Krajowa Administracja Skarbowa

Dlaczego tak: Zgodnie z art. 13 § 2a pkt 1 Ordynacji podatkowej organem właściwym w sprawach wydawania interpretacji indywidualnych przepisów prawa podatkowego jest dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej, co odpowiada zadaniu określonemu w art. 22 ust. 1 pkt 2 ustawy o KAS. Naczelnik urzędu skarbowego jest organem podatkowym pierwszej instancji w sprawach wymiaru i poboru, ale interpretacji nie wydaje. Dyrektor izby administracji skarbowej jest organem odwoławczym od decyzji naczelników, a nie organem interpretacyjnym.

Podstawa prawna: Ustawa o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz.U. 2025 poz. 1131), art. 22 ust. 1 pkt 2

Pułapka: Częstym błędem jest wskazanie dyrektora izby administracji skarbowej jako organu właściwego dla wszystkich podatników, podczas gdy jego właściwość ogranicza się do podatków obsługiwanych przez urzędy celno-skarbowe.

Dlaczego tak: Przepis wprost stanowi, że Szef Krajowej Administracji Skarbowej wykonuje zadania na całym terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. Dyrektor izby administracji skarbowej działa na obszarze swojej właściwości miejscowej, a naczelnik urzędu celno-skarbowego - na obszarze właściwości danego urzędu. Tylko Szef KAS ma kompetencje ogólnokrajowe.

Podstawa prawna: Ustawa o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz.U. 2025 poz. 1131), art. 17

Pułapka: Łatwo pomylić Szefa KAS z dyrektorem izby, który także ma szerokie kompetencje, ale nie ogólnokrajowe.

Dlaczego tak: Zgodnie z art. 257 ust. 2 ustawy o Krajowej Administracji Skarbowej, w stosunku do naczelnika urzędu skarbowego i naczelnika urzędu celno-skarbowego oraz ich zastępców kary dyscyplinarne orzeka dyrektor izby administracji skarbowej lub upoważniony przez niego zastępca. Szef KAS orzeka w stosunku do dyrektorów izb i ich zastępców, a minister właściwy do spraw finansów publicznych nie jest organem dyscyplinarnym.

Podstawa prawna: Ustawa o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz.U. 2025 poz. 1131), art. 257 ust. 2

Pułapka: Przypisanie kompetencji dyscyplinarnych wobec naczelników Szefowi KAS zamiast dyrektorowi izby.

Dlaczego tak: Zgodnie z art. 267 ust. 2 ustawy o KAS, od orzeczenia dyscyplinarnego wydanego przez naczelnika urzędu skarbowego albo naczelnika urzędu celno-skarbowego funkcjonariusz może wnieść odwołanie do dyrektora izby administracji skarbowej w terminie 14 dni od dnia doręczenia orzeczenia. Szef KAS rozpatruje odwołania od orzeczeń wydanych przez dyrektora izby administracji skarbowej. Naczelnik urzędu celno-skarbowego nie jest organem odwoławczym.

Podstawa prawna: Ustawa o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz.U. 2025 poz. 1131), art. 267 ust. 2

Pułapka: Warto pamiętać o dwuinstancyjności postępowania dyscyplinarnego: od naczelnika do dyrektora izby, od dyrektora izby do Szefa KAS.

Dlaczego tak: Zgodnie z ustawą o Krajowej Administracji Skarbowej, do zadań naczelnika urzędu skarbowego należy wykonywanie egzekucji administracyjnej należności pieniężnych oraz wykonywanie zabezpieczenia należności pieniężnych. Dyrektor izby administracji skarbowej sprawuje nadzór nad urzędami skarbowymi, ale nie wykonuje bezpośrednio egzekucji. Naczelnik urzędu celno-skarbowego prowadzi egzekucję w zakresie należności celnych, ale nie jest to ogólna egzekucja administracyjna.

Podstawa prawna: Ustawa o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz.U. 2025 poz. 1131), art. 28 ust. 1 pkt 4

Pułapka: Naczelnik urzędu celno-skarbowego również ma kompetencje egzekucyjne, ale w odniesieniu do należności celnych, a nie wszystkich należności pieniężnych.

