Podatek dochodowy od osób fizycznych

Podmiot i przedmiot opodatkowania, rezydencja podatkowa, źródła przychodów, koszty uzyskania przychodów i amortyzacja, skala podatkowa i podatek liniowy, zwolnienia przedmiotowe, odliczenia i ulgi, wspólne rozliczenie, danina solidarnościowa, zaliczki, obowiązki płatnika i terminy zeznań.

Dziedzina z art. 20 ust. 1 pkt 4 ustawy o doradztwie podatkowym. W tej dziedzinie mamy 73 pytania.

Podatnik prowadzący działalność gospodarczą, opodatkowany podatkiem liniowym, poniósł w 2026 r. wydatek na nabycie samochodu osobowego z silnikiem spalinowym o emisji CO2 poniżej 50 g na kilometr, o wartości 200 000 zł, który został wprowadzony do ewidencji środków trwałych i jest wykorzystywany wyłącznie w działalności. Podatnik może zaliczyć do kosztów uzyskania przychodów odpisy amortyzacyjne, ale z ograniczeniem, że suma odpisów nie może przekroczyć w całym okresie amortyzacji:

a) 150 000 zł, ponieważ limit dotyczy wartości samochodu osobowego przyjętej dla celów amortyzacji poprawna
b) 200 000 zł, ponieważ auto jest wykorzystywane wyłącznie w działalności, więc limit nie ma zastosowania
c) 225 000 zł, ponieważ limit podwyższa się o kwotę VAT niepodlegającego odliczeniu

Dlaczego tak: Od 1 stycznia 2026 r. art. 23 ust. 1 pkt 4 ustawy różnicuje limit amortyzacji samochodu osobowego: 225 000 zł dla pojazdu elektrycznego lub napędzanego wodorem, 150 000 zł, jeżeli emisja CO2 silnika spalinowego wynosi mniej niż 50 g na kilometr, oraz 100 000 zł, jeżeli emisja jest równa lub wyższa niż 50 g na kilometr. Samochód z emisją poniżej 50 g na kilometr mieści się w limicie 150 000 zł, więc odpisy od nadwyżki wartości początkowej ponad tę kwotę nie są kosztem. Wykorzystywanie pojazdu wyłącznie w działalności nie znosi limitu, a kwota 225 000 zł dotyczy wyłącznie pojazdów elektrycznych i wodorowych.

Podstawa prawna: ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz.U. 2026 poz. 592), art. 23 ust. 1 pkt 4 lit. a-c

Pułapka: Łatwo założyć, że wyłączne wykorzystywanie w działalności znosi limit 150 000 zł - limit obowiązuje zawsze dla samochodów osobowych, niezależnie od sposobu wykorzystania.

Podatnik prowadzący działalność gospodarczą poniósł w 2026 r. wydatki na nabycie robota przemysłowego oraz na szkolenie pracowników z jego obsługi. Które z tych wydatków mogą zostać zaliczone do kosztów uzyskania przychodów jako koszty związane z robotami przemysłowymi?

a) Wyłącznie wydatki na szkolenia pracowników, ponieważ wydatki na nabycie robota przemysłowego muszą być zaliczone do kosztów poprzez odpisy amortyzacyjne, a nie bezpośrednio.
b) Wyłącznie wydatki na nabycie robota przemysłowego, ponieważ koszty szkoleń pracowników nie są bezpośrednio związane z prowadzoną działalnością gospodarczą i nie mogą być uznane za koszty uzyskania przychodów.
c) Zarówno wydatki na nabycie robota przemysłowego, jak i na szkolenia pracowników, pod warunkiem że robot jest wykorzystywany w działalności gospodarczej i szkolenia dotyczą jego obsługi. poprawna

Dlaczego tak: Katalog kosztów uzyskania przychodów poniesionych na robotyzację zawiera art. 52jb ust. 2 ustawy. Obejmuje on koszty nabycia fabrycznie nowych robotów przemysłowych i maszyn peryferyjnych (pkt 1), wartości niematerialnych i prawnych niezbędnych do ich uruchomienia (pkt 2), a także koszty nabycia usług szkoleniowych dotyczących tych robotów (pkt 3). Wariant ograniczający koszty wyłącznie do nabycia robota pomija wprost wymienione szkolenia, a wariant ograniczający je wyłącznie do szkoleń pomija, że wydatki na sam robot także są kosztem uzyskania przychodów, choćby przez odpisy amortyzacyjne. Odliczenie z art. 52jb ust. 1 dotyczy kosztów poniesionych w latach 2022-2026.

Podstawa prawna: ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz.U. 2026 poz. 592), art. 52jb ust. 2 pkt 1 i 3

Pułapka: Należy pamiętać, że koszty szkoleń dotyczących robotów przemysłowych są wprost wymienione jako koszt uzyskania przychodów, a nie tylko wydatki na samo urządzenie.

Podatnik prowadzący działalność gospodarczą w 2026 r. poniósł stratę ze źródła, jakim jest pozarolnicza działalność gospodarcza, w wysokości 400 000 zł. W 2027 r. osiągnął dochód z tego samego źródła w wysokości 600 000 zł. Rozliczając stratę na zasadach określonych w art. 9 ust. 3 pkt 1 ustawy, podatnik może odliczyć stratę z 2026 r. w zeznaniu za 2027 r. maksymalnie w wysokości:

a) 200 000 zł, ponieważ kwota odliczenia w danym roku nie może przekroczyć 50% wysokości straty poprawna
b) 600 000 zł, ponieważ dochód uzyskany w 2027 r. w całości pokrywa stratę, a odliczenie nie jest limitowane
c) 400 000 zł, ponieważ strata może być odliczona w całości od dochodu uzyskanego w pierwszym roku po jej poniesieniu

Dlaczego tak: Art. 9 ust. 3 pkt 1 ustawy pozwala obniżyć dochód z tego samego źródła w najbliższych kolejno po sobie następujących pięciu latach podatkowych, z tym że kwota obniżenia w którymkolwiek z tych lat nie może przekroczyć 50 % wysokości straty. Przy stracie 400 000 zł limit roczny wynosi 200 000 zł, więc odliczenie w 2027 r. nie może być wyższe, nawet jeżeli dochód wynosi 600 000 zł. Pozostałą część straty odlicza się w kolejnych latach pięcioletniego okresu. Odrębny wariant z art. 9 ust. 3 pkt 2 pozwala odliczyć jednorazowo do 5 000 000 zł, ale pytanie odnosi się do zasady z pkt 1.

Podstawa prawna: ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz.U. 2026 poz. 592), art. 9 ust. 3 pkt 1

Pułapka: Częstą pułapką jest myślenie, że strata może być odliczona jednorazowo w pełnej wysokości, gdy dochód ją przekracza - limit 50% dotyczy każdego roku, niezależnie od wysokości dochodu.

Podatnik prowadzący pozarolniczą działalność gospodarczą poniósł w roku podatkowym stratę z tego źródła. Zgodnie z art. 9 ust. 3 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, strata ta może być odliczona od dochodu z tego samego źródła w najbliższych kolejno po sobie następujących pięciu latach podatkowych, z tym że kwota obniżenia w którymkolwiek z tych lat nie może przekroczyć:

a) 100% wysokości straty, ale tylko w pierwszym roku podatkowym następującym po roku poniesienia straty
b) 50% wysokości straty poprawna
c) 25% wysokości straty

Dlaczego tak: Zgodnie z art. 9 ust. 3 pkt 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, podatnik może obniżyć dochód ze źródła przychodów o wysokość straty poniesionej w roku podatkowym w najbliższych kolejno po sobie następujących pięciu latach podatkowych, z tym że kwota obniżenia w którymkolwiek z tych lat nie może przekroczyć 50% wysokości tej straty. Ustawodawca przewidział również możliwość jednorazowego odliczenia do 5 000 000 zł, ale to nie zmienia zasady 50% limitu rocznego. Warianty 25% i 100% są sprzeczne z treścią przepisu.

