Przejdź do treści
Fiskusjusz.pl

Postępowanie egzekucyjne w administracji

Obowiązki podlegające egzekucji administracyjnej, wierzyciel i organ egzekucyjny, upomnienie i jego koszty, tytuł wykonawczy, zarzuty i skarga, środki egzekucyjne dotyczące należności pieniężnych, zbieg egzekucji, zawieszenie i umorzenie postępowania, opłaty egzekucyjne i manipulacyjne, egzekucja z majątku wspólnego.

Dziedzina z art. 20 ust. 1 pkt 5 ustawy o doradztwie podatkowym. W tej dziedzinie mamy 66 pytań.

Wierzyciel, po otrzymaniu zarzutu w sprawie egzekucji administracyjnej, uznał go za zasadny, powołując się na wygaśnięcie obowiązku wskutek zapłaty, które nastąpiło przed wszczęciem egzekucji. Organ egzekucyjny, zgodnie z art. 33 § 4, powinien wydać postanowienie o umorzeniu postępowania. Który podmiot jest zobowiązany do wydania tego postanowienia?

  1. a) Wierzyciel, jako organ właściwy do merytorycznego rozpoznania zarzutu, wydaje postanowienie o umorzeniu, a organ egzekucyjny jedynie je wykonuje.
  2. b) Organ egzekucyjny wydaje postanowienie o umorzeniu, ale dopiero po uzyskaniu zgody wierzyciela na umorzenie.
  3. c) Organ egzekucyjny, na podstawie zawiadomienia wierzyciela o uznaniu zarzutu, wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania. poprawna
Fiskusjusz wyjaśnia:

Dlaczego tak: Zgodnie z art. 33 § 4 ustawy, to organ egzekucyjny, po otrzymaniu zawiadomienia o wydaniu ostatecznego postanowienia o uznaniu zarzutu, umarza postępowanie egzekucyjne w całości albo w części. Wierzyciel rozpoznaje zarzut i wydaje postanowienie merytoryczne, ale to organ egzekucyjny realizuje skutek procesowy w postaci umorzenia. Wariant zakładający, że wierzyciel sam umarza postępowanie, jest błędny, gdyż wierzyciel nie prowadzi egzekucji. Wariant wymagający zgody wierzyciela na umorzenie jest błędny, bo organ egzekucyjny działa z urzędu po otrzymaniu zawiadomienia.

Podstawa prawna: Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz.U. 2026 poz. 268), art. 34 § 4 pkt 3

Pułapka: Częstym błędem jest przypisanie wierzycielowi kompetencji do umorzenia postępowania, podczas gdy wierzyciel tylko rozpoznaje zarzut.

Wierzyciel przed wszczęciem postępowania egzekucyjnego przesyła zobowiązanemu upomnienie. Które z poniższych stwierdzeń dotyczących upomnienia jest zgodne z ustawą?

  1. a) Upomnienie może być wysłane tylko wtedy, gdy zobowiązany nie uiścił należności w terminie 14 dni od doręczenia decyzji.
  2. b) Upomnienie jest wymagane tylko w przypadku egzekucji obowiązków niepieniężnych.
  3. c) Upomnienie jest obligatoryjne, chyba że ustawa stanowi inaczej, a jego koszty obciążają zobowiązanego. poprawna
Fiskusjusz wyjaśnia:

Dlaczego tak: Zgodnie z art. 15 ustawy, upomnienie jest obligatoryjnym warunkiem wszczęcia egzekucji administracyjnej, chyba że przepis szczególny zwalnia z tego obowiązku. Koszty upomnienia obciążają zobowiązanego i podlegają ściągnięciu wraz z egzekwowaną należnością. Upomnienie stosuje się zarówno do obowiązków pieniężnych, jak i niepieniężnych, a termin jego wysłania nie jest uzależniony od 14 dni od doręczenia decyzji.

Podstawa prawna: Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz.U. 2026 poz. 268), art. 15

Pułapka: Częstym błędem jest mylenie upomnienia z wezwaniem do zapłaty lub uznawanie go za fakultatywne.

Wierzyciel przed wystawieniem tytułu wykonawczego jest obowiązany do przesłania zobowiązanemu upomnienia, jeżeli:

  1. a) obowiązek pieniężny nie został wykonany, a wierzyciel ustalił majątek zobowiązanego, niezależnie od upływu terminu.
  2. b) obowiązek niepieniężny nie został wykonany, lecz zobowiązany zapowiedział jego wykonanie w ciągu 7 dni.
  3. c) obowiązek nie został wykonany przez zobowiązanego po upływie wyznaczonego terminu jego wykonania. poprawna
Fiskusjusz wyjaśnia:

Dlaczego tak: Wierzyciel przesyła upomnienie po upływie terminu do wykonania obowiązku przez zobowiązanego, a egzekucja administracyjna może być wszczęta dopiero po upływie 7 dni od doręczenia upomnienia (art. 15 § 1). Znaczenie ma sam upływ terminu wykonania obowiązku, a nie to, czy zobowiązany posiada majątek ani czy deklaruje wykonanie obowiązku w przyszłości.

Podstawa prawna: Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz.U. 2026 poz. 268), art. 15 § 1

Pułapka: Należy pamiętać, że upomnienie jest obligatoryjne przed wszczęciem egzekucji, chyba że przepisy szczególne stanowią inaczej.

Wierzyciel przesłał zobowiązanemu upomnienie w dniu 10 marca 2026 r. Upomnienie zostało doręczone 12 marca 2026 r. Kiedy może zostać wszczęte postępowanie egzekucyjne?