Dlaczego tak: Zgodnie z przepisami ustawy o Krajowej Administracji Skarbowej, Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej jest organem właściwym w sprawach wydawania wiążących informacji taryfowych. Szef Krajowej Administracji Skarbowej pełni rolę nadzorczą, a naczelnik urzędu celno-skarbowego zajmuje się kontrolą celną, ale nie wydaje wiążących informacji taryfowych.

Podstawa prawna: Ustawa o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz.U. 2025 poz. 1131), art. 22 ust. 1 pkt 2a

Pułapka: W przeszłości wiążące informacje taryfowe wydawał Szef KAS, ale obecnie kompetencje te przeszły na Dyrektora KIS.

Dlaczego tak: Zgodnie z art. 27 ust. 1 ustawy o KAS, naczelnika urzędu skarbowego powołuje Szef Krajowej Administracji Skarbowej na wniosek dyrektora izby administracji skarbowej. Odwołanie następuje również przez Szefa KAS, co wynika z art. 27 ust. 2. Minister właściwy do spraw finansów publicznych powołuje i odwołuje dyrektora izby administracji skarbowej, a nie naczelnika urzędu skarbowego. Dyrektor izby administracji skarbowej nie ma samodzielnych kompetencji w tym zakresie, a jedynie zgłasza wniosek.

Podstawa prawna: ustawa o KAS (Dz.U. 2025 poz. 1131), art. 27 ust. 1 i 2

Pułapka: Łatwo pomylić kompetencje Szefa KAS i ministra właściwego do spraw finansów publicznych w zakresie powoływania organów KAS.

Dlaczego tak: Zgodnie z art. 33a ust. 1 ustawy o KAS, w sprawach o przestępstwa skarbowe i wykroczenia skarbowe ujawnione w związku z kontrolą celno-skarbową, postępowanie przygotowawcze prowadzi naczelnik urzędu celno-skarbowego wykonujący tę kontrolę. Dyrektor izby administracji skarbowej jest organem nadrzędnym nad finansowym organem postępowania przygotowawczego, a nie organem prowadzącym postępowanie w pierwszej instancji. Naczelnik urzędu skarbowego nie prowadzi postępowań przygotowawczych w sprawach o przestępstwa skarbowe ujawnione przez kontrolę celno-skarbową, chyba że przepisy szczególne stanowią inaczej.

Podstawa prawna: Ustawa o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz.U. 2025 poz. 1131), art. 33a ust. 1 i 2

Pułapka: Łatwo pomylić organ prowadzący postępowanie przygotowawcze z organem nadrzędnym, którym jest dyrektor izby administracji skarbowej.

Dlaczego tak: Zgodnie z art. 33 ust. 1 pkt 7 ustawy o KAS, do zadań naczelnika urzędu celno-skarbowego należy prowadzenie w pierwszej instancji postępowań w sprawach celnych przewidzianych przepisami prawa celnego oraz w sprawach podatkowych związanych z przywozem lub wywozem towarów. Naczelnik urzędu skarbowego nie prowadzi postępowań celnych, a jedynie postępowania podatkowe w zakresie podatków innych niż związane z przywozem i wywozem. Dyrektor izby administracji skarbowej jest organem odwoławczym od decyzji naczelnika urzędu celno-skarbowego, a nie organem pierwszej instancji.

Podstawa prawna: Ustawa o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz.U. 2025 poz. 1131), art. 33 ust. 1 pkt 7

Pułapka: Należy rozróżnić właściwość naczelnika urzędu skarbowego i naczelnika urzędu celno-skarbowego w sprawach celnych i podatkowych związanych z przywozem lub wywozem towarów.

Dlaczego tak: Zgodnie z art. 49aa ust. 1 ustawy o Krajowej Administracji Skarbowej, żądanie przekazania informacji o transakcjach płatniczych akceptanta może wystosować naczelnik urzędu skarbowego lub naczelnik urzędu celno-skarbowego, jeżeli posiada uprawdopodobnione informacje o możliwości naruszenia przepisów prawa, których przestrzeganie podlega kontroli celno-skarbowej. Szef Krajowej Administracji Skarbowej nie jest wymieniony w tym przepisie jako podmiot uprawniony do żądania tych informacji od agenta rozliczeniowego. Dyrektor izby administracji skarbowej nie ma takich kompetencji w tym trybie. Przepis ten stanowi podstawę do żądania informacji od agenta rozliczeniowego, a nie od innych podmiotów, i określa wyłącznie kompetencje naczelnika urzędu skarbowego lub naczelnika urzędu celno-skarbowego.

