia niepieniężnego reguluje w całości albo w części zobowiązanie, w tym z tytułu zaciągniętej pożyczki, jego przychodem jest wysokość zobowiązania uregulowanego w następstwie takiego świadczenia. Dopiero jeżeli wartość rynkowa świadczenia niepieniężnego jest wyższa niż wysokość uregulowanego zobowiązania, przychód określa się w wysokości wartości rynkowej świadczenia. W kazusie wartość rynkowa jest niższa, więc przychodem pozostaje wysokość zobowiązania. Ustawa nie przewiduje ustalania przychodu jako różnicy tych dwóch wielkości.

Podstawa prawna: ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych (Dz.U. 2026 poz. 554), art. 14a ust. 1

Pułapka: Zastosowanie odwrotnej zasady - wartość rynkowa tylko wtedy, gdy jest wyższa.

Spółka z siedzibą w Polsce posiada w całości spółkę zależną z siedzibą w Irlandii. Irlandzka spółka nie prowadzi w Irlandii istotnej rzeczywistej działalności gospodarczej, nie zatrudnia pracowników, a jej przychody pochodzą niemal w całości z odsetek i należności licencyjnych. W roku podatkowym 2025 osiągnęła dochód w wysokości 100 000 EUR, opodatkowany w Irlandii stawką 12,5%. Dochód ten nie został wypłacony do Polski. Która z poniższych odpowiedzi prawidłowo opisuje skutki podatkowe dla polskiej spółki?

  1. a) Polska spółka rozpozna przychód 100 000 EUR dopiero przy faktycznej wypłacie dywidendy przez spółkę irlandzką.
  2. b) Polska spółka nie rozpozna przychodu, bo dochód w Irlandii opodatkowano stawką 12,5%, wyższą niż wskazywana stawka minimalna 10%.
  3. c) Polska spółka, przy 100% udziałów, rozpozna dochód zagranicznej jednostki kontrolowanej, także niewypłacony, i opodatkuje go stawką 19%. poprawna
Fiskusjusz wyjaśnia:

Dlaczego tak: Podatek od dochodów zagranicznej jednostki kontrolowanej wynosi 19 % podstawy opodatkowania i jest należny niezależnie od wypłaty zysku (art. 24a ust. 1). Przesłanki z art. 24a ust. 3 pkt 3 są tu spełnione: polska spółka posiada 100 % udziałów, ponad 33 % przychodów pochodzi ze źródeł pasywnych, a irlandzka stawka 12,5 % jest niższa niż 14,25 %, czyli podatek faktycznie zapłacony jest niższy o co najmniej 25 % od podatku należnego przy stawce 19 %. Wyłączenie z art. 24a ust. 16 nie działa, ponieważ jednostka nie prowadzi w Irlandii istotnej rzeczywistej działalności gospodarczej. Konstrukcja CFC z założenia opodatkowuje dochody niepodzielone, więc odkładanie przychodu do momentu wypłaty dywidendy jest błędne.

Podstawa prawna: ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych (Dz.U. 2026 poz. 554), art. 24a ust. 1, ust. 3 pkt 3 i ust. 16

Pułapka: Najczęściej błędnie przyjmuje się, że wypłata dywidendy jest warunkiem opodatkowania dochodów zagranicznej jednostki kontrolowanej, podczas gdy opodatkowanie następuje w roku osiągnięcia dochodu przez spółkę zagraniczną.