Podstawa prawna: Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz.U. 2026 poz. 592), art. 9 ust. 3 pkt 1

Pułapka: Pomylenie limitu 50% z innymi wartościami lub założenie, że w pierwszym roku można odliczyć całość straty.

Podatnik prowadzący pozarolniczą działalność gospodarczą osiągnął w roku podatkowym przychód z tytułu sprzedaży wyprodukowanych wyrobów. Do kosztów uzyskania przychodów nie zaliczy wydatków na:

a) nabycie środka trwałego o wartości początkowej 8 000 zł, który został oddany do używania, ale nie został wprowadzony do ewidencji środków trwałych oraz nie został zgłoszony do urzędu skarbowego poprawna
b) zakup surowców zużytych do produkcji, pod warunkiem że nie zostały one jeszcze opłacone, mimo że zostały dostarczone i przyjęte do magazynu, a ich zakup nie został udokumentowany fakturą lub innym dowodem księgowym
c) opłacenie składki na ubezpieczenie społeczne w części finansowanej przez płatnika, jeżeli składka została opłacona w terminie, a płatnik nie posiada zaległości z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne

Dlaczego tak: Wydatki na nabycie środka trwałego nie są kosztem uzyskania przychodów bezpośrednio, lecz podlegają rozliczeniu przez odpisy amortyzacyjne, pod warunkiem wprowadzenia środka do ewidencji. Wydatki na surowce są kosztem w momencie ich zużycia, nawet jeśli nie zostały opłacone, o ile nie zachodzą ograniczenia z art. 22p. Składki na ubezpieczenie społeczne w części finansowanej przez płatnika są kosztem uzyskania przychodów w miesiącu ich opłacenia. Zatem tylko nabycie środka trwałego nieujętego w ewidencji nie może być zaliczone do kosztów. Dodatkowo, środek trwały o wartości początkowej 8 000 zł, mimo że nie przekracza limitu 10 000 zł, może być amortyzowany jednorazowo, ale wymaga to wprowadzenia do ewidencji środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych. Brak wprowadzenia do ewidencji uniemożliwia dokonywanie odpisów amortyzacyjnych, a tym samym zaliczenie wydatku do kosztów uzyskania przychodów.

Podstawa prawna: Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz.U. 2026 poz. 592), art. 22 ust. 1 i art. 22d

Pułapka: Łatwo pomylić moment zaliczenia wydatków na surowce do kosztów - decyduje zużycie, a nie zapłata, chyba że zastosowanie ma art. 22p.

Podatnik prowadzący pozarolniczą działalność gospodarczą rozlicza się według skali podatkowej. W 2026 roku osiągnął dochód z tej działalności w wysokości 200 000 zł. Ponadto uzyskał przychody z najmu prywatnego (art. 10 ust. 1 pkt 6) w wysokości 30 000 zł, które opodatkował ryczałtem od przychodów ewidencjonowanych. Która z poniższych kwot stanowi podstawę obliczenia podatku według skali podatkowej za 2026 rok?

a) 200 000 zł, ponieważ przychody z najmu prywatnego opodatkowane ryczałtem nie są łączone z dochodami z działalności gospodarczej poprawna
b) 230 000 zł, ponieważ do dochodu z działalności gospodarczej dolicza się przychody z najmu prywatnego, nawet jeśli są opodatkowane ryczałtem
c) 200 000 zł pomniejszone o koszty uzyskania przychodów z najmu, ponieważ przychody z najmu prywatnego zawsze zwiększają podstawę opodatkowania

Dlaczego tak: Zasada jest taka, że dochody z różnych źródeł przychodów są co do zasady sumowane, ale jeżeli podatnik wybierze dla danego źródła odrębną formę opodatkowania (np. ryczałt od przychodów ewidencjonowanych dla najmu prywatnego), to dochody z tego źródła nie są łączone z dochodami opodatkowanymi według skali. W tym przypadku przychody z najmu prywatnego opodatkowane ryczałtem nie powiększają podstawy obliczenia podatku według skali, więc podstawa to 200 000 zł. Warianty zakładające doliczenie przychodów z najmu lub kosztów z najmu są błędne, gdyż ryczałt wyłącza te przychody z opodatkowania według skali.

Podstawa prawna: ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz.U. 2026 poz. 592), art. 9 ust. 1a, art. 9a ust. 1

Pułapka: Częstym błędem jest automatyczne sumowanie wszystkich dochodów, bez uwzględnienia wyboru odrębnego opodatkowania dla niektórych źródeł.

Podatnik prowadzący pozarolniczą działalność gospodarczą, opodatkowany według skali podatkowej, osiągnął w 2025 roku dochód w wysokości 1 500 000 zł. Czy będzie zobowiązany do zapłaty daniny solidarnościowej?

a) Tak, od nadwyżki ponad 1 000 000 zł, w wysokości 4%. poprawna
b) Nie, ponieważ danina solidarnościowa dotyczy tylko dochodów z pracy najemnej.
c) Tak, od całego dochodu, w wysokości 4%.

Dlaczego tak: Podstawę obliczenia daniny solidarnościowej stanowi nadwyżka ponad 1 000 000 zł sumy dochodów podlegających opodatkowaniu na zasadach określonych w art. 27 ust. 1, 9 i 9a, art. 30b, art. 30c oraz art. 30f ustawy. Dochód z działalności gospodarczej opodatkowany według skali podatkowej wchodzi do tej podstawy, a stawka daniny wynosi 4 % nadwyżki. Dochody z kwalifikowanych praw własności intelektualnej opodatkowane według art. 30ca nie są w tym katalogu wymienione. Wariant ograniczający daninę do dochodów z pracy najemnej jest błędny, a wariant obciążający daniną cały dochód pomija próg 1 000 000 zł.

Podstawa prawna: ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz.U. 2026 poz. 592), art. 30h ust. 1 i 2

Pułapka: Uznanie, że danina solidarnościowa obejmuje cały dochód, a nie tylko nadwyżkę ponad próg.

Podatnik prowadzący pozarolniczą działalność gospodarczą poniósł w roku podatkowym koszty na robotyzację, o których mowa w art. 52jb ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Które z poniższych stanowisk dotyczących odliczenia jest prawidłowe?

a) Odliczenie dotyczy wyłącznie nabycia fabrycznie nowych robotów przemysłowych i nie obejmuje maszyn peryferyjnych, wartości niematerialnych i prawnych ani usług szkoleniowych wymienianych przy robotyzacji.
b) Odliczenie obejmuje 50% kosztów uzyskania przychodów poniesionych na robotyzację, przy czym jego kwota nie może przekroczyć dochodu z pozarolniczej działalności gospodarczej. poprawna
c) Odliczenie stosuje się wyłącznie przy opodatkowaniu według skali podatkowej, a podatnik rozliczający dochód z działalności podatkiem liniowym nie może z niego skorzystać.

Dlaczego tak: Z art. 52jb ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych wynika, że podatnik może odliczyć od podstawy obliczenia podatku, ustalonej zgodnie z art. 26 ust. 1 albo art. 30c ust. 2, kwotę stanowiącą 50% kosztów uzyskania przychodów poniesionych w roku podatkowym na robotyzację. Odliczenie nie może przekroczyć kwoty dochodu uzyskanego w roku podatkowym z pozarolniczej działalności gospodarczej. Odliczenie przysługuje zarówno przy opodatkowaniu według skali podatkowej, jak i przy podatku liniowym. Katalog kosztów z art. 52jb ust. 2 nie ogranicza się do nabycia fabrycznie nowych robotów przemysłowych, lecz obejmuje także między innymi maszyny peryferyjne, wartości niematerialne i prawne oraz usługi szkoleniowe.