Podstawa prawna: Ustawa o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz.U. 2025 poz. 1131), art. 49aa ust. 1

Pułapka: Przypisanie uprawnienia Szefowi KAS, podczas gdy ustawa wskazuje wyłącznie naczelników urzędów skarbowych i celno-skarbowych.

Dlaczego tak: Zgodnie z art. 16 ust. 1 ustawy z dnia 26 maja 2023 r. o zmianie ustawy o podatku od towarów i usług oraz niektórych innych ustaw, postępowania w sprawach wydania wiążących informacji akcyzowych oraz ich zmiany, wiążących informacji taryfowych i wiążących informacji o pochodzeniu, wszczęte i niezakończone przed dniem 1 lipca 2023 r., przejmuje do prowadzenia Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej. Dyrektor izby administracji skarbowej w Warszawie był stroną w postępowaniach sądowych w sprawach wiążących informacji akcyzowych, ale to nie on przejął postępowania administracyjne. Szef KAS był stroną w sprawach wiążących informacji taryfowych i o pochodzeniu, ale to nie on przejął prowadzenie postępowań.

Podstawa prawna: Ustawa z dnia 26 maja 2023 r. o zmianie ustawy o podatku od towarów i usług oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. 2023 poz. 1059), art. 16 ust. 1

Pułapka: Pytanie dotyczy przepisów przejściowych, które przenoszą kompetencje na Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej, a nie na organy wcześniej właściwe.

Dlaczego tak: Zgodnie z art. 27 ust. 1 ustawy o KAS, naczelnika urzędu skarbowego powołuje Szef Krajowej Administracji Skarbowej na wniosek dyrektora izby administracji skarbowej. Odwołanie naczelnika następuje natomiast przez Szefa KAS (art. 27 ust. 2). Wariant przypisujący powołanie ministrowi właściwemu do spraw finansów publicznych jest błędny, ponieważ ustawa nie przyznaje temu organowi takich kompetencji. Wariant, w którym wniosek składa Szef KAS do dyrektora izby, odwraca rolę stron, gdyż to dyrektor izby jest wnioskodawcą, a Szef KAS podejmuje decyzję.

Podstawa prawna: Ustawa o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz.U. 2025 poz. 1131), art. 27 ust. 1-2

Pułapka: Łatwo pomylić, kto składa wniosek, a kto powołuje - kluczowa jest kolejność: wniosek dyrektora izby, decyzja Szefa KAS.

Dlaczego tak: Zgodnie z art. 33a ust. 1 ustawy o KAS, w sprawach o przestępstwa skarbowe i wykroczenia skarbowe ujawnione w związku z kontrolą celno-skarbową, nabyciem sprawdzającym lub innymi czynnościami, postępowanie przygotowawcze prowadzi naczelnik urzędu celno-skarbowego wykonujący tę kontrolę albo dokonujący tego nabycia. Nabycie sprawdzające jest czynnością, o której mowa w art. 33 ust. 1 pkt 1a, i wiąże się z właściwością naczelnika urzędu celno-skarbowego. Naczelnik urzędu skarbowego nie ma kompetencji do prowadzenia postępowań w sprawach ujawnionych w toku czynności celno-skarbowych. Dyrektor izby administracji skarbowej jest organem nadrzędnym, ale nie prowadzi postępowania przygotowawczego.

Podstawa prawna: Ustawa o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz.U. 2025 poz. 1131), art. 33a ust. 1

Pułapka: Częstym błędem jest wskazanie dyrektora izby administracji skarbowej jako organu prowadzącego postępowanie, podczas gdy pełni on funkcję organu nadrzędnego.

Dlaczego tak: Zgodnie z art. 49aa ust. 1 ustawy o KAS żądanie przekazania przez agenta rozliczeniowego informacji o transakcjach płatniczych akceptanta może wystosować naczelnik urzędu skarbowego lub naczelnik urzędu celno-skarbowego, jeżeli w związku z prowadzonymi czynnościami analitycznymi posiada uprawdopodobnione informacje o możliwości naruszenia przepisów prawa, których przestrzeganie podlega kontroli celno-skarbowej. Dyrektor izby administracji skarbowej i dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej nie zostali w tym przepisie wymienieni.