  1. a) Po upływie 14 dni od dnia doręczenia upomnienia, czyli nie wcześniej niż 27 marca 2026 r.
  2. b) Po upływie 7 dni od dnia nadania upomnienia, czyli nie wcześniej niż 18 marca 2026 r.
  3. c) Po upływie 7 dni od dnia doręczenia upomnienia, czyli nie wcześniej niż 20 marca 2026 r. poprawna
Fiskusjusz wyjaśnia:

Dlaczego tak: Termin 7 dni liczy się od dnia doręczenia upomnienia, a nie od dnia jego nadania. Doręczenie nastąpiło 12 marca, zatem termin upływa 19 marca, a postępowanie może być wszczęte najwcześniej 20 marca. Wariant z 18 marca błędnie przyjmuje datę nadania, a wariant z 27 marca błędnie wydłuża termin do 14 dni.

Podstawa prawna: Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz.U. 2026 poz. 268), art. 15 § 1

Pułapka: Pomylenie dnia doręczenia z dniem nadania upomnienia.

Zobowiązany wniósł skargę na czynność egzekucyjną organu egzekucyjnego. Jak postąpi organ egzekucyjny, jeżeli uzna skargę za bezzasadną?

  1. a) Organ egzekucyjny odmawia nadania skardze biegu z powodu jej bezzasadności i zawiadamia skarżącego o braku rozpoznania.
  2. b) Organ egzekucyjny sam rozpoznaje skargę i wydaje postanowienie o jej oddaleniu, jeżeli uzna ją za bezzasadną. poprawna
  3. c) Organ egzekucyjny przekazuje skargę do sądu administracyjnego wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę.
Fiskusjusz wyjaśnia:

Dlaczego tak: Skarga na czynność egzekucyjną przysługuje zobowiązanemu i wnosi się ją do organu egzekucyjnego, który dokonał tej czynności (art. 54 § 1 i § 3). Organ ten wydaje postanowienie oddalające skargę albo uwzględniające ją w całości lub w części (art. 54 § 4), a na to postanowienie przysługuje zażalenie (art. 54 § 5). Organ nie odmawia nadania skardze biegu ani nie przekazuje jej sądowi administracyjnemu; przekazanie wierzycielowi dotyczy zarzutu w sprawie egzekucji administracyjnej (art. 34 § 1).

Podstawa prawna: Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz.U. 2026 poz. 268), art. 54 § 1, § 3, § 4 i § 5

Pułapka: Pomylenie roli organu egzekucyjnego i wierzyciela w rozpatrywaniu skarg i zarzutów.

Wierzyciel zamierzał wszcząć egzekucję administracyjną wobec zobowiązanego, ale przed doręczeniem upomnienia zobowiązany uiścił należność główną. Która z poniższych ocen jest prawidłowa?

  1. a) Egzekucja może być wszczęta, bo dla jej dopuszczalności wystarcza samo wysłanie upomnienia przed zapłatą należności.
  2. b) Egzekucja nie może być wszczęta, bo przed doręczeniem upomnienia należność główna została uiszczona, a obowiązek wygasł. poprawna
  3. c) Egzekucja może być wszczęta wyłącznie co do kosztów upomnienia, które powstają już z chwilą jego wysłania.
Fiskusjusz wyjaśnia:

Dlaczego tak: Warunkiem wszczęcia egzekucji administracyjnej jest przesłanie upomnienia po upływie terminu do wykonania obowiązku, a następnie odczekanie 7 dni od jego doręczenia. Skoro zobowiązany uiścił należność przed doręczeniem upomnienia, obowiązek wygasł, a egzekucja co do niego jest bezprzedmiotowa. Nie można wszcząć egzekucji, gdy należność już nie istnieje, a koszty upomnienia nie powstały, bo upomnienie nie zostało skutecznie doręczone.

Podstawa prawna: Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz.U. 2026 poz. 268), art. 15 § 1

Pułapka: Uznanie, że wysłanie upomnienia wystarcza do wszczęcia egzekucji, nawet gdy obowiązek wygasł przed doręczeniem.

Wierzyciel wydaje postanowienie, w którym stwierdza niedopuszczalność zarzutu w sprawie egzekucji administracyjnej. W jakiej sytuacji jest to dopuszczalne?

  1. a) Gdy ten sam zarzut jest albo był przedmiotem rozpatrzenia w odrębnym postępowaniu podatkowym, administracyjnym lub sądowym. poprawna
  2. b) Gdy zarzut dotyczy kosztów egzekucyjnych pobranych i ustalonych w postanowieniu o tych kosztach.
  3. c) Gdy zarzut wniesiono po 7 dniach od doręczenia zobowiązanemu odpisu tytułu wykonawczego.
Fiskusjusz wyjaśnia:

Dlaczego tak: Stwierdzenie niedopuszczalności zarzutu następuje w dwóch przypadkach: gdy zarzut jest albo był przedmiotem rozpatrzenia w odrębnym postępowaniu podatkowym, administracyjnym lub sądowym, oraz gdy zobowiązany kwestionuje wymagalność należności z uwagi na jej wysokość ustaloną lub określoną w orzeczeniu, od którego przysługuje środek zaskarżenia (art. 34 § 2 pkt 3). Wniesienie zarzutu po upływie 7 dni od doręczenia odpisu tytułu wykonawczego pozbawia go jedynie skutku zawieszającego z art. 35 § 1, a nie czyni go niedopuszczalnym. Wysokość kosztów egzekucyjnych podlega odrębnemu trybowi z art. 64c § 9.