Podstawa prawna: Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz.U. 2026 poz. 592), art. 52jb ust. 1 i 2

Pułapka: Łatwo pomylić odliczenie na robotyzację z ulgą na działalność badawczo-rozwojową lub zapomnieć, że limit odliczenia jest powiązany z dochodem z działalności.

Podatnik prowadzący pozarolniczą działalność gospodarczą poniósł koszty na finansowanie klubu sportowego. Czy może odliczyć te koszty od podstawy obliczenia podatku na podstawie art. 26ha ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych?

a) Tak, ale tylko wtedy, gdy finansowany klub sportowy działa w formie stowarzyszenia, a środki przeznaczono na dowolne cele statutowe tego klubu.
b) Nie, ponieważ art. 26ha ustawy o PIT nie obejmuje wydatków na finansowanie klubów sportowych wśród kosztów dających prawo do odliczenia.
c) Tak, jeżeli koszty poniesiono na finansowanie klubu z art. 28 ust. 1 ustawy o sporcie i na cele wskazane w art. 28 ust. 2 tej ustawy. poprawna

Dlaczego tak: Z art. 26ha ust. 2 pkt 1 wynika, że za koszty uzyskania przychodów poniesione na działalność sportową uznaje się koszty poniesione na finansowanie klubu sportowego, o którym mowa w art. 28 ust. 1 ustawy o sporcie, na realizację celów wskazanych w art. 28 ust. 2 tej ustawy. Odliczenie jest więc dopuszczalne, ale pod warunkiem spełnienia tych przesłanek. Wariant ograniczający odliczenie do klubów działających w formie stowarzyszenia oraz do dowolnych celów statutowych jest błędny, gdyż przepis odsyła do klubu z art. 28 ust. 1 ustawy o sporcie i do celów z art. 28 ust. 2 tej ustawy. Wariant negujący istnienie odliczenia jest błędny, gdyż art. 26ha wprost je przewiduje.

Podstawa prawna: Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz.U. 2026 poz. 592), art. 26ha ust. 2 pkt 1

Pułapka: Należy zwrócić uwagę na szczegółowe odesłanie do ustawy o sporcie - nie każda forma wsparcia sportu uprawnia do odliczenia.

Podatnik prowadzący pozarolniczą działalność gospodarczą poniósł koszty uzyskania przychodów w walucie obcej. W jaki sposób koszty te przelicza się na złote na gruncie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych?

a) Według kursu średniego NBP z ostatniego dnia roboczego poprzedzającego dzień poniesienia kosztu. poprawna
b) Według faktycznie zastosowanego kursu waluty przy zapłacie, niezależnie od kursu średniego NBP z dnia poprzedzającego koszt.
c) Według kursu średniego NBP ogłaszanego dla samego dnia poniesienia kosztu, bez odnoszenia się do dnia poprzedniego.

Dlaczego tak: Zgodnie z art. 11a ust. 2 ustawy koszty poniesione w walutach obcych przelicza się na złote według kursu średniego ogłaszanego przez Narodowy Bank Polski z ostatniego dnia roboczego poprzedzającego dzień poniesienia kosztu. Analogiczną regułę art. 11a ust. 1 przewiduje dla przychodów, z tym że decyduje dzień poprzedzający uzyskanie przychodu. Ustawa nie posługuje się w tym zakresie kursem faktycznie zastosowanym ani kursem z samego dnia poniesienia kosztu, dlatego pozostałe warianty są błędne.

Podstawa prawna: ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz.U. 2026 poz. 592), art. 11a ust. 2

Pułapka: Należy odróżnić zasady przeliczania przychodów i kosztów: dla przychodów stosuje się kurs średni NBP, dla kosztów - kurs faktycznie zastosowany.

Podatnik prowadzący pozarolniczą działalność gospodarczą opodatkowaną podatkiem liniowym osiągnął w 2026 r. dochód w wysokości 300 000 zł. W tym samym roku przekazał darowiznę na rzecz organizacji pożytku publicznego w rozumieniu przepisów o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie, realizującej cele pożytku publicznego, w wysokości 5 000 zł. Darowizna została udokumentowana dowodem wpłaty na rachunek bankowy organizacji. Które z poniższych stwierdzeń jest prawidłowe?

a) Podatnik może odliczyć pełne 5 000 zł od dochodu z działalności, ponieważ przy podatku liniowym darowizny dla organizacji pożytku publicznego rozlicza się tak jak przy skali.
b) Podatnik może odliczyć darowiznę do kwoty 18 000 zł, ponieważ dla podatku liniowego obowiązuje ogólny limit 6% dochodu dla darowizn na organizacje pożytku publicznego.
c) Podatnik nie może odliczyć tej darowizny, ponieważ przy podatku liniowym katalog odliczeń nie obejmuje darowizn na rzecz organizacji pożytku publicznego. poprawna

Dlaczego tak: Art. 30c ust. 2 ustawy wymienia zamknięty katalog pomniejszeń dochodu przy podatku liniowym: składki na ubezpieczenia społeczne, składkę zdrowotną w granicach limitu, wpłaty na IKZE oraz darowiznę, o której mowa w art. 26 ust. 1 pkt 9 lit. d, czyli darowiznę na cele kształcenia zawodowego dla publicznych szkół prowadzących kształcenie zawodowe. Darowizna na rzecz organizacji pożytku publicznego mieści się w art. 26 ust. 1 pkt 9 lit. a i nie jest objęta tym katalogiem przy podatku liniowym. Udokumentowanie wpłaty oraz fakt, że kwota 5 000 zł mieści się w limicie 6% dochodu, nie tworzą prawa do odliczenia przy tej formie opodatkowania. Warianty przewidujące odliczenie pełnej kwoty albo zastosowanie ogólnego limitu 6% dochodu są zatem błędne.

Podstawa prawna: ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz.U. 2026 poz. 592), art. 30c ust. 2 pkt 4 w zw. z art. 26 ust. 1 pkt 9

Pułapka: Częstym błędem jest mylenie limitu odliczenia (6% dochodu) z kwotą faktycznie odliczaną, a także przekonanie, że podatek liniowy wyłącza wszystkie odliczenia od dochodu.

Podatnik prowadzący pozarolniczą działalność gospodarczą w 2026 r. osiągnął pierwszy przychód z tej działalności w dniu 10 maja. Aby skorzystać z opodatkowania podatkiem liniowym według stawki 19%, powinien złożyć oświadczenie o wyborze tego sposobu opodatkowania najpóźniej do:

a) 31 grudnia 2026 r.
b) 20 czerwca 2026 r. poprawna
c) 20 maja 2026 r.

Dlaczego tak: Zgodnie z art. 9a ust. 2 ustawy, podatnicy mogą wybrać opodatkowanie dochodów z pozarolniczej działalności gospodarczej na zasadach określonych w art. 30c, składając oświadczenie właściwemu naczelnikowi urzędu skarbowego do 20. dnia miesiąca następującego po miesiącu, w którym został osiągnięty pierwszy przychód z tego tytułu w roku podatkowym. Skoro pierwszy przychód osiągnięto w maju, termin upływa 20 czerwca. Wyjątek dotyczący końca roku podatkowego ma zastosowanie tylko wtedy, gdy pierwszy przychód osiągnięto w grudniu, co nie ma tu miejsca. Złożenie oświadczenia przed osiągnięciem pierwszego przychodu nie jest dopuszczalne, gdyż termin liczony jest od miesiąca osiągnięcia przychodu.