Podstawa prawna: Ustawa o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz.U. 2025 poz. 1131), art. 49aa ust. 1

Pułapka: Przypisanie uprawnień do żądania informacji naczelnikowi urzędu skarbowego, podczas gdy prawo to przysługuje wyłącznie naczelnikowi urzędu celno-skarbowego.

Dlaczego tak: Zgodnie z przepisami ustawy o Krajowej Administracji Skarbowej organem właściwym w sprawach wydawania wiążących informacji akcyzowych jest Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej. Dyrektor izby administracji skarbowej nie ma takich kompetencji, a naczelnik urzędu celno-skarbowego wykonuje inne zadania, w szczególności związane z kontrolą celno-skarbową.

Podstawa prawna: Ustawa o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz.U. 2025 poz. 1131), art. 22 ust. 1 pkt 2a

Pułapka: Łatwo pomylić kompetencje Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej z kompetencjami dyrektora izby administracji skarbowej, zwłaszcza w kontekście wiążących informacji taryfowych.

Dlaczego tak: Zgodnie z art. 28 ust. 1 pkt 10 ustawy o KAS do zadań naczelnika urzędu skarbowego należy rozpoznawanie, wykrywanie i zwalczanie przestępstw skarbowych i wykroczeń skarbowych, zapobieganie im oraz ściganie ich sprawców w zakresie określonym w Kodeksie karnym skarbowym. Katalog zadań dyrektora izby administracji skarbowej z art. 25 ust. 1 takiego zadania nie obejmuje, a dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej zajmuje się informacją podatkową i celną oraz interpretacjami.

Podstawa prawna: Ustawa o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz.U. 2025 poz. 1131), art. 28 ust. 1 pkt 10

Pułapka: Naczelnik urzędu celno-skarbowego również ma uprawnienia w zakresie ścigania przestępstw skarbowych, ale w węższym zakresie, dotyczącym spraw celnych.

Dlaczego tak: Zgodnie z art. 49aa ust. 1 ustawy o KAS, to agent rozliczeniowy (w rozumieniu ustawy o usługach płatniczych) jest podmiotem zobowiązanym do przekazania informacji o transakcjach płatniczych akceptanta na żądanie naczelnika urzędu skarbowego lub celno-skarbowego. Bank prowadzący rachunek nie jest objęty tym obowiązkiem, a dostawca terminala nie jest stroną tych transakcji. Informacja ma być przekazana w terminie 7 dni od dnia otrzymania żądania.

Podstawa prawna: Ustawa o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz.U. 2025 poz. 1131), art. 49aa ust. 1 i 3

Pułapka: Należy pamiętać, że obowiązek dotyczy agenta rozliczeniowego, a nie banku czy dostawcy terminala, co jest częstym mylnym skojarzeniem.

Dlaczego tak: Zgodnie z art. 257 ust. 2 ustawy o KAS, w stosunku do naczelnika urzędu skarbowego i naczelnika urzędu celno-skarbowego oraz ich zastępców kary dyscyplinarne orzeka dyrektor izby administracji skarbowej lub upoważniony przez niego zastępca. Szef KAS orzeka kary dyscyplinarne wobec dyrektora izby i jego zastępcy oraz funkcjonariuszy pełniących służbę w komórkach organizacyjnych urzędu obsługującego ministra, ale nie wobec naczelnika urzędu skarbowego. Minister właściwy do spraw finansów publicznych nie jest organem dyscyplinarnym w rozumieniu tego przepisu.

Podstawa prawna: Ustawa o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz.U. 2025 poz. 1131), art. 257 ust. 2

Pułapka: Łatwo przypisać Szefowi KAS kompetencje dyscyplinarne wobec naczelników, podczas gdy ustawa wyraźnie wskazuje dyrektora izby.

