Kontrola podatkowa i celno-skarbowa

Czynności sprawdzające, kontrola podatkowa: zawiadomienie, upoważnienie, czas trwania, protokół i zastrzeżenia, korekta deklaracji po kontroli. Kontrola celno-skarbowa: brak zawiadomienia, uprawnienia funkcjonariuszy, wynik kontroli, korekta w terminie 14 dni i przekształcenie w postępowanie podatkowe.

Dziedzina z art. 20 ust. 1 pkt 5, 9 ustawy o doradztwie podatkowym. W tej dziedzinie mamy 59 pytań.

Po zakończeniu kontroli podatkowej u przedsiębiorcy sporządzany jest protokół kontroli. Które z poniższych stwierdzeń dotyczących protokołu kontroli i zastrzeżeń do niego jest prawdziwe?

a) Zastrzeżenia do protokołu kontroli można wnieść w terminie 14 dni od dnia otrzymania protokołu. poprawna
b) Przedsiębiorca może wnieść zastrzeżenia do protokołu kontroli w terminie 7 dni od dnia jego podpisania.
c) Przedsiębiorca nie ma prawa wnoszenia zastrzeżeń do protokołu kontroli, może jedynie odmówić jego podpisania.

Dlaczego tak: Zgodnie z art. 291 § 1 Ordynacji podatkowej kontrolowany, który nie zgadza się z ustaleniami protokołu, może w terminie 14 dni od dnia jego doręczenia przedstawić zastrzeżenia lub wyjaśnienia wraz z wnioskami dowodowymi. Niezłożenie zastrzeżeń w tym terminie oznacza, że kontrolowany nie kwestionuje ustaleń kontroli (art. 291 § 3). Termin 7 dni nie wynika z przepisów, a twierdzenie o braku prawa do zastrzeżeń jest sprzeczne z ustawą.

Podstawa prawna: Ustawa - Ordynacja podatkowa (Dz.U. 2026 poz. 622), art. 291 § 1 i § 3

Pułapka: Częstą pomyłką jest mylenie terminu na zastrzeżenia do protokołu (14 dni) z terminem 7 dni na zawiadomienie o zamiarze wszczęcia kontroli.

Podatnik otrzymał zawiadomienie o zamiarze wszczęcia kontroli podatkowej. W jakim terminie, co do zasady, kontrola może zostać wszczęta, jeżeli podatnik prowadzi działalność gospodarczą i nie zachodzą wyjątki przewidziane w ustawie?

a) Kontrola może zostać wszczęta po upływie 3 dni od dnia doręczenia zawiadomienia.
b) Kontrola może zostać wszczęta po upływie 7 dni od dnia doręczenia zawiadomienia. poprawna
c) Kontrola może zostać wszczęta niezwłocznie po doręczeniu zawiadomienia.

Dlaczego tak: Zgodnie z art. 48 ust. 2 ustawy - Prawo przedsiębiorców oraz art. 282b § 2 Ordynacji podatkowej kontrolę wszczyna się nie wcześniej niż po upływie 7 dni i nie później niż przed upływem 30 dni od dnia doręczenia zawiadomienia o zamiarze wszczęcia kontroli. Termin 3 dni nie wynika z żadnego przepisu, a niezwłoczne wszczęcie jest możliwe tylko na wniosek albo za zgodą kontrolowanego (art. 282b § 3 Ordynacji).

Podstawa prawna: Ustawa - Prawo przedsiębiorców (Dz.U. 2025 poz. 1480), art. 48 ust. 2; Ustawa - Ordynacja podatkowa (Dz.U. 2026 poz. 622), art. 282b § 2

Pułapka: Należy pamiętać, że termin 7 dni dotyczy tylko wyjątków (np. kontrola wyrobów akcyzowych), a nie zasady ogólnej.