Podstawa prawna: Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz.U. 2026 poz. 592), art. 9a ust. 2

Pułapka: Częstym błędem jest przyjęcie terminu końca roku podatkowego dla wszystkich podatników, podczas gdy termin 20. dnia miesiąca następującego po miesiącu osiągnięcia pierwszego przychodu jest regułą, a koniec roku tylko wyjątkiem dla przychodów osiągniętych w grudniu.

Podatnik prowadzi pozarolniczą działalność gospodarczą opodatkowaną podatkiem liniowym. W 2026 roku poniósł koszty na robotyzację w rozumieniu art. 52jb ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Które stwierdzenie dotyczące odliczenia tych kosztów jest prawidłowe?

a) Podatnik może odliczyć od podstawy obliczenia podatku 50% kosztów na robotyzację, ale odliczenie nie może przekroczyć dochodu z działalności gospodarczej uzyskanego w roku podatkowym. poprawna
b) Podatnik może odliczyć od podstawy obliczenia podatku 100% kosztów na robotyzację, ale odliczenie nie może przekroczyć 50% dochodu z działalności gospodarczej.
c) Podatnik może odliczyć od podstawy obliczenia podatku 50% kosztów na robotyzację, ale wyłącznie w przypadku, gdy działalność jest opodatkowana według skali podatkowej, a nie podatkiem liniowym.

Dlaczego tak: Zgodnie z art. 52jb ust. 1 ustawy, podatnik prowadzący pozarolniczą działalność gospodarczą może odliczyć od podstawy obliczenia podatku, ustalonej zgodnie z art. 26 ust. 1 lub art. 30c ust. 2, kwotę stanowiącą 50% kosztów uzyskania przychodów poniesionych w roku podatkowym na robotyzację, przy czym kwota odliczenia nie może przekraczać kwoty dochodu uzyskanego przez podatnika w roku podatkowym z pozarolniczej działalności gospodarczej. Przepis ten ma zastosowanie zarówno do podatników opodatkowanych według skali, jak i podatkiem liniowym, co wynika z odesłania do art. 30c ust. 2. Odliczenie nie jest ograniczone do 100% kosztów ani do 50% dochodu.

Podstawa prawna: Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz.U. 2026 poz. 592), art. 52jb ust. 1

Pułapka: Często błędnie interpretuje się, że ulga na robotyzację przysługuje wyłącznie podatnikom opodatkowanym według skali, podczas gdy przepis wprost obejmuje również podatników liniowych.

Podatnik prowadzi pozarolniczą działalność gospodarczą i osiąga przychody z tytułu świadczonych usług na rzecz kontrahenta. Kiedy przychód ten powstanie w przypadku zastosowania metody kasowej rozliczania przychodów?

a) W dniu wystawienia faktury, nie później niż w ostatnim dniu miesiąca, w którym wykonano usługę, także gdy zapłata nastąpi później.
b) W dniu otrzymania zapłaty od kontrahenta, nie później jednak niż po upływie roku od dnia wykonania usługi wskazanej w umowie.
c) W dniu uregulowania należności, nie później niż w dniu upływu 2 lat od dnia wystawienia faktury albo w dniu likwidacji działalności. poprawna

Dlaczego tak: Zgodnie z art. 14c ust. 2 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, w przypadku metody kasowej za datę powstania przychodu uważa się dzień uregulowania należności, nie późniejszy niż dzień upływu 2 lat, licząc od dnia wystawienia faktury, albo dzień likwidacji działalności gospodarczej. Wariant z dniem wystawienia faktury odpowiada zasadzie ogólnej, a nie kasowej. Wariant z dniem otrzymania zapłaty i rocznym limitem jest błędny, ponieważ ustawa przewiduje dwuletni termin liczony od dnia wystawienia faktury, a nie roczny termin liczony od wykonania usługi.

Podstawa prawna: ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz.U. 2026 poz. 592), art. 14c ust. 2

Pułapka: Metoda kasowa bywa mylona z ogólną zasadą powstawania przychodu, a także z błędnym terminem rocznym zamiast dwuletniego.

Podatnik prowadzi pozarolniczą działalność gospodarczą i w 2026 roku poniósł koszty na działalność sportową, o której mowa w art. 26ha ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Która z poniższych kwot może zostać odliczona od podstawy obliczenia podatku?

a) 50% kosztów poniesionych na finansowanie klubu sportowego, pod warunkiem że klub realizuje cele wskazane w art. 28 ust. 2 ustawy o sporcie poprawna
b) 50% kosztów poniesionych na finansowanie imprezy sportowej, która jest masową imprezą sportową w rozumieniu ustawy o bezpieczeństwie imprez masowych
c) 100% kosztów poniesionych na finansowanie stypendium sportowego przyznanego przez klub sportowy, ale tylko dla zawodników niebędących pracownikami podatnika

Dlaczego tak: Art. 26ha ust. 1 ustawy pozwala odliczyć od podstawy obliczenia podatku 50 % kosztów uzyskania przychodów poniesionych na działalność sportową, kulturalną oraz wspierającą szkolnictwo wyższe i naukę. Zgodnie z art. 26ha ust. 2 pkt 1 kosztami takimi jest finansowanie klubu sportowego, o którym mowa w art. 28 ust. 1 ustawy o sporcie, na cele wskazane w art. 28 ust. 2 tej ustawy. Wariant o finansowaniu imprezy sportowej jest błędny, ponieważ art. 26ha ust. 2 pkt 2 obejmuje wyłącznie imprezy niebędące masowymi imprezami sportowymi. Wariant o stypendium sportowym jest błędny podwójnie: odliczeniu podlega 50 %, a nie 100 % kosztów, i ustawa nie stawia warunku, by stypendysta nie był pracownikiem podatnika.

Podstawa prawna: ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz.U. 2026 poz. 592), art. 26ha ust. 1 i 2

Pułapka: Należy pamiętać, że odliczenie wynosi 50% kosztów, a nie 100%, oraz że masowe imprezy sportowe są wyłączone z ulgi.

Podatnik uzyskuje przychody z działalności gospodarczej prowadzonej samodzielnie. W roku poprzedzającym rok podatkowy jego przychody wyniosły 1 800 000 zł. Czy może on skorzystać z metody kasowej rozliczania przychodów?

a) Nie, ponieważ limit dla metody kasowej wynosi 1 500 000 zł; przy przychodzie 1 800 000 zł podatnik przekraczałby limit i nie mógłby jej wybrać.
b) Tak, jeżeli nie przekroczył limitu 2 000 000 zł, nie prowadzi ksiąg rachunkowych i złoży oświadczenie o wyborze metody do 31 stycznia roku podatkowego.
c) Tak, jeżeli nie prowadzi ksiąg rachunkowych, złoży oświadczenie o wyborze metody do 20 lutego roku podatkowego, a limit 2 000 000 zł nie został przekroczony. poprawna

Dlaczego tak: Zgodnie z art. 14c ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, metoda kasowa może być stosowana, jeżeli przychody w roku poprzedzającym nie przekroczyły 2 000 000 zł, podatnik nie prowadzi ksiąg rachunkowych oraz złoży oświadczenie w terminie do 20 lutego roku podatkowego. Przychód 1 800 000 zł mieści się w limicie, zatem warunek przychodowy jest spełniony. Wariant z limitem 1 500 000 zł jest błędny, gdyż limit wynosi 2 000 000 zł. Wariant z terminem 31 stycznia jest błędny, gdyż właściwy termin to 20 lutego.