Podstawa prawna: Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz.U. 2026 poz. 268), art. 34 § 2 pkt 3

Pułapka: Częstym błędem jest mylenie przesłanek stwierdzenia niedopuszczalności zarzutu z terminem wniesienia zarzutu lub jego merytoryczną oceną.

Wierzyciel wysłał do zobowiązanego upomnienie, w którym wyznaczył mu termin 7 dni na wykonanie obowiązku. Zobowiązany odebrał upomnienie w dniu 5 marca. Który z poniższych terminów jest terminem, po upływie którego wierzyciel może wystawić tytuł wykonawczy?

  1. a) Po upływie 14 dni od dnia doręczenia upomnienia, czyli od 19 marca.
  2. b) Po upływie 7 dni od dnia wysłania upomnienia, czyli od 5 marca.
  3. c) Po upływie 7 dni od dnia doręczenia upomnienia, czyli od 12 marca. poprawna
Fiskusjusz wyjaśnia:

Dlaczego tak: Zgodnie z art. 15 § 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, wierzyciel może wystawić tytuł wykonawczy po upływie 7 dni od dnia doręczenia upomnienia. Termin ten biegnie od doręczenia, a nie od wysłania upomnienia. Wariant zakładający bieg terminu od wysłania jest błędny, ponieważ ustawa wyraźnie wskazuje doręczenie. Wariant 14-dniowy wprowadza okres nieprzewidziany w przepisach.

Podstawa prawna: Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz.U. 2026 poz. 268), art. 15 § 1

Pułapka: Pomylenie momentu wysłania z momentem doręczenia upomnienia.

Wierzyciel wystąpił do organu egzekucyjnego o umorzenie postępowania egzekucyjnego, ponieważ obowiązek został wykonany po wszczęciu egzekucji. Organ egzekucyjny wydał postanowienie o umorzeniu. Kiedy postanowienie to jest ostateczne?

  1. a) Po upływie terminu do wniesienia zażalenia, jeżeli go nie wniesiono poprawna
  2. b) Z chwilą wydania, gdyż wierzycielowi nie przysługuje zażalenie
  3. c) Z chwilą doręczenia zobowiązanemu, gdyż tylko on może wnieść zażalenie
Fiskusjusz wyjaśnia:

Dlaczego tak: Na postanowienie w sprawie umorzenia postępowania egzekucyjnego przysługuje zażalenie zobowiązanemu oraz wierzycielowi niebędącemu jednocześnie organem egzekucyjnym (art. 59 § 5 ustawy), które wnosi się w terminie 7 dni od dnia doręczenia postanowienia (art. 17 § 1). Postanowienie staje się więc ostateczne dopiero po bezskutecznym upływie tego terminu. Nie jest ostateczne z chwilą wydania ani z chwilą doręczenia go zobowiązanemu.

Podstawa prawna: Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz.U. 2026 poz. 268), art. 59 § 5 i art. 17 § 1

Pułapka: Często mylnie przyjmuje się, że postanowienie o umorzeniu jest natychmiast ostateczne, ale wierzyciel może je zaskarżyć zażaleniem, więc ostateczność następuje dopiero po upływie terminu na jego wniesienie.

Wierzyciel wystąpił do organu egzekucyjnego z wnioskiem o wszczęcie egzekucji administracyjnej dotyczącej należności pieniężnej. Organ egzekucyjny ma wątpliwości co do zasadności prowadzenia egzekucji, ponieważ zobowiązany wskazał, że obowiązek został już wykonany. Wierzyciel nie jest jednocześnie organem egzekucyjnym. Jakie uprawnienie przysługuje wierzycielowi w tej sytuacji?

  1. a) Wierzyciel może wnieść odwołanie od postanowienia o nieprzystąpieniu do egzekucji do organu wyższego stopnia.
  2. b) Wierzyciel może wnieść zażalenie na postanowienie organu egzekucyjnego o nieprzystąpieniu do egzekucji. poprawna
  3. c) Wierzyciel może wnieść skargę do sądu administracyjnego na takie postanowienie, bez uprzedniego zażalenia.
Fiskusjusz wyjaśnia:

Dlaczego tak: Organ egzekucyjny niebędący jednocześnie wierzycielem, który nie przystępuje do egzekucji, zawiadamia o tym wierzyciela (art. 29 § 2). Na wniosek wierzyciela złożony w terminie 14 dni od doręczenia zawiadomienia organ wydaje postanowienie o nieprzystąpieniu do egzekucji albo przystępuje do egzekucji, a na postanowienie o nieprzystąpieniu wierzycielowi przysługuje zażalenie (art. 29 § 2a). Odwołanie służy od decyzji, a skarga do sądu administracyjnego dopiero po wyczerpaniu środków zaskarżenia w postępowaniu egzekucyjnym.

Podstawa prawna: Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz.U. 2026 poz. 268), art. 29 § 2 i § 2a

Pułapka: Należy odróżnić zażalenie od skargi i odwołania, które są środkami charakterystycznymi dla innych postępowań.

Wierzyciel wystawia kolejny tytuł wykonawczy w razie potrzeby zabezpieczenia na nieruchomości lub egzekucji z nieruchomości wchodzącej w skład majątku wspólnego. W którym przypadku zachodzi taka potrzeba?