Dlaczego tak: Zgodnie z art. 257 ust. 2 ustawy o KAS, w stosunku do naczelnika urzędu skarbowego i naczelnika urzędu celno-skarbowego oraz ich zastępców kary dyscyplinarne orzeka dyrektor izby administracji skarbowej lub upoważniony przez niego zastępca. Szef KAS orzeka kary dyscyplinarne wobec dyrektorów izb administracji skarbowej i ich zastępców oraz funkcjonariuszy pełniących służbę w komórkach organizacyjnych urzędu obsługującego ministra. Minister właściwy do spraw finansów publicznych nie jest organem dyscyplinarnym w rozumieniu ustawy o KAS.

Podstawa prawna: Ustawa o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz.U. 2025 poz. 1131), art. 257 ust. 2

Pułapka: Częstą pomyłką jest wskazanie Szefa KAS jako organu dyscyplinarnego dla wszystkich funkcjonariuszy, podczas gdy jego właściwość jest ograniczona do określonych stanowisk.

Dlaczego tak: Zgodnie z art. 25 ust. 1 pkt 2 ustawy o KAS, do zadań dyrektora izby administracji skarbowej należy rozstrzyganie w drugiej instancji w sprawach należących w pierwszej instancji do naczelników urzędów skarbowych lub naczelników urzędów celno-skarbowych. Szef KAS nie jest organem odwoławczym od decyzji naczelników, chyba że przepisy szczególne stanowią inaczej. Minister właściwy do spraw finansów publicznych nie pełni funkcji organu odwoławczego w tych sprawach.

Podstawa prawna: Ustawa o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz.U. 2025 poz. 1131), art. 25 ust. 1 pkt 2

Pułapka: Często mylnie wskazuje się Szefa KAS jako organ odwoławczy, podczas gdy ustawa przyznaje tę kompetencję dyrektorowi izby.

Dlaczego tak: Zgodnie z art. 257 ust. 2 ustawy o KAS, w stosunku do naczelnika urzędu skarbowego i naczelnika urzędu celno-skarbowego oraz ich zastępców kary dyscyplinarne orzeka dyrektor izby administracji skarbowej lub upoważniony przez niego zastępca. Szef KAS orzeka kary dyscyplinarne wobec dyrektora izby administracji skarbowej i jego zastępcy oraz funkcjonariuszy pełniących służbę w komórkach organizacyjnych urzędu obsługującego ministra, ale nie wobec naczelników urzędów skarbowych. Minister właściwy do spraw finansów publicznych nie jest organem dyscyplinarnym w rozumieniu tego przepisu.

Podstawa prawna: Ustawa o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz.U. 2025 poz. 1131), art. 257 ust. 2

Pułapka: Łatwo pomylić właściwość Szefa KAS z właściwością dyrektora izby - Szef KAS orzeka wobec dyrektorów izb, a nie wobec naczelników urzędów skarbowych.

Dlaczego tak: Art. 149 ust. 2 ustawy o KAS wyłącza obowiązek składania oświadczeń o stanie majątkowym w stosunku do osób zatrudnionych w jednostkach organizacyjnych KAS na stanowiskach pomocniczych, robotniczych, obsługowych lub przy sporządzaniu i wydawaniu posiłków. Dotyczy to także osoby zatrudnionej w Krajowej Informacji Skarbowej na stanowisku pomocniczym, jeżeli nie pełni funkcji kierowniczych i nie zajmuje się czynnościami kontrolnymi. Dyrektor izby administracji skarbowej i naczelnik urzędu skarbowego są zobowiązani do składania oświadczeń na podstawie art. 149 ust. 1 i 5.

Podstawa prawna: Ustawa o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz.U. 2025 poz. 1131), art. 149 ust. 1 i 2

Pułapka: Zwróć uwagę na wyjątek dotyczący stanowisk pomocniczych, robotniczych i obsługowych - te osoby nie składają oświadczeń.

Dlaczego tak: Zgodnie z art. 25 ust. 1 pkt 2 ustawy o KAS, do zadań dyrektora izby administracji skarbowej należy rozstrzyganie w drugiej instancji w sprawach należących w pierwszej instancji do naczelników urzędów skarbowych lub naczelników urzędów celno-skarbowych. Naczelnik urzędu celno-skarbowego nie jest organem odwoławczym od decyzji naczelnika urzędu skarbowego. Szef KAS nie jest organem odwoławczym w tych sprawach.