Podstawa prawna: ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz.U. 2026 poz. 592), art. 14c ust. 1

Pułapka: Najczęściej mylony jest limit przychodów (2 000 000 zł) oraz termin złożenia oświadczenia (20 lutego).

Podatnik uzyskuje przychody z najmu prywatnego (art. 10 ust. 1 pkt 6 ustawy). W 2026 r. osiągnął przychód w wysokości 120 000 zł. Która forma opodatkowania jest dla niego właściwa?

a) Ryczałt od przychodów ewidencjonowanych, ponieważ dochody z tego źródła są opodatkowane w tej formie z mocy ustawy, bez składania oświadczenia o jej wyborze. poprawna
b) Opodatkowanie według skali podatkowej, bez możliwości wyboru ryczałtu, ponieważ przychód przekracza limit 100 000 zł.
c) Opodatkowanie według skali podatkowej, z możliwością wyboru ryczałtu od przychodów ewidencjonowanych, jeżeli złoży oświadczenie w terminie do 20 stycznia roku podatkowego.

Dlaczego tak: Zgodnie z art. 9a ust. 6 ustawy dochody osiągane ze źródła, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 6, są opodatkowane w formie ryczałtu od przychodów ewidencjonowanych na zasadach określonych w ustawie o zryczałtowanym podatku dochodowym. Od 2023 r. podatnik nie ma w tym zakresie wyboru i nie składa oświadczenia; skala podatkowa dla najmu prywatnego nie jest już dostępna. Przekroczenie 100 000 zł przychodu nie wyłącza ryczałtu, lecz jedynie powoduje, że od nadwyżki ponad tę kwotę stosuje się stawkę 12,5 % zamiast 8,5 %.

Podstawa prawna: ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz.U. 2026 poz. 592), art. 9a ust. 6 oraz art. 10 ust. 1 pkt 6

Pułapka: Termin złożenia oświadczenia o wyborze ryczałtu od przychodów ewidencjonowanych to 20 stycznia, a nie 20 lutego (ten drugi dotyczy metody kasowej).

Podatnik uzyskuje w roku podatkowym dochody z następujących źródeł: z umowy o pracę, z odpłatnego zbycia nieruchomości nabytej dwa lata wcześniej (nie w ramach działalności gospodarczej) oraz z odsetek od środków na rachunku bankowym. Które z tych dochodów będą opodatkowane łącznie z pozostałymi dochodami według skali podatkowej?

a) Dochód z umowy o pracę oraz dochód ze zbycia nieruchomości, ponieważ oba są opodatkowane według skali, a odsetki podlegają zryczałtowanemu podatkowi
b) Tylko dochód z umowy o pracę, ponieważ dochód ze zbycia nieruchomości jest opodatkowany ryczałtem, a odsetki podlegają zryczałtowanemu podatkowi poprawna
c) Wszystkie trzy dochody, ponieważ co do zasady wszystkie dochody podlegają łącznemu opodatkowaniu według skali podatkowej

Dlaczego tak: Zgodnie z art. 9 ust. 1a ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, przedmiotem opodatkowania jest suma dochodów z wszystkich źródeł przychodów, z zastrzeżeniem m.in. art. 30e i art. 30a. Dochód z odpłatnego zbycia nieruchomości, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a, podlega opodatkowaniu 19% zryczałtowanym podatkiem dochodowym (art. 30e), a odsetki od środków na rachunku bankowym stanowią przychód z kapitałów pieniężnych opodatkowany zryczałtowanym podatkiem (art. 30a). Zatem tylko dochód z umowy o pracę jest opodatkowany łącznie z innymi dochodami według skali podatkowej.

Podstawa prawna: Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz.U. 2026 poz. 592), art. 9 ust. 1a, art. 30a, art. 30e

Pułapka: Nietrudno zapomnieć, że dochody ze zbycia nieruchomości i odsetki są opodatkowane ryczałtowo, a nie według skali.

Podatnik w 2025 r. uzyskał dochody z pozarolniczej działalności gospodarczej opodatkowanej podatkiem liniowym (19%) oraz dochody z najmu prywatnego opodatkowane ryczałtem. Czy podlega on daninie solidarnościowej, jeżeli suma jego dochodów przekroczyła próg 1 000 000 zł?

a) Nie, bo podstawę daniny tworzą wyłącznie dochody opodatkowane według skali podatkowej, bez podatku liniowego.
b) Tak, od sumy dochodów z działalności i najmu prywatnego, ponieważ forma opodatkowania nie ma tu znaczenia.
c) Tak, wyłącznie w zakresie dochodów z działalności liniowej, bez doliczania najmu prywatnego na ryczałcie. poprawna

Dlaczego tak: Art. 30h ust. 2 ustawy wymienia zamknięty katalog dochodów wchodzących do podstawy daniny solidarnościowej: opodatkowane na zasadach art. 27 ust. 1, 9 i 9a, art. 30b, art. 30c oraz art. 30f. Dochody z działalności gospodarczej opodatkowanej podatkiem liniowym są tam wymienione, natomiast przychody z najmu prywatnego opodatkowane ryczałtem od przychodów ewidencjonowanych nie wchodzą do podstawy daniny. Wariant wyłączający daninę przy podatku liniowym jest zatem błędny, a wariant sumujący dochody z działalności i najmu prywatnego bez względu na formę opodatkowania jest zbyt szeroki.

Podstawa prawna: ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz.U. 2026 poz. 592), art. 30h ust. 1 i 2

Pułapka: Błędne przekonanie, że danina solidarnościowa obejmuje tylko dochody opodatkowane skalą.

Podatnik w 2025 r. uzyskał wyłącznie dochody z działalności gospodarczej opodatkowane podatkiem liniowym. W 2026 r. postanowił skorzystać z opodatkowania według skali podatkowej. Który warunek musi spełnić, aby zmiana sposobu opodatkowania była skuteczna?

a) Nie musi składać zawiadomienia w trakcie roku; wystarczy, że w zeznaniu za 2026 r. wykaże dochody według skali podatkowej, a urząd skarbowy przyjmie to jako zmianę formy opodatkowania.
b) Musi pisemnie zawiadomić właściwego naczelnika urzędu skarbowego o rezygnacji z podatku liniowego w terminie z art. 9a ust. 2, liczonym od miesiąca uzyskania pierwszego przychodu w 2026 r. poprawna
c) Musi złożyć pisemne zawiadomienie o rezygnacji z podatku liniowego najpóźniej do 20 stycznia 2026 r., ponieważ po tej dacie forma opodatkowania nie może już zostać zmieniona.

Dlaczego tak: Wybór podatku liniowego dotyczy również lat następnych, chyba że podatnik w terminie określonym w art. 9a ust. 2 zawiadomi na piśmie właściwego naczelnika urzędu skarbowego o rezygnacji z tego sposobu opodatkowania (art. 9a ust. 2b). Termin ten upływa 20. dnia miesiąca następującego po miesiącu, w którym osiągnięto pierwszy przychód w roku podatkowym, a jeżeli pierwszy przychód osiągnięto w grudniu, z końcem roku podatkowego. Termin 20 stycznia obowiązywał w stanie prawnym sprzed 2019 r. i dziś jest nieaktualny, a samo rozliczenie w zeznaniu rocznym nie zastępuje wymaganego zawiadomienia.

Podstawa prawna: ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz.U. 2026 poz. 592), art. 9a ust. 2 i 2b

Pułapka: Należy odróżnić oświadczenie o wyborze formy opodatkowania (składane przed rozpoczęciem działalności) od oświadczenia o rezygnacji z podatku liniowego (składanego do 20 stycznia roku podatkowego).