  1. a) Gdy odpowiedzialność za należność i odsetki obejmuje majątek osobisty zobowiązanego oraz majątek wspólny, a czynność dotyczy nieruchomości wspólnej. poprawna
  2. b) Gdy odpowiedzialność za należność i odsetki ogranicza się do majątku osobistego zobowiązanego, a nieruchomość wspólna pozostaje poza tym zakresem.
  3. c) Gdy zobowiązany pozostaje w małżeństwie, lecz należność powstała przed jego zawarciem i nie obciąża przez to majątku wspólnego.
Fiskusjusz wyjaśnia:

Dlaczego tak: Zgodnie z art. 26ca § 1 pkt 1 ustawy wierzyciel wystawia kolejny tytuł wykonawczy w razie potrzeby zabezpieczenia na nieruchomości lub egzekucji z nieruchomości wchodzącej w skład majątku wspólnego, gdy odpowiedzialność zobowiązanego za należność pieniężną i odsetki z tytułu niezapłacenia jej w terminie obejmuje zarówno jego majątek osobisty, jak i majątek wspólny. Wariant ograniczający odpowiedzialność wyłącznie do majątku osobistego wyklucza egzekucję z majątku wspólnego, a sam fakt pozostawania w związku małżeńskim albo powstania należności przed zawarciem małżeństwa nie przesądza o odpowiedzialności majątkiem wspólnym.

Podstawa prawna: Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz.U. 2026 poz. 268), art. 26ca § 1 pkt 1

Pułapka: Łatwo pomylić przesłankę wystawienia kolejnego tytułu z samym faktem pozostawania w związku małżeńskim, który nie jest wystarczający.

Wierzyciel wystawił tytuł wykonawczy, a następnie przekazał go organowi egzekucyjnemu. Zobowiązany wniósł zarzut, twierdząc, że obowiązek nie jest wymagalny, ponieważ ustawa przewiduje rozłożenie zapłaty na raty. Wierzyciel uznał zarzut w części. Jakie postanowienie powinien wydać wierzyciel?

  1. a) Postanowienie o niedopuszczalności zarzutu, bo wymagalność bada tylko sąd.
  2. b) Postanowienie o uznaniu zarzutu w całości i umorzeniu egzekucji.
  3. c) Postanowienie o uznaniu zarzutu w części i oddaleniu go w pozostałym zakresie. poprawna
Fiskusjusz wyjaśnia:

Dlaczego tak: Zgodnie z art. 34 § 2 pkt 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, wierzyciel może uznać zarzut w całości lub w części, a w pozostałym zakresie oddalić zarzut. W sytuacji, gdy wierzyciel uznaje zarzut tylko w części, wydaje postanowienie o uznaniu zarzutu w części i oddaleniu go w pozostałym zakresie. Wariant o uznaniu zarzutu w całości jest nieprawidłowy, gdyż wierzyciel uznał tylko część. Stwierdzenie niedopuszczalności zarzutu nie znajduje podstaw, ponieważ zarzut dotyczy wymagalności, co jest dopuszczalną podstawą zarzutu.

Podstawa prawna: Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz.U. 2026 poz. 268), art. 34 § 2 pkt 2

Pułapka: Uznanie, że częściowe uwzględnienie zarzutu jest równoznaczne z uznaniem w całości.

Wierzyciel wystawił tytuł wykonawczy, a następnie przekazał go do organu egzekucyjnego za pośrednictwem systemu teleinformatycznego. Organ egzekucyjny odmówił przyjęcia tytułu wykonawczego z powodu niezgodności danych zobowiązanego z rejestrem PESEL. Jakie uprawnienie przysługuje wierzycielowi w tej sytuacji?

  1. a) Wierzyciel może wnieść zażalenie do organu wyższego stopnia, traktując zawiadomienie o nieprzyjęciu jak postanowienie w toku egzekucji.
  2. b) Wierzyciel może złożyć skargę do sądu administracyjnego na bezczynność, traktując brak przyjęcia tytułu jako nierozpoznanie sprawy.
  3. c) Wierzyciel może usunąć niezgodność z rejestrem PESEL i ponownie przekazać tytuł, a w razie sporu wystąpić do organu egzekucyjnego o rozstrzygnięcie. poprawna
Fiskusjusz wyjaśnia:

Dlaczego tak: Zgodnie z art. 26 § 1g ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, w przypadku stwierdzenia niezgodności danych z rejestrem PESEL wierzyciel jest zawiadamiany o nieprzyjęciu tytułu wykonawczego wraz z podaniem przyczyny. Wierzyciel może usunąć niezgodności i ponownie przekazać tytuł. Zawiadomienie o nieprzyjęciu tytułu wykonawczego nie jest decyzją ani postanowieniem, lecz czynnością materialno-techniczną. Nie przysługuje więc zażalenie ani skarga na bezczynność oparta wyłącznie na tym zawiadomieniu. Warianty o zażaleniu i skardze są błędne.

Podstawa prawna: Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz.U. 2026 poz. 268), art. 26 § 1g

Pułapka: Uznanie zawiadomienia o nieprzyjęciu tytułu wykonawczego za decyzję, od której przysługują środki zaskarżenia.

Wierzyciel wystawił tytuł wykonawczy, ale po wszczęciu egzekucji tytuł ten zaginął. Jakie czynności powinien podjąć wierzyciel, aby kontynuować postępowanie?

  1. a) Zwrócić się do organu egzekucyjnego o odtworzenie tytułu z akt sprawy i prowadzić egzekucję na podstawie sporządzonego odpisu.
  2. b) Sporządzić kolejny egzemplarz tytułu wykonawczego i przekazać go organowi egzekucyjnemu, bez wydania postanowienia o utracie pierwotnego tytułu.
  3. c) Wydać postanowienie o utracie pierwotnego tytułu, po czym ponownie wydać tytuł z adnotacją i oznaczeniem tego postanowienia. poprawna
Fiskusjusz wyjaśnia:

Dlaczego tak: W razie utraty tytułu wykonawczego po wszczęciu egzekucji wierzyciel ponownie wydaje tytuł wykonawczy po uprzednim wydaniu postanowienia o utracie pierwotnego tytułu wykonawczego. Na ponownie wydanym tytule umieszcza adnotację o jego wydaniu oraz oznaczenie postanowienia o utracie pierwotnego tytułu. Ponowne wydanie bez postanowienia jest nieprawidłowe, a uzyskanie lub odtworzenie odpisu z akt przez organ egzekucyjny nie jest przewidzianym trybem kontynuowania postępowania.

