- a) Decyzja pomija podatkowe skutki czynności i określa zobowiązanie tak, aby zniwelować korzyść; podatnik rozlicza zaległość z odsetkami, a organ może ustalić dodatkowe zobowiązanie podatkowe. poprawna
- b) Decyzja unieważnia czynność w obrocie cywilnym i usuwa jej skutki wobec stron oraz osób trzecich; podatnik nie rozlicza zaległości, bo organ może jedynie odmówić korekty.
- c) Decyzja działa tylko w podatku od towarów i usług i polega na odebraniu prawa do odliczenia podatku naliczonego; nie wpływa na podatki dochodowe ani na wysokość zobowiązania.
Fiskusjusz wyjaśnia: Dlaczego tak: Decyzja wydana z zastosowaniem klauzuli określa skutki podatkowe czynności na podstawie stanu rzeczy, jaki zaistniałby, gdyby dokonano czynności odpowiedniej, a gdy korzyść była jedynym celem czynności, jakby czynności w ogóle nie dokonano. Skutkiem jest zniwelowanie osiągniętej korzyści podatkowej, co może wiązać się z koniecznością korekty rozliczeń oraz zapłatą zaległości podatkowej wraz z odsetkami. Organ jednocześnie może ustalić dodatkowe zobowiązanie podatkowe. Klauzula nie powoduje nieważności czynności cywilnoprawnej, a jedynie pomija jej skutki podatkowe, i nie ogranicza się do podatku naliczonego.
Podstawa prawna: Ustawa - Ordynacja podatkowa (Dz.U. 2026 poz. 622), art. 119a § 2 i § 5 w zw. z art. 58a § 1 pkt 1
Pułapka: Klauzula nie działa jak sankcja nieważności czynności - jej celem jest jedynie pozbawienie podatnika korzyści podatkowej, co często jest mylone z unieważnieniem czynności.