Podatnik w 2025 r. uzyskał wyłącznie przychody z pozarolniczej działalności gospodarczej opodatkowanej według skali podatkowej. W roku podatkowym poniósł wydatki na cele rehabilitacyjne oraz wpłaty na indywidualne konto zabezpieczenia emerytalnego. Które z tych wydatków podlegają odliczeniu od dochodu przed obliczeniem podatku?

a) Zarówno wydatki na cele rehabilitacyjne, jak i wpłaty na IKZE, bowiem oba mieszczą się w katalogu odliczeń od dochodu. poprawna
b) Wyłącznie wydatki na cele rehabilitacyjne, gdyż wpłaty na IKZE nie stanowią odliczenia od dochodu dla osób opodatkowanych skalą.
c) Wyłącznie wpłaty na IKZE, gdyż wydatki rehabilitacyjne są odliczane od podatku, a nie od dochodu.

Dlaczego tak: Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych przewiduje odliczenie od dochodu m.in. wydatków na cele rehabilitacyjne oraz wpłat na indywidualne konto zabezpieczenia emerytalnego. Obie kategorie wydatków są odliczane od dochodu, a nie od podatku. Wariant mówiący o odliczaniu wydatków rehabilitacyjnych od podatku jest błędny, a wariant wykluczający wpłaty na IKZE przy skali podatkowej jest nieprawdziwy, gdyż odliczenie to przysługuje podatnikom opodatkowanym według skali.

Podstawa prawna: ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz.U. 2026 poz. 592), art. 26 ust. 1 pkt 6 i pkt 2b

Pułapka: Pomylenie odliczeń od dochodu z odliczeniami od podatku - wydatki rehabilitacyjne i wpłaty na IKZE są odliczane od dochodu.

Podatnik w 2025 roku osiągnął dochód z działalności gospodarczej opodatkowanej skalą podatkową w wysokości 1 500 000 zł. Jaką kwotę daniny solidarnościowej powinien zapłacić za ten rok?

a) 30 000 zł
b) 20 000 zł poprawna
c) 25 000 zł

Dlaczego tak: Danina solidarnościowa wynosi 4 % nadwyżki ponad próg 1 000 000 zł. Przy dochodzie 1 500 000 zł nadwyżka wynosi 500 000 zł, a danina 20 000 zł. Kwota 25 000 zł odpowiadałaby stawce 5 %, a kwota 30 000 zł stawce 6 % od tej samej nadwyżki, więc oba te warianty są błędne.

Podstawa prawna: ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz.U. 2026 poz. 592), art. 30h ust. 1 i 2

Pułapka: Należy pamiętać, że danina solidarnościowa liczona jest od nadwyżki ponad 1 000 000 zł, a nie od całego dochodu.

Podatnik w 2025 roku poniósł wydatki na cele rehabilitacyjne w kwocie 12 000 zł. Jego dochód wyniósł 80 000 zł. Jaką kwotę może odliczyć od dochodu z tytułu ulgi rehabilitacyjnej, jeśli wydatki nie były sfinansowane ze środków zakładowego funduszu rehabilitacji osób niepełnosprawnych?

a) 12 000 zł, ale tylko wtedy, gdy wydatki przekroczyły 2% dochodu, czyli tylko 10 400 zł.
b) 12 000 zł, pod warunkiem że podatnik jest osobą niepełnosprawną lub ma na utrzymaniu osobę niepełnosprawną. poprawna
c) 12 000 zł, ale tylko w przypadku, gdy podatnik jest osobą niepełnosprawną, a nie gdy ma na utrzymaniu osobę niepełnosprawną.

Dlaczego tak: Ulga rehabilitacyjna przysługuje podatnikowi będącemu osobą niepełnosprawną lub mającemu na utrzymaniu osobę niepełnosprawną. Wydatki na cele rehabilitacyjne mogą być odliczone od dochodu, o ile nie zostały sfinansowane ze środków funduszu rehabilitacji. Nie ma limitu w postaci 2% dochodu, ani ograniczenia tylko do podatnika niepełnosprawnego. Błędne są warianty sugerujące takie ograniczenia.

Podstawa prawna: Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz.U. 2026 poz. 592), art. 26 ust. 1 pkt 6 i ust. 7a

Pułapka: Niektóre ulgi mają limit 2% dochodu, ale ulga rehabilitacyjna nie ma takiego ograniczenia.

Podatnik w 2025 roku uzyskał dochody z pracy najemnej w Polsce (60 000 zł) oraz z zagranicznej umowy o pracę (200 000 zł), która zgodnie z umową o unikaniu podwójnego opodatkowania jest opodatkowana tylko za granicą (metoda wyłączenia z progresją). Czy podatnik jest zobowiązany do zapłaty daniny solidarnościowej w Polsce?

a) Tak, ale wyłącznie od dochodu krajowego 60 000 zł, gdyż dochód zagraniczny pozostaje poza podstawą daniny solidarnościowej.
b) Tak, ponieważ do podstawy daniny należy zsumować dochód krajowy i dochód zagraniczny, mimo zastosowania metody wyłączenia z progresją.
c) Nie, ponieważ przy metodzie wyłączenia z progresją dochód zagraniczny nie jest doliczany do podstawy daniny solidarnościowej. poprawna

Dlaczego tak: Podstawę obliczenia daniny solidarnościowej stanowi nadwyżka ponad 1 000 000 zł sumy dochodów podlegających opodatkowaniu na zasadach określonych w art. 27 ust. 1, 9 i 9a, art. 30b, art. 30c oraz art. 30f. Metoda wyłączenia z progresją wynika z art. 27 ust. 8, którego art. 30h ust. 2 nie wymienia, a dochód zwolniony na jej podstawie nie jest dochodem podlegającym opodatkowaniu w Polsce. Do podstawy daniny wchodzi zatem tylko dochód krajowy 60 000 zł, który progu 1 000 000 zł nie przekracza, więc danina w ogóle nie powstaje. Wariant wliczający dochód zagraniczny i wariant obciążający daniną sam dochód krajowy są błędne.

Podstawa prawna: ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz.U. 2026 poz. 592), art. 30h ust. 2 w zw. z art. 27 ust. 8

Pułapka: Częstym błędem jest sądzenie, że metoda wyłączenia z progresją wyłącza dochód zagraniczny z podstawy daniny solidarnościowej.

Podatnik w 2025 roku uzyskał wyłącznie przychody z tytułu umowy o pracę w wysokości 180 000 zł. Jego małżonek nie osiągał dochodów. Czy podatnik może skorzystać ze wspólnego rozliczenia z małżonkiem za rok 2025?

a) Tak, ale tylko wtedy, gdy podatnik rozliczał się na zasadach ogólnych według skali podatkowej, a nie podatkiem liniowym. poprawna
b) Nie, ponieważ podatnik osiągnął przychody wyłącznie z umowy o pracę, a wspólne rozliczenie przysługuje tylko w przypadku dochodów z działalności gospodarczej.
c) Tak, pod warunkiem że małżonkowie pozostawali w związku małżeńskim przez cały rok podatkowy, a podatnik nie korzystał z odliczeń od dochodu.

Dlaczego tak: Wspólne opodatkowanie małżonków wymaga, aby oboje podlegali nieograniczonemu obowiązkowi podatkowemu oraz pozostawali w związku małżeńskim i we wspólności majątkowej przez cały rok podatkowy albo od dnia zawarcia małżeństwa do końca roku (art. 6 ust. 2). Zgodnie z art. 6 ust. 8 preferencja odpada, gdy choćby jedno z małżonków stosuje art. 30c lub przepisy ustawy o ryczałcie, z wyjątkiem ryczałtu od najmu prywatnego. Przychody wyłącznie z umowy o pracę nie wykluczają wspólnego rozliczenia, a art. 6 ust. 3 dopuszcza je również wtedy, gdy jedno z małżonków nie uzyskało żadnych dochodów. Ustawa nie uzależnia natomiast preferencji od rezygnacji z odliczeń od dochodu.