Podstawa prawna: Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz.U. 2026 poz. 268), art. 26d § 1 i 2

Pułapka: Pominięcie konieczności wydania postanowienia o utracie pierwotnego tytułu wykonawczego.

Wierzyciel wystawił tytuł wykonawczy, w którym jako adres zobowiązanego wskazał nieaktualne miejsce zamieszkania. Zobowiązany nie odebrał tytułu, ponieważ przebywał pod innym adresem. Jakie czynności powinien podjąć organ egzekucyjny po otrzymaniu takiego tytułu?

  1. a) Organ egzekucyjny powinien wszcząć egzekucję na podstawie tytułu, traktując nieaktualny adres jako uchybienie techniczne do poprawienia przez wierzyciela po pierwszych czynnościach.
  2. b) Organ egzekucyjny powinien sam ustalić aktualny adres, poprawić dane do doręczeń i doręczyć tytuł, bo to on usuwa braki potrzebne do prowadzenia egzekucji.
  3. c) Organ egzekucyjny powinien nie przystępować do egzekucji i zawiadomić wierzyciela o niespełnieniu wymogu wskazania adresu zobowiązanego z art. 27 § 1 pkt 2 ustawy. poprawna
Fiskusjusz wyjaśnia:

Dlaczego tak: Organ egzekucyjny niebędący jednocześnie wierzycielem nie przystępuje do egzekucji i zawiadamia wierzyciela o przyczynach nieprzystąpienia, jeżeli tytuł wykonawczy nie spełnia wymogów określonych w art. 27 § 1 i 2 ustawy (art. 29 § 2 pkt 3). Do wymogów tych należy wskazanie danych zobowiązanego, w tym adresu. Brak aktualnego adresu uniemożliwia prawidłowe doręczenie tytułu zobowiązanemu. Organ egzekucyjny nie jest uprawniony do samodzielnego korygowania danych w tytule wykonawczym ani do zastępowania wierzyciela w usuwaniu tego braku. Wierzyciel może wystawić zmieniony tytuł wykonawczy z aktualnymi danymi.

Podstawa prawna: Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz.U. 2026 poz. 268), art. 29 § 2 pkt 3 w związku z art. 27 § 1

Pułapka: Uznanie, że organ egzekucyjny może uzupełnić braki tytułu wykonawczego.

Wierzycielem w postępowaniu egzekucyjnym w administracji jest podmiot, który:

  1. a) Jest zobowiązanym, na którym ciąży obowiązek i wobec którego może być prowadzona egzekucja administracyjna.
  2. b) Jest organem egzekucyjnym, który prowadzi postępowanie i stosuje ustawowe środki egzekucyjne.
  3. c) Jest podmiotem uprawnionym na podstawie prawa do dochodzenia obowiązku podlegającego egzekucji administracyjnej. poprawna
Fiskusjusz wyjaśnia:

Dlaczego tak: Wierzycielem jest podmiot, który na podstawie przepisów prawa jest uprawniony do dochodzenia obowiązku podlegającego egzekucji administracyjnej. Organ egzekucyjny to podmiot prowadzący postępowanie egzekucyjne i stosujący środki egzekucyjne, natomiast zobowiązany to podmiot, który ma wykonać obowiązek i wobec którego może być prowadzona egzekucja. Zatem wariant dotyczący uprawnienia do dochodzenia obowiązku jest poprawny, a pozostałe dwa opisują inne role w postępowaniu.

Podstawa prawna: Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz.U. 2026 poz. 268), art. 1a pkt 13

Pułapka: Częste mylenie wierzyciela z organem egzekucyjnym, zwłaszcza gdy wierzyciel jest jednocześnie organem egzekucyjnym.

Zobowiązany, któremu doręczono upomnienie, ma obowiązek zawiadomić wierzyciela o zmianie adresu zamieszkania lub siedziby:

  1. a) w terminie 7 dni od doręczenia upomnienia.
  2. b) niezwłocznie po doręczeniu upomnienia. poprawna
  3. c) w terminie 14 dni od doręczenia upomnienia.
Fiskusjusz wyjaśnia:

Dlaczego tak: Zobowiązany, który nie wykonał w całości obowiązku podlegającego egzekucji administracyjnej, ma obowiązek niezwłocznie zawiadomić o zmianie adresu miejsca zamieszkania lub siedziby wierzyciela - po doręczeniu upomnienia, a organ egzekucyjny - po doręczeniu odpisu tytułu wykonawczego (art. 36 § 3). O obowiązku tym poucza się zobowiązanego w upomnieniu (art. 15 § 1a). Termin 7 dni dotyczy wykonania obowiązku, a terminu 14-dniowego ustawa tu nie przewiduje.

Podstawa prawna: Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz.U. 2026 poz. 268), art. 36 § 3 pkt 1 w związku z art. 15 § 1a

Pułapka: Łatwo pomylić termin 7 dni na wykonanie obowiązku z terminem na zawiadomienie o zmianie adresu.

