- a) Z chwilą złożenia oświadczenia o ustanowieniu hipoteki albo z chwilą zawarcia umowy ustanowienia hipoteki, zależnie od sposobu jej ustanowienia. poprawna
- b) Z chwilą złożenia wniosku o wpis hipoteki do księgi wieczystej, przy czym wniosek ten powinien być złożony przez uprawnionego do dysponowania nieruchomością.
- c) Z chwilą dokonania wpisu hipoteki w księdze wieczystej, przy czym wpis ten ma charakter konstytutywny dla powstania prawa.
Fiskusjusz wyjaśnia: Dlaczego tak: Ustawa wyznacza dla hipoteki odrębny moment powstania obowiązku podatkowego: jest nim złożenie oświadczenia o ustanowieniu hipoteki albo zawarcie umowy ustanowienia hipoteki. Forma aktu notarialnego nie zmienia tej zasady, przesądza jedynie o tym, że podatek pobiera notariusz jako płatnik. Wpis hipoteki do księgi wieczystej jest wprawdzie konieczny do powstania samego prawa, ale nie wyznacza momentu powstania obowiązku podatkowego; nie wyznacza go też złożenie wniosku o wpis.
Podstawa prawna: ustawa o podatku od czynności cywilnoprawnych (Dz.U. 2026 poz. 191), art. 3 ust. 1 pkt 2a
Pułapka: Uznanie, że obowiązek podatkowy powstaje dopiero z chwilą wpisu hipoteki do księgi wieczystej, podczas gdy decyduje moment czynności cywilnoprawnej.