Podstawa prawna: ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz.U. 2026 poz. 592), art. 6 ust. 2, 3 i 8

Pułapka: Częstym błędem jest mylenie warunku wspólności majątkowej z pozostawaniem w związku małżeńskim przez cały rok.

Podatnik w 2026 r. osiąga dochody z pozarolniczej działalności gospodarczej oraz z najmu prywatnego. Które z tych źródeł przychodów może zostać opodatkowane podatkiem liniowym 19%?

a) Wyłącznie dochody z najmu prywatnego, ponieważ podatek liniowy nie dotyczy działalności gospodarczej, a najem prywatny jest odrębnym źródłem przychodów.
b) Wyłącznie dochody z pozarolniczej działalności gospodarczej, pod warunkiem złożenia pisemnego oświadczenia o wyborze tego sposobu opodatkowania. poprawna
c) Zarówno dochody z działalności gospodarczej, jak i z najmu prywatnego, pod warunkiem łącznego ich rozliczenia w jednym zeznaniu podatkowym.

Dlaczego tak: Podatek liniowy 19% może być stosowany wyłącznie do dochodów z pozarolniczej działalności gospodarczej (art. 30c ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych). Wybór tej formy opodatkowania wymaga złożenia pisemnego oświadczenia właściwemu naczelnikowi urzędu skarbowego. Przychody z najmu prywatnego nie mogą być opodatkowane w ten sposób, gdyż są to przychody z innego źródła, opodatkowane według skali lub ryczałtem. Łączne opodatkowanie tych dochodów podatkiem liniowym jest niedopuszczalne.

Podstawa prawna: ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz.U. 2026 poz. 592), art. 30c

Pułapka: Częstym błędem jest przekonanie, że podatek liniowy obejmuje również najem prywatny albo że można go stosować bez złożenia oświadczenia.

Podatnik w 2026 r. osiągnął dochód z pozarolniczej działalności gospodarczej opodatkowany podatkiem liniowym w wysokości 400 000 zł. W tym samym roku uzyskał również przychody z tytułu umowy o dzieło zawartej z firmą, która nie jest jego pracodawcą, w wysokości 20 000 zł, od których nie pobrano zaliczek na podatek dochodowy. Które z poniższych stwierdzeń jest prawidłowe?

a) Przychody z umowy o dzieło są zwolnione z podatku dochodowego, ponieważ nie zostały pobrane zaliczki przez płatnika, a podatnik nie ma obowiązku ich wykazania w zeznaniu rocznym.
b) Przychody z umowy o dzieło należy opodatkować według skali podatkowej, ponieważ umowa o dzieło nie stanowi źródła przychodów z działalności gospodarczej i nie może być objęta podatkiem liniowym. poprawna
c) Przychody z umowy o dzieło należy opodatkować łącznie z dochodami z działalności gospodarczej według 19% stawki podatku liniowego, ponieważ podatnik wybrał tę formę opodatkowania dla wszystkich swoich przychodów.

Dlaczego tak: Przychody z umowy o dzieło zawartej z podmiotem niebędącym pracodawcą stanowią przychody z działalności wykonywanej osobiście, o której mowa w art. 13 pkt 8 ustawy. Źródło to jest odrębne od pozarolniczej działalności gospodarczej i nie może być opodatkowane podatkiem liniowym, który ma zastosowanie wyłącznie do dochodów z działalności gospodarczej. Przychody te podlegają opodatkowaniu według skali podatkowej, a podatnik ma obowiązek wykazać je w zeznaniu rocznym. Wariant mówiący o opodatkowaniu łącznym z działalnością gospodarczą stawką 19% jest błędny, gdyż podatek liniowy nie obejmuje innych źródeł przychodów. Wariant o zwolnieniu z podatku jest również nieprawidłowy, gdyż brak poboru zaliczek nie zwalnia z obowiązku podatkowego.

Podstawa prawna: Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz.U. 2026 poz. 592), art. 13 pkt 8, art. 30c ust. 1

Pułapka: Należy pamiętać, że podatek liniowy dotyczy wyłącznie dochodów z działalności gospodarczej, a przychody z innych źródeł, np. z umów cywilnoprawnych, podlegają opodatkowaniu według skali podatkowej.

Podatnik w 2026 r. poniósł stratę z pozarolniczej działalności gospodarczej w wysokości 100 000 zł. W 2027 r. osiągnął dochód z tej działalności w wysokości 80 000 zł. Jaką kwotę straty może odliczyć w 2027 r., rozliczając ją na zasadach określonych w art. 9 ust. 3 pkt 1 ustawy?

a) Może odliczyć całą kwotę straty, czyli 100 000 zł, ponieważ strata może być rozliczona w najbliższych pięciu latach podatkowych, a wysokość dochodu nie ogranicza możliwości odliczenia.
b) Może odliczyć 50% straty, czyli 50 000 zł, ponieważ odliczenie w danym roku nie może przekroczyć 50% wysokości straty, a pozostała część może być odliczona w kolejnych latach. poprawna
c) Może odliczyć maksymalnie 50% straty, czyli 50 000 zł, ale tylko wtedy, gdy dochód z działalności w 2027 r. przekracza tę kwotę, a pozostała część straty przepada.

Dlaczego tak: Zgodnie z art. 9 ust. 3 pkt 1 ustawy podatnik może obniżyć dochód z tego samego źródła w najbliższych kolejno po sobie następujących pięciu latach podatkowych, ale kwota obniżenia w którymkolwiek z tych lat nie może przekroczyć 50 % wysokości straty. Przy stracie 100 000 zł limit roczny wynosi 50 000 zł, a pozostała część straty podlega odliczeniu w kolejnych latach pięcioletniego okresu i nie przepada. Wariant o odliczeniu całej straty pomija limit 50 %, a wariant zakładający przepadek reszty straty jest sprzeczny z konstrukcją przepisu.

Podstawa prawna: ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz.U. 2026 poz. 592), art. 9 ust. 3 pkt 1

Pułapka: Często zapomina się o limicie 50% straty w danym roku i myśli, że można odliczyć całą stratę, jeśli dochód jest wystarczająco wysoki.

Podatnik w 2026 r. poniósł wydatki na cele rehabilitacyjne, które uprawniają do ulgi rehabilitacyjnej. Które z poniższych wydatków mogą zostać odliczone w ramach tej ulgi?

a) Wydatki na zakup leków, jeżeli lekarz specjalista stwierdził, że podatnik powinien stosować te leki stale, a ich miesięczny koszt przekracza 100 zł. poprawna
b) Wydatki na zakup sprzętu gospodarstwa domowego ułatwiającego osobie niepełnosprawnej wykonywanie czynności życiowych, jeżeli zakup został zalecony przez lekarza specjalistę.
c) Wydatki na opiekę pielęgniarską w domu, ale tylko w przypadku, gdy podatnik ma orzeczenie o znacznym stopniu niepełnosprawności, a opieka jest sprawowana przez wykwalifikowaną pielęgniarkę.

Dlaczego tak: Zgodnie z art. 26 ust. 7a pkt 12 ustawy odliczeniu podlegają wydatki na leki w wysokości stanowiącej różnicę pomiędzy faktycznie poniesionymi wydatkami w danym miesiącu a kwotą 100 zł, jeżeli lekarz specjalista stwierdzi, że osoba niepełnosprawna powinna stosować te leki stale lub czasowo. Wariant o sprzęcie gospodarstwa domowego jest błędny, ponieważ art. 26 ust. 7a pkt 3 wprost wyłącza sprzęt gospodarstwa domowego z katalogu odliczeń. Wariant o opiece pielęgniarskiej jest błędny, gdyż art. 26 ust. 7a pkt 9 wiąże odliczenie z okresem przewlekłej choroby uniemożliwiającej poruszanie się lub z I grupą inwalidztwa, a nie z orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności.