Podstawa prawna: Ustawa o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz.U. 2025 poz. 1131), art. 25 ust. 1 pkt 2

Pułapka: Pomylenie roli dyrektora izby jako organu odwoławczego z rolą Szefa KAS lub naczelnika urzędu celno-skarbowego.

Dlaczego tak: Zgodnie z art. 267 ust. 2 ustawy o Krajowej Administracji Skarbowej, od orzeczenia dyscyplinarnego wydanego przez naczelnika urzędu skarbowego lub naczelnika urzędu celno-skarbowego funkcjonariusz może wnieść odwołanie do dyrektora izby administracji skarbowej. Szef KAS rozpatruje odwołania od orzeczeń dyrektora izby, a naczelnik urzędu celno-skarbowego nie jest organem odwoławczym.

Podstawa prawna: Ustawa o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz.U. 2025 poz. 1131), art. 267 ust. 2

Pułapka: Pomylenie właściwości odwoławczej dyrektora izby z właściwością Szefa KAS.

Dlaczego tak: Zgodnie z art. 257 ust. 2 ustawy o KAS, w stosunku do naczelnika urzędu skarbowego i naczelnika urzędu celno-skarbowego oraz ich zastępców kary dyscyplinarne orzeka dyrektor izby administracji skarbowej lub upoważniony przez niego zastępca. Szef KAS orzeka kary dyscyplinarne w stosunku do dyrektora izby i jego zastępcy oraz funkcjonariuszy pełniących służbę w komórkach urzędu obsługującego ministra. Minister właściwy do spraw finansów publicznych nie jest organem dyscyplinarnym w rozumieniu art. 257.

Podstawa prawna: Ustawa o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz.U. 2025 poz. 1131), art. 257 ust. 2

Pułapka: Najczęściej mylnie wskazuje się Szefa KAS, nie zauważając, że dla naczelników urzędów skarbowych i celno-skarbowych właściwy jest dyrektor izby.

Dlaczego tak: Zgodnie z art. 33 ust. 1 pkt 1 ustawy o KAS, do zadań naczelnika urzędu celno-skarbowego należy wykonywanie kontroli celno-skarbowej. Naczelnik urzędu skarbowego wykonuje kontrolę podatkową i czynności sprawdzające, ale nie kontrolę celno-skarbową. Dyrektor izby administracji skarbowej nie jest organem prowadzącym kontrolę celno-skarbową w pierwszej instancji; jego rola w tym zakresie jest ograniczona do spraw nadzorczych i odwoławczych.

Podstawa prawna: Ustawa o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz.U. 2025 poz. 1131), art. 33 ust. 1 pkt 1

Pułapka: Kontrola celno-skarbowa jest domeną urzędów celno-skarbowych, a nie skarbowych - to częste źródło pomyłek.

Dlaczego tak: Zgodnie z art. 149 ust. 6 ustawy o KAS, do dokonywania analizy oświadczeń osób, o których mowa w ust. 5 (czyli m.in. naczelnika urzędu skarbowego), jest uprawniona komórka organizacyjna urzędu obsługującego ministra realizująca zadania w zakresie oświadczeń o stanie majątkowym. Dyrektor izby administracji skarbowej nie jest uprawniony do analizy oświadczeń naczelnika urzędu skarbowego, gdyż te ostatnie składane są Szefowi KAS. Naczelnik urzędu celno-skarbowego nie ma żadnych uprawnień w tym zakresie.

Podstawa prawna: Ustawa o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz.U. 2025 poz. 1131), art. 149 ust. 5 i 6

Pułapka: Uznanie, że analizę oświadczeń naczelnika urzędu skarbowego przeprowadza dyrektor izby, podczas gdy właściwa jest komórka urzędu obsługującego ministra.

Dlaczego tak: Zgodnie z art. 32 ust. 1 ustawy o KAS, naczelnika urzędu celno-skarbowego powołuje Szef Krajowej Administracji Skarbowej na wniosek dyrektora izby administracji skarbowej. Odwołanie następuje również przez Szefa KAS (art. 32 ust. 2). Minister właściwy do spraw finansów publicznych nie bierze udziału w powoływaniu naczelników urzędów celno-skarbowych, a wojewoda nie ma żadnych kompetencji w tym zakresie.