Podatnik otrzymał zawiadomienie o zamiarze wszczęcia kontroli podatkowej. W dniu wyznaczonym na rozpoczęcie kontroli, przed doręczeniem upoważnienia do przeprowadzenia kontroli, podatnik złożył korektę deklaracji podatkowej. Która z poniższych sytuacji ma miejsce?

a) Korekta deklaracji złożona przed doręczeniem upoważnienia powoduje, że kontrola podatkowa nie może być wszczęta, a organ podatkowy musi postępować w trybie czynności sprawdzających.
b) Korekta deklaracji złożona przed doręczeniem upoważnienia jest bezskuteczna, a organ podatkowy wszczyna kontrolę podatkową bez uwzględnienia korekty.
c) Korekta deklaracji złożona przed doręczeniem upoważnienia jest skuteczna, a organ podatkowy może wszcząć kontrolę podatkową, ale zakres kontroli obejmie również złożoną korektę. poprawna

Dlaczego tak: Uprawnienie do skorygowania deklaracji ulega zawieszeniu na czas trwania kontroli podatkowej w zakresie objętym kontrolą (art. 81b § 1 pkt 1 Ordynacji podatkowej), a kontrolę wszczyna się z chwilą doręczenia kontrolowanemu upoważnienia do jej przeprowadzenia (art. 284 § 1). Skoro korektę złożono przed doręczeniem upoważnienia, kontrola jeszcze się nie toczyła i korekta jest skuteczna. Organ może następnie wszcząć kontrolę, a jej zakresem obejmie także złożoną korektę.

Podstawa prawna: Ustawa - Ordynacja podatkowa (Dz.U. 2026 poz. 622), art. 81b § 1 pkt 1 i art. 284 § 1

Pułapka: Należy zwrócić uwagę, że złożenie korekty deklaracji przed wszczęciem kontroli nie powoduje zakazu wszczęcia kontroli, a jedynie czasowo go wstrzymuje do czasu weryfikacji korekty.

Podczas kontroli celno-skarbowej funkcjonariusz Krajowej Administracji Skarbowej zamierza przesłuchać świadka. Która z poniższych czynności jest dozwolona na podstawie przepisów ustawy o Krajowej Administracji Skarbowej?

a) Funkcjonariusz może przesłuchać świadka, który jest pracownikiem kontrolowanego, bez ograniczeń, ale tylko w obecności kontrolowanego lub jego pełnomocnika, a przesłuchanie odbywa się na zasadach określonych w przepisach o postępowaniu podatkowym.
b) Funkcjonariusz może przesłuchać świadka wyłącznie za zgodą kontrolowanego, jeżeli świadek jest pracownikiem kontrolowanego, a przesłuchanie odbywa się na zasadach określonych w przepisach o postępowaniu podatkowym.
c) Funkcjonariusz może przesłuchać świadka, który jest pracownikiem kontrolowanego, jeżeli jest to niezbędne do ustalenia stanu faktycznego, a przesłuchanie odbywa się na zasadach określonych w przepisach o postępowaniu podatkowym. poprawna

Dlaczego tak: Funkcjonariusze celno-skarbowi mają szerokie uprawnienia w toku kontroli, w tym prawo przesłuchiwania świadków na zasadach przewidzianych w Ordynacji podatkowej, co obejmuje również pracowników kontrolowanego. Wariant uzależniający przesłuchanie od zgody kontrolowanego jest błędny, gdyż ustawa nie wymaga takiej zgody. Wariant ograniczający przesłuchanie do obecności kontrolowanego lub jego pełnomocnika również jest błędny, gdyż przepisy nie wprowadzają takiego wymogu, a obecność osób trzecich zależy od charakteru czynności. Przesłuchanie świadka, w tym pracownika kontrolowanego, jest dozwolone, jeżeli jest niezbędne do ustalenia stanu faktycznego, i odbywa się na zasadach określonych w przepisach o postępowaniu podatkowym.

Podstawa prawna: Ustawa o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz.U. 2025 poz. 1131), art. 64 ust. 1 pkt 5

Pułapka: Częstym błędem jest mylenie uprawnień funkcjonariuszy podczas kontroli celno-skarbowej z ograniczeniami wynikającymi z kontroli podatkowej prowadzonej na podstawie Ordynacji podatkowej.