Zobowiązany otrzymał odpis tytułu wykonawczego. W terminie 7 dni od dnia doręczenia wniósł zarzut, w którym zakwestionował istnienie obowiązku, ponieważ należność została już zapłacona. Wierzyciel po rozpatrzeniu zarzutu wydał postanowienie o jego oddaleniu. Jakie jest następstwo tego postanowienia dla postępowania egzekucyjnego?

  1. a) Postępowanie egzekucyjne, zawieszone wskutek wniesienia zarzutu, jest podejmowane i kontynuowane, a na postanowienie wierzyciela o oddaleniu zarzutu zobowiązanemu przysługuje zażalenie. poprawna
  2. b) Postępowanie egzekucyjne jest zawieszone do czasu rozpatrzenia skargi złożonej przez zobowiązanego, a organ egzekucyjny wstrzymuje czynności egzekucyjne do czasu rozstrzygnięcia sprawy.
  3. c) Postępowanie egzekucyjne zostaje umorzone z mocy prawa, ponieważ zobowiązany wykazał, że obowiązek wygasł, a wierzyciel nie ma podstaw do dalszego prowadzenia egzekucji.
Fiskusjusz wyjaśnia:

Dlaczego tak: Wniesienie zarzutu nie później niż w terminie 7 dni od doręczenia odpisu tytułu wykonawczego zawiesza postępowanie egzekucyjne do czasu zawiadomienia organu o wydaniu ostatecznego postanowienia w sprawie zarzutu (art. 35 § 1 ustawy). Po zawiadomieniu o ostatecznym postanowieniu o oddaleniu zarzutu organ egzekucyjny kontynuuje albo podejmuje zawieszone postępowanie (art. 34 § 4 pkt 1). Na postanowienie w sprawie zarzutu przysługuje zażalenie (art. 34 § 3), a nie skarga rozpoznawana przez organ egzekucyjny. Umorzenie następuje dopiero po uznaniu zarzutu.

Podstawa prawna: Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz.U. 2026 poz. 268), art. 34 § 3 i § 4 pkt 1 oraz art. 35 § 1

Pułapka: Błędne założenie, że wniesienie zarzutu automatycznie wstrzymuje egzekucję.

Zobowiązany otrzymał tytuł wykonawczy. Uważa, że obowiązek objęty tytułem nie istnieje, ponieważ decyzja, na podstawie której wystawiono tytuł, została uchylona, ale wierzyciel o tym nie wie. Jaki środek prawny przysługuje zobowiązanemu?

  1. a) Skarga na czynność egzekucyjną do organu egzekucyjnego, która przysługuje na czynności organu egzekucyjnego, a nie na tytuł wykonawczy, i którą wnosi się w terminie 7 dni od doręczenia odpisu dokumentu będącego podstawą czynności.
  2. b) Powództwo przeciwegzekucyjne do sądu administracyjnego, które to powództwo nie jest środkiem przewidzianym w postępowaniu egzekucyjnym administracyjnym, gdyż w tym postępowaniu środki ochrony są uregulowane w ustawie o postępowaniu egzekucyjnym w administracji.
  3. c) Zarzut w sprawie egzekucji administracyjnej, wnoszony do wierzyciela za pośrednictwem organu egzekucyjnego, który to zarzut służy kwestionowaniu dopuszczalności egzekucji, w tym także gdy obowiązek wygasł na skutek uchylenia decyzji. poprawna
Fiskusjusz wyjaśnia:

Dlaczego tak: Zobowiązanemu przysługuje prawo wniesienia do wierzyciela, za pośrednictwem organu egzekucyjnego, zarzutu w sprawie egzekucji administracyjnej (art. 33 § 1). Podstawą zarzutu jest między innymi nieistnienie obowiązku oraz jego wygaśnięcie w całości albo w części (art. 33 § 2 pkt 1 i 5), a więc także sytuacja, w której decyzja będąca podstawą tytułu wykonawczego została uchylona. Skarga na czynność egzekucyjną służy przeciwko czynnościom organu egzekucyjnego, a nie przeciwko tytułowi wykonawczemu. Powództwo przeciwegzekucyjne nie jest środkiem przewidzianym w postępowaniu egzekucyjnym w administracji.

Podstawa prawna: Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz.U. 2026 poz. 268), art. 33 § 1 i § 2 pkt 1 i 5

Pułapka: Pomylenie zarzutu ze skargą na czynność egzekucyjną.

Zobowiązany otrzymał upomnienie, a następnie wniósł zarzut w sprawie egzekucji administracyjnej twierdząc, że obowiązek nie istnieje. Które z poniższych zachowań organu egzekucyjnego jest prawidłowe?

  1. a) Organ egzekucyjny sam rozpoznaje zarzut i wydaje postanowienie o oddaleniu lub uwzględnieniu zarzutu.
  2. b) Organ egzekucyjny wstrzymuje postępowanie egzekucyjne z urzędu i przekazuje sprawę do sądu administracyjnego.
  3. c) Organ egzekucyjny niezwłocznie przekazuje zarzut wierzycielowi, który wydaje postanowienie w sprawie zarzutu. poprawna
Fiskusjusz wyjaśnia:

Dlaczego tak: Zgodnie z art. 34 ustawy, zarzut w sprawie egzekucji administracyjnej organ egzekucyjny niezwłocznie przekazuje wierzycielowi, który wydaje postanowienie o oddaleniu, uznaniu zarzutu lub stwierdzeniu jego niedopuszczalności. Organ egzekucyjny nie rozpoznaje zarzutu merytorycznie. Wstrzymanie postępowania może nastąpić tylko w przypadkach przewidzianych ustawą, ale nie jest automatyczną konsekwencją wniesienia zarzutu.