Podstawa prawna: ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz.U. 2026 poz. 592), art. 26 ust. 7a pkt 3, 9 i 12

Pułapka: Częstym błędem jest myślenie, że wszystkie wydatki rehabilitacyjne wymagają orzeczenia o znacznym stopniu niepełnosprawności - ustawa różnicuje warunki w zależności od rodzaju wydatku.

Podatnik w 2026 r. uzyskał dochód z pracy w Polsce i jednocześnie dochód z zagranicznej spółki kontrolowanej (CFC). Czy dochód z CFC podlega łącznemu rozliczeniu z dochodami z pracy w zeznaniu rocznym?

a) Tak, dochód z CFC należy ująć wraz z dochodami z pracy w zeznaniu rocznym i rozliczyć według zasad z art. 30f ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. poprawna
b) Nie, dochód z CFC podlega odrębnemu rozliczeniu ryczałtowemu poza zeznaniem rocznym, bez łączenia z dochodami z pracy i bez zastosowania zasad z art. 30f ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.
c) Tak, ale wyłącznie wtedy, gdy dochód z CFC nie przekracza kwoty wolnej od podatku, którą należałoby stosować jako warunek łącznego rozliczenia na podstawie art. 27 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Dlaczego tak: Zgodnie z art. 30f ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, dochody z zagranicznej spółki kontrolowanej są opodatkowane według skali podatkowej i łączone z pozostałymi dochodami podatnika w zeznaniu rocznym. Jeżeli podatnik wybrał opodatkowanie w formie podatku liniowego, znaczenie ma szczególny sposób rozliczenia wskazany w tym przepisie. Wariant o opodatkowaniu ryczałtowym jest błędny, gdyż przepis ten wyklucza takie rozliczenie. Wariant o limicie kwoty wolnej jest nieprawidłowy, gdyż dochód z CFC podlega opodatkowaniu bez względu na jego wysokość, a kwota wolna nie stanowi warunku łącznego rozliczenia tego dochodu.

Podstawa prawna: ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz.U. 2026 poz. 592), art. 30f ust. 1

Pułapka: Często myli się dochody z CFC z dochodami z kapitałów pieniężnych, które są opodatkowane ryczałtem - dochody CFC są opodatkowane według skali.

Podatnik w 2026 roku poniósł wydatki na cele rehabilitacyjne, które uprawniają go do odliczenia w ramach ulgi rehabilitacyjnej. Który z poniższych wydatków nie może zostać odliczony?

a) Wydatki na odpłatne zabiegi rehabilitacyjne, jeżeli zostały zalecone przez lekarza i nie zostały sfinansowane ze środków publicznych
b) Wydatki na zakup lekarstw, ale tylko wówczas, gdy ich stosowanie jest zalecone przez lekarza specjalistę i wydatki te nie zostały sfinansowane ze środków NFZ
c) Wydatki na zakup sprzętu gospodarstwa domowego, nawet jeżeli ułatwia on osobie niepełnosprawnej wykonywanie czynności życiowych poprawna

Dlaczego tak: Art. 26 ust. 7a pkt 3 ustawy pozwala odliczyć zakup, naprawę lub najem indywidualnego sprzętu, urządzeń i narzędzi niezbędnych w rehabilitacji oraz ułatwiających wykonywanie czynności życiowych, ale wprost wyłącza z tego katalogu sprzęt gospodarstwa domowego. Odpłatność za zabiegi rehabilitacyjne lub leczniczo-rehabilitacyjne podlega odliczeniu na podstawie art. 26 ust. 7a pkt 6b, a wydatki na leki na podstawie art. 26 ust. 7a pkt 12 w części przekraczającej 100 zł miesięcznie. Zgodnie z art. 26 ust. 7b odliczeniu podlegają tylko wydatki, które nie zostały sfinansowane ani zwrócone podatnikowi.

Podstawa prawna: ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz.U. 2026 poz. 592), art. 26 ust. 7a pkt 3, 6b i 12 oraz ust. 7b

Pułapka: Często pomija się wymóg zalecenia lekarskiego dla sprzętu rehabilitacyjnego, a także warunek, że leki muszą być zalecone przez lekarza specjalistę.

Podatnik w roku rozpoczęcia działalności gospodarczej poniósł stratę. Zgodnie z art. 26ea ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, jaka kwota przysługuje podatnikowi opodatkowanemu według skali podatkowej?

a) Kwota stanowiąca iloczyn stawki 19% oraz nieodliczonego odliczenia z tytułu działalności badawczo-rozwojowej, właściwa dla podatników opodatkowanych podatkiem liniowym.
b) Kwota stanowiąca iloczyn stawki 12% oraz nieodliczonego odliczenia z tytułu działalności badawczo-rozwojowej, jednak przepis odsyła do najniższej stawki określonej w skali, a nie do konkretnej wartości.
c) Kwota stanowiąca iloczyn najniższej stawki podatkowej określonej w skali oraz nieodliczonego odliczenia z tytułu działalności badawczo-rozwojowej. poprawna

Dlaczego tak: Z art. 26ea ust. 1 pkt 1 wynika, że podatnikowi opodatkowanemu według skali podatkowej przysługuje kwota stanowiąca iloczyn najniższej stawki podatkowej określonej w skali oraz nieodliczonego odliczenia z art. 26e ust. 1. Najniższa stawka w skali to 12%, ale w przepisie mowa jest o 'najniższej stawce podatkowej określonej w skali', a nie o stawce 12% wprost, stąd wariant z 19% jest zarezerwowany dla podatników opodatkowanych liniowo (art. 26ea ust. 1 pkt 2). Wariant ze stawką 12% jest błędny, ponieważ przepis odsyła do 'najniższej stawki', która może być zmieniana, a nie do konkretnej wartości.

Podstawa prawna: Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz.U. 2026 poz. 592), art. 26ea ust. 1

Pułapka: Łatwo pomylić stawkę 19% właściwą dla podatku liniowego z zasadą dla skali podatkowej, gdzie stosuje się najniższą stawkę skali, a nie sztywno 12%.

Zakład pracy wypłaca pracownikowi wynagrodzenie ze stosunku pracy. Zgodnie z art. 32 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, jaką stawkę zaliczki na podatek dochodowy należy zastosować, jeżeli dochód pracownika od początku roku nie przekroczył 120 000 zł?

a) Zaliczka wynosi 17% dochodu uzyskanego w danym miesiącu.
b) Zaliczka wynosi 12% dochodu uzyskanego w danym miesiącu. poprawna
c) Zaliczka wynosi 32% dochodu uzyskanego w danym miesiącu.

Dlaczego tak: Z art. 32 ust. 2 pkt 1 wynika, że za miesiące, w których dochód podatnika uzyskany od początku roku od danego płatnika nie przekroczył kwoty 120 000 zł, zaliczka wynosi 12% dochodu uzyskanego w danym miesiącu. Stawka 32% ma zastosowanie dopiero po przekroczeniu progu (pkt 2 i 3), a stawka 17% nie występuje w tym przepisie.

Podstawa prawna: Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz.U. 2026 poz. 592), art. 32 ust. 2 pkt 1

Pułapka: Częstym błędem jest mylenie stawek zaliczek na podatek dochodowy od wynagrodzeń ze stawkami z innych tytułów, np. z działalności gospodarczej.