Podczas kontroli celno-skarbowej funkcjonariusze Służby Celno-Skarbowej dokonali przeszukania lokalu mieszkalnego kontrolowanego. Które z poniższych stwierdzeń dotyczących tej czynności jest prawidłowe?

a) Przeszukanie lokalu mieszkalnego jest dopuszczalne w celu znalezienia dowodów mających znaczenie dla kontroli, przy czym przed przystąpieniem do niego okazuje się kontrolowanemu postanowienie prokuratora o wyrażeniu zgody na przeszukanie. poprawna
b) Przeszukanie lokalu mieszkalnego w ramach kontroli celno-skarbowej może być dokonane tylko za zgodą kontrolowanego, a w przypadku braku takiej zgody czynność ta musi zostać zaniechana i wymaga odrębnego postępowania sądowego.
c) Przeszukanie lokalu mieszkalnego w ramach kontroli celno-skarbowej jest niedopuszczalne, gdyż wymaga uprzedniej zgody sądu, a funkcjonariusze Służby Celno-Skarbowej nie posiadają uprawnień do samodzielnego podejmowania takich czynności w toku postępowania kontrolnego.

Dlaczego tak: Zgodnie z art. 77 ust. 1 ustawy o Krajowej Administracji Skarbowej kontrolujący może dokonać przeszukania lokali mieszkalnych w celu znalezienia dowodów mających znaczenie dla kontroli, a przed przystąpieniem do przeszukania okazuje kontrolowanemu postanowienie prokuratora o wyrażeniu na nie zgody; przepisy Kodeksu postępowania karnego o przeszukaniu stosuje się odpowiednio. W przypadkach niecierpiących zwłoki przeszukanie może nastąpić bez uprzedniej zgody, ale wymaga późniejszego zatwierdzenia, a w razie odmowy zatwierdzenia zebrane materiały nie stanowią dowodu (art. 77 ust. 2 i 5). Zgoda kontrolowanego nie jest wymagana, a zgody udziela prokurator, nie sąd.

Podstawa prawna: Ustawa o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz.U. 2025 poz. 1131), art. 77 ust. 1, 2 i 5

Pułapka: Łatwo pomylić uprawnienia kontrolne z uprawnieniami procesowymi w postępowaniu karnym skarbowym, gdzie przeszukanie wymaga zgody sądu.

Podczas kontroli podatkowej u przedsiębiorcy kontrolujący stwierdził nieprawidłowości. Po zakończeniu czynności kontrolnych sporządzono protokół kontroli. Kierownik jednostki organizacyjnej odmówił podpisania protokołu. Jakie skutki wywołuje odmowa podpisania protokołu przez kierownika?

a) Odmowa podpisania protokołu wyłącza możliwość wykorzystania go jako podstawy rozstrzygnięcia i wymaga sporządzenia nowego protokołu kontroli.
b) Odmowa podpisania protokołu skutkuje obowiązkiem ponownego wszczęcia kontroli oraz powtórzenia wykonanych czynności kontrolnych.
c) Odmowa podpisania protokołu nie blokuje podpisania go przez kontrolującego ani sporządzenia informacji o wynikach kontroli. poprawna

Dlaczego tak: Zgodnie z art. 94i ust. 6 ustawy o KAS odmowa podpisania protokołu kontroli przez kierownika kontrolowanej jednostki organizacyjnej nie stanowi przeszkody do podpisania protokołu przez kontrolującego i sporządzenia informacji o wynikach kontroli. Wariant zakładający konieczność ponownego przeprowadzenia kontroli jest błędny, gdyż ustawa nie przewiduje takiego skutku. Wariant zakładający, że protokół nie może być podstawą rozstrzygnięcia i trzeba sporządzić nowy protokół, również jest błędny, ponieważ protokół pozostaje dokumentem urzędowym i może być wykorzystany w postępowaniu. Odmowa podpisania protokołu nie unieważnia przeprowadzonych czynności kontrolnych ani nie wymaga ich powtórzenia, a protokół nadal stanowi dowód w sprawie.