Podstawa prawna: ustawa o KAS (Dz.U. 2025 poz. 1131), art. 32 ust. 1 i 2

Pułapka: Analogicznie do naczelnika urzędu skarbowego, wniosek składa dyrektor izby administracji skarbowej, a nie minister.

Dlaczego tak: Zgodnie z przepisem, gdy materiały uzyskane w toku czynności operacyjno-rozpoznawczych zawierają dowody pozwalające na wszczęcie postępowania albo mają znaczenie dla postępowania w sprawie o przestępstwo inne niż skarbowe, naczelnik urzędu celno-skarbowego przekazuje je Pierwszemu Zastępcy Prokuratora Generalnego Prokuratorowi Krajowemu albo prokuratorowi okręgowemu właściwemu miejscowo ze względu na siedzibę naczelnika urzędu celno-skarbowego. Przekazanie właściwemu miejscowo organowi KAS dotyczy informacji mających znaczenie dla kontroli celno-skarbowej, postępowania podatkowego i podobnych postępowań. Sąd nie jest adresatem takiego przekazania.

Podstawa prawna: Ustawa o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz.U. 2025 poz. 1131), art. 122 ust. 1 pkt 2

Pułapka: Pomylenie trybu przekazania materiałów dotyczących przestępstw skarbowych (do organu KAS) z trybem dotyczącym innych przestępstw (do prokuratury).

Dlaczego tak: Z art. 33a ust. 1 ustawy o KAS wynika, że w sprawach o przestępstwa skarbowe ujawnione w związku z kontrolą celno-skarbową postępowanie przygotowawcze prowadzi naczelnik urzędu celno-skarbowego wykonujący tę kontrolę. Przestępstwo niepłacenia podatku VAT ujawnione w toku kontroli celno-skarbowej należy do kategorii przestępstw skarbowych, o których mowa w art. 33a ust. 1 pkt 1. Naczelnik urzędu skarbowego nie ma właściwości do prowadzenia postępowania przygotowawczego w sprawach ujawnionych w kontroli celno-skarbowej, a dyrektor izby jest organem nadrzędnym, nie zaś organem prowadzącym postępowanie.

Podstawa prawna: Ustawa o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz.U. 2025 poz. 1131), art. 33a ust. 1

Pułapka: Właściwość naczelnika urzędu celno-skarbowego wynika z charakteru czynności (kontrola celno-skarbowa), a nie z rodzaju podatku, którego dotyczy przestępstwo.

Dlaczego tak: Czynności sprawdzające, o których mowa w art. 272 Ordynacji podatkowej, obejmują między innymi sprawdzenie terminowości składania deklaracji i wpłacania podatków, a także wezwanie do złożenia wyjaśnień w sprawie przyczyn niezłożenia deklaracji (art. 274a § 1 Ordynacji podatkowej). Kontrola podatkowa jest odrębną instytucją uregulowaną w dziale VI Ordynacji podatkowej i nie mieści się w czynnościach sprawdzających, chociaż oba zadania wykonuje naczelnik urzędu skarbowego (art. 28 ust. 1 pkt 7 ustawy o KAS).

Podstawa prawna: Ustawa - Ordynacja podatkowa (Dz.U. 2026 poz. 622), art. 272 i art. 274a § 1, w związku z art. 28 ust. 1 pkt 7 ustawy o KAS

Pułapka: Nabycie sprawdzające może być mylące, ale jest to odrębna czynność, która należy do czynności sprawdzających.

Dlaczego tak: Zgodnie z art. 28 ust. 1 pkt 7 ustawy o KAS do zadań naczelnika urzędu skarbowego należy wykonywanie kontroli podatkowej oraz czynności sprawdzających, z wyjątkiem przeprowadzania kontroli podatkowej wobec podatnika, który zawarł umowę o współdziałanie, o której mowa w art. 20s Ordynacji podatkowej, w zakresie podatków objętych tą umową. Naczelnik urzędu skarbowego nie może więc prowadzić takiej kontroli. Nie przejmuje jej również naczelnik urzędu celno-skarbowego, ponieważ art. 33 ust. 1 pkt 1 wyłącza z jego zadań kontrolę, o której mowa w dziale IIB Ordynacji podatkowej; w zakresie objętym umową Szef KAS przeprowadza kontrolę celno-skarbową podatnika (art. 20v pkt 2 Ordynacji podatkowej).