Podstawa prawna: Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz.U. 2026 poz. 268), art. 34

Pułapka: Zarzut jest rozpatrywany przez wierzyciela, a nie przez organ egzekucyjny.

Zobowiązany po doręczeniu upomnienia zmienił adres miejsca zamieszkania i nie zawiadomił o tym wierzyciela. Jakie skutki wiążą się z tym zaniechaniem?

  1. a) Zobowiązany ma obowiązek zawiadomić o zmianie adresu organ egzekucyjny po doręczeniu upomnienia, a wierzyciela po doręczeniu tytułu wykonawczego, przy czym zawiadomienie to powinno nastąpić w terminie 7 dni od zaistnienia zmiany.
  2. b) Zawiadomienie o zmianie adresu nie ma wpływu na dalsze postępowanie egzekucyjne, gdyż obowiązek taki powstaje dopiero po doręczeniu odpisu tytułu wykonawczego, a upomnienie nie rodzi żadnych skutków prawnych w tym zakresie.
  3. c) Zobowiązany ma obowiązek niezwłocznie zawiadomić o zmianie adresu wierzyciela po doręczeniu upomnienia, a jeżeli tego nie zrobi, doręczenie pisma wierzyciela lub organu egzekucyjnego pod dotychczasowym adresem jest skuteczne. poprawna
Fiskusjusz wyjaśnia:

Dlaczego tak: Zobowiązany, który nie wykonał w całości obowiązku, ma obowiązek niezwłocznie zawiadomić o zmianie adresu miejsca zamieszkania lub siedziby wierzyciela - po doręczeniu upomnienia, a organ egzekucyjny - po doręczeniu odpisu tytułu wykonawczego (art. 36 § 3). W razie niewykonania tego obowiązku doręczenie pisma wierzyciela lub organu egzekucyjnego pod dotychczasowym adresem jest skuteczne (art. 36 § 4). O obowiązku i o skutkach jego niewykonania poucza się zobowiązanego w upomnieniu (art. 15 § 1a). Za niezawiadomienie organu egzekucyjnego o zmianie adresu można ponadto nałożyć karę pieniężną do 3800 zł (art. 168d § 3 pkt 1 lit. a).

Podstawa prawna: Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz.U. 2026 poz. 268), art. 36 § 3 i § 4 oraz art. 15 § 1a

Pułapka: Częstym błędem jest pomylenie momentu powstania obowiązku zawiadomienia - po upomnieniu należy zawiadomić wierzyciela, a po doręczeniu tytułu wykonawczego - organ egzekucyjny.

Zobowiązany pozostaje w związku małżeńskim i ma obowiązek podatkowy, za który odpowiada majątkiem wspólnym. Wierzyciel wystawił tytuł wykonawczy na zobowiązanego, a następnie wystawił kolejny tytuł wykonawczy w celu egzekucji z nieruchomości wchodzącej w skład majątku wspólnego. Które dane musi zawierać kolejny tytuł wykonawczy?

  1. a) Dane małżonka zobowiązanego tylko wtedy, gdy wyraził zgodę na egzekucję z majątku wspólnego.
  2. b) Wyłącznie dane zobowiązanego, bez wskazywania małżonka, ponieważ tytuł dotyczy tylko jego obowiązku podatkowego.
  3. c) Dane małżonka zobowiązanego oraz dane i informacje aktualne na dzień wystawienia, wraz z datą, numerem porządkowym i oznaczeniem celu wystawienia. poprawna
Fiskusjusz wyjaśnia:

Dlaczego tak: Kolejny tytuł wykonawczy musi zawierać dane i informacje określone w art. 27 § 1 pkt 1-7, 8-9a i 11-14, § 1a i 2 oraz art. 27d § 1, aktualne na dzień wystawienia, a także datę wystawienia, numer porządkowy i oznaczenie celu. W przypadku egzekucji z majątku wspólnego konieczne jest wskazanie danych małżonka zobowiązanego. Nie jest wymagana zgoda małżonka na odpowiedzialność, gdyż wynika ona z ustawy. Pominięcie danych małżonka uniemożliwiłoby skuteczne prowadzenie egzekucji z majątku wspólnego.

Podstawa prawna: Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz.U. 2026 poz. 268), art. 26ca § 2

Pułapka: Łatwo przeoczyć obowiązek zamieszczenia danych małżonka w kolejnym tytule wykonawczym, myśląc, że egzekucja dotyczy tylko zobowiązanego.

Zobowiązany wniósł do sądu powództwo kwestionujące istnienie egzekwowanej należności, co do której ze względu na jej rodzaj droga powództwa jest dopuszczalna. Jak powinien zachować się wierzyciel?

  1. a) Po otrzymaniu powództwa zawiadamia organ egzekucyjny i żąda wstrzymania egzekucji do czasu prawomocnego rozstrzygnięcia sprawy. poprawna
  2. b) Może kontynuować egzekucję, uznając, że jej wstrzymanie wymaga dopiero odrębnego postanowienia sądu o zabezpieczeniu powództwa.
  3. c) Nie podejmuje czynności wobec organu egzekucyjnego, ponieważ wniesienie powództwa ma wstrzymywać egzekucję automatycznie, z mocy prawa.
Fiskusjusz wyjaśnia:

Dlaczego tak: Jeżeli ze względu na rodzaj egzekwowanej należności dopuszczalne jest kwestionowanie jej istnienia lub wysokości w drodze powództwa, a zobowiązany wniesie takie powództwo do sądu, wierzyciel po otrzymaniu powództwa zawiadamia o tym organ egzekucyjny. Powinien przy tym żądać wstrzymania postępowania egzekucyjnego do czasu prawomocnego rozstrzygnięcia sprawy przez sąd (art. 35a). Wstrzymanie nie następuje z mocy prawa ani nie zależy od odrębnego postanowienia sądu o zabezpieczeniu.

