Pan Marek zawarł w dniu 10 marca 2026 r. umowę pożyczki pieniędzy w wysokości 50 000 zł. Zgodnie z umową pożyczkodawca wypłaci środki w trzech ratach: 20 000 zł w dniu 15 marca, 20 000 zł w dniu 15 kwietnia i 10 000 zł w dniu 15 maja. Kiedy powstaje obowiązek podatkowy w podatku od czynności cywilnoprawnych?

Dlaczego tak: Zgodnie z art. 3 ust. 1 pkt 1a ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych, obowiązek podatkowy powstaje z chwilą każdorazowej wypłaty środków pieniężnych, jeżeli umowa pożyczki określa, że wypłata środków pieniężnych nastąpi niejednokrotnie i ich suma nie jest znana w chwili zawarcia umowy. W takim przypadku obowiązek podatkowy powstaje przy każdej wypłacie środków. Zasada ogólna z art. 3 ust. 1 pkt 1, czyli powstanie obowiązku z chwilą dokonania czynności, nie ma zastosowania, gdy spełnione są przesłanki z pkt 1a. Obowiązek nie powstaje także dopiero przy ostatniej racie.

Podstawa prawna: ustawa o podatku od czynności cywilnoprawnych (Dz.U. 2026 poz. 191), art. 3 ust. 1 pkt 1a

Pułapka: Częstym błędem jest przyjęcie, że obowiązek powstaje zawsze z chwilą zawarcia umowy, a nie z chwilą wypłat, gdy umowa przewiduje raty i nieznaną sumę.