Podstawa prawna: Ustawa o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz.U. 2025 poz. 1131), art. 28 ust. 1 pkt 7

Pułapka: Wyjątek dotyczy tylko podatków objętych umową o współdziałanie - w pozostałym zakresie naczelnik urzędu skarbowego zachowuje kompetencje.

Dlaczego tak: Zgodnie z art. 146 ust. 3 pkt 4 ustawy o KAS, w przypadku przeniesienia funkcjonariusza do innej jednostki organizacyjnej KAS, w sprawach z zakresu służby wymagane jest uzyskanie stanowiska naczelnika urzędu celno-skarbowego, w którym funkcjonariusz pełni służbę. Dyrektor izby administracji skarbowej nie ma kompetencji do wyrażania stanowiska w tej sprawie, ponieważ dotyczy ona funkcjonariusza podległego naczelnikowi. Szef KAS nie jest właściwy, gdyż przeniesienie następuje w ramach jednostek KAS, a ustawa wymaga stanowiska przełożonego bezpośredniego.

Podstawa prawna: Ustawa o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz.U. 2025 poz. 1131), art. 146 ust. 3 pkt 4

Pułapka: Należy pamiętać, że chodzi o stanowisko naczelnika urzędu, w którym funkcjonariusz aktualnie pełni służbę, a nie o decyzję dyrektora izby.

Dlaczego tak: Zgodnie z art. 51a ust. 1 ustawy o Krajowej Administracji Skarbowej, dane osobowe przetwarzane w związku z realizacją zadań określonych w art. 2 ust. 1 pkt 16d i 16f mogą być udostępniane nieodpłatnie podmiotom wskazanym w tym przepisie, m.in. Policji, prokuratorowi, sądom i Głównemu Inspektorowi Transportu Drogowego. Katalog ten nie obejmuje Głównego Inspektora Ochrony Danych Osobowych.

Podstawa prawna: Ustawa o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz.U. 2025 poz. 1131), art. 51a ust. 1

Pułapka: Wskazanie podmiotu spoza zamkniętego katalogu, który z racji swoich funkcji mógłby wydawać się uprawniony.

Dlaczego tak: Zgodnie z art. 33a ust. 1 ustawy o KAS, naczelnik urzędu celno-skarbowego prowadzi postępowanie przygotowawcze w sprawach o przestępstwa skarbowe ujawnione w związku z kontrolą celno-skarbową, nabyciem sprawdzającym lub innymi czynnościami wymienionymi w tym przepisie. Kontrola podatkowa prowadzona przez naczelnika urzędu skarbowego nie daje podstaw do właściwości naczelnika urzędu celno-skarbowego. Czynna skrucha nie przesądza o właściwości organu, a zgłoszenie przestępstwa nie jest czynnością, o której mowa w art. 33a ust. 1.

Podstawa prawna: Ustawa o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz.U. 2025 poz. 1131), art. 33a ust. 1

Pułapka: Właściwość naczelnika urzędu celno-skarbowego jest uzależniona od charakteru czynności, w toku której ujawniono przestępstwo, a nie od rodzaju przestępstwa.

Dlaczego tak: Zgodnie z art. 257 ust. 4 pkt 1 ustawy o KAS, jeżeli postępowanie dyscyplinarne dotyczy funkcjonariusza pełniącego służbę w urzędzie skarbowym, naczelnik urzędu skarbowego może upoważnić do orzekania kary dyscyplinarnej zastępcę naczelnika tego urzędu. Dyrektor izby administracji skarbowej orzeka kary dyscyplinarne wobec naczelników i ich zastępców, a nie może być upoważniony przez naczelnika. Inny naczelnik urzędu skarbowego nie jest uprawniony do orzekania kar dyscyplinarnych w zastępstwie.

Podstawa prawna: Ustawa o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz.U. 2025 poz. 1131), art. 257 ust. 4 pkt 1

Pułapka: Upoważnienie może być udzielone wyłącznie zastępcy naczelnika, a nie innemu organowi.