Podstawa prawna: Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz.U. 2026 poz. 268), art. 35a

Pułapka: Wstrzymanie postępowania nie następuje z mocy prawa; konieczne jest zawiadomienie organu egzekucyjnego przez wierzyciela z żądaniem wstrzymania.

Zobowiązany wniósł zarzut w sprawie egzekucji administracyjnej, twierdząc, że obowiązek objęty tytułem wykonawczym wygasł po wszczęciu egzekucji na skutek zapłaty. Wierzyciel uznał zarzut za zasadny. Jaki skutek dla postępowania egzekucyjnego wywoła wydanie przez wierzyciela postanowienia o uznaniu tego zarzutu?

  1. a) Organ egzekucyjny będzie kontynuował postępowanie, gdyż zarzut dotyczący wygaśnięcia obowiązku nie należy do katalogu zarzutów przewidzianych w ustawie.
  2. b) Organ egzekucyjny zawiesi postępowanie egzekucyjne do czasu uprawomocnienia się postanowienia o uznaniu zarzutu.
  3. c) Organ egzekucyjny umorzy postępowanie w całości albo w części, chyba że nie rozliczono jeszcze kosztów egzekucyjnych i kosztów upomnienia. poprawna
Fiskusjusz wyjaśnia:

Dlaczego tak: Wygaśnięcie obowiązku w całości albo w części jest samodzielną podstawą zarzutu (art. 33 § 2 pkt 5). Organ egzekucyjny po otrzymaniu zawiadomienia o ostatecznym postanowieniu uznającym taki zarzut umarza postępowanie egzekucyjne w całości albo w części (art. 34 § 4 pkt 3 lit. a); warunek trwałego charakteru przyczyny dotyczy wyłącznie zarzutu z art. 33 § 2 pkt 6. Nie umarza się jednak postępowania z powodu wygaśnięcia obowiązku zaistniałego po jego wszczęciu, jeżeli koszty egzekucyjne powstałe wcześniej oraz koszty upomnienia nie zostały wyegzekwowane, zapłacone ani umorzone (art. 34b).

Podstawa prawna: Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz.U. 2026 poz. 268), art. 33 § 2 pkt 5, art. 34 § 4 pkt 3 lit. a i art. 34b

Pułapka: Łatwo pomylić skutek uznania zarzutu - zawieszenie postępowania przysługuje tylko wtedy, gdy przyczyna braku wymagalności nie jest trwała.

Zobowiązany wniósł zarzut w sprawie egzekucji administracyjnej, twierdząc, że obowiązek nie jest wymagalny, ponieważ ustawa przewiduje rozłożenie zapłaty na raty, a decyzja w tej sprawie nie została jeszcze wydana. Wierzyciel uznał zarzut, stwierdzając, że przyczyna braku wymagalności ma charakter trwały. Jaki skutek dla postępowania egzekucyjnego wywołuje uznanie takiego zarzutu?

  1. a) Umorzenie postępowania egzekucyjnego w całości lub w części poprawna
  2. b) Dalsze prowadzenie postępowania po korekcie tytułu wykonawczego
  3. c) Zawieszenie postępowania w całości lub w części
Fiskusjusz wyjaśnia:

Dlaczego tak: Uznanie zarzutu dotyczącego braku wymagalności obowiązku, gdy przyczyna ma charakter trwały lub wystąpiła przed wszczęciem egzekucji, skutkuje umorzeniem postępowania w całości lub w części. Zawieszenie następuje tylko wtedy, gdy przyczyna braku wymagalności nie ma charakteru trwałego i wystąpiła po wszczęciu. Kontynuowanie postępowania po uznaniu zarzutu byłoby sprzeczne z przepisem.

Podstawa prawna: Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz.U. 2026 poz. 268), art. 34 § 4 pkt 3 lit. b

Pułapka: Należy odróżnić trwałą przyczynę braku wymagalności od nietrwałej - tylko ta druga, gdy wystąpiła po wszczęciu, prowadzi do zawieszenia.

Zobowiązany wniósł zarzut w sprawie egzekucji administracyjnej. W którym terminie może wnieść zażalenie na postanowienie wierzyciela wydane w sprawie tego zarzutu?

  1. a) W terminie 14 dni od doręczenia postanowienia
  2. b) W terminie 7 dni od doręczenia tego postanowienia poprawna
  3. c) W terminie 30 dni od doręczenia postanowienia wierzyciela
Fiskusjusz wyjaśnia:

Dlaczego tak: Na postanowienie w sprawie zarzutu w sprawie egzekucji administracyjnej przysługuje zażalenie (art. 34 § 3), które wnosi się za pośrednictwem organu, który wydał zaskarżone postanowienie, w terminie 7 dni od dnia doręczenia lub ogłoszenia postanowienia (art. 17 § 1). Ten sam siedmiodniowy termin obowiązuje przy zażaleniach na postanowienia wierzycieli, dla których organem wyższego stopnia jest minister (art. 17 § 1a). Terminy 14 i 30 dni nie mają tu zastosowania; 30 dni to termin wniesienia skargi do wojewódzkiego sądu administracyjnego.

Podstawa prawna: Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz.U. 2026 poz. 268), art. 34 § 3 w związku z art. 17 § 1 i § 1a

Pułapka: Pomylenie terminów na zarzut, zażalenie i skargę.