Podstawa prawna: ustawa o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz.U. 2025 poz. 1131), art. 94i ust. 6

Pułapka: Przypisanie odmowie podpisania protokołu skutku nieważności lub konieczności powtórzenia kontroli.

Przedsiębiorca otrzymał zawiadomienie o zamiarze wszczęcia kontroli podatkowej. Kiedy, co do zasady, organ kontroli może wszcząć kontrolę?

a) Natychmiast po doręczeniu zawiadomienia, jeżeli kontrola ma charakter planowy
b) Po upływie 14 dni od doręczenia zawiadomienia, nie później niż przed upływem 60 dni od tego dnia
c) Po upływie 7 dni od doręczenia zawiadomienia, nie później niż przed upływem 30 dni od tego dnia poprawna

Dlaczego tak: Ustawa - Prawo przedsiębiorców stanowi, że kontrolę wszczyna się nie wcześniej niż po upływie 7 dni i nie później niż przed upływem 30 dni od dnia doręczenia zawiadomienia o zamiarze wszczęcia kontroli. Jeżeli kontrola nie zostanie wszczęta w terminie 30 dni, wymagane jest ponowne zawiadomienie. Warianty dotyczące 14/60 dni oraz natychmiastowego wszczęcia nie odpowiadają ustawowemu terminowi.

Podstawa prawna: Ustawa - Prawo przedsiębiorców (Dz.U. 2025 poz. 1480), art. 48 ust. 2

Pułapka: Częstym błędem jest mylenie terminów z innych procedur, np. 14 dni na korektę deklaracji po kontroli celno-skarbowej, z terminem na wszczęcie kontroli.

Przedsiębiorca otrzymał zawiadomienie o zamiarze wszczęcia kontroli podatkowej. Która z poniższych czynności jest niedopuszczalna w okresie od doręczenia zawiadomienia do dnia rozpoczęcia kontroli?

a) Dokonanie przez organ kontroli czynności sprawdzających polegających na weryfikacji deklaracji podatkowej złożonej przez przedsiębiorcę.
b) Dokonanie przez organ kontroli oględzin składników majątku przedsiębiorcy, jeżeli przedsiębiorca wyraził na to pisemną zgodę.
c) Dokonanie przez organ kontroli przeszukania pomieszczeń przedsiębiorcy na podstawie odrębnych przepisów. poprawna

Dlaczego tak: Po doręczeniu zawiadomienia o zamiarze wszczęcia kontroli, przed jej rozpoczęciem, organ nie może wykonywać czynności kontrolnych. Przeszukanie pomieszczeń na podstawie odrębnych przepisów (np. kodeksu postępowania karnego) nie jest czynnością kontrolną w rozumieniu prawa przedsiębiorców, więc może być przeprowadzone. Oględziny za zgodą przedsiębiorcy są dopuszczalne, podobnie jak czynności sprawdzające, które nie są kontrolą.

Podstawa prawna: Ustawa - Prawo przedsiębiorców (Dz.U. 2025 poz. 1480), art. 49 ust. 1 i 2

Pułapka: Należy odróżnić czynności kontrolne od innych czynności podejmowanych na podstawie odrębnych przepisów, np. przeszukania.

W toku czynności sprawdzających organ podatkowy stwierdził, że podatnik w złożonej deklaracji wykazał zawyżony zwrot podatku naliczonego. Jaki środek może zostać zastosowany wobec podatnika?

a) Organ podatkowy może wydać decyzję, w której określa wysokość zwrotu podatku, jeżeli podatnik nie złoży wyjaśnień lub nie uzupełni deklaracji w wyznaczonym terminie. poprawna
b) Organ podatkowy może wszcząć kontrolę podatkową, jednak nie jest uprawniony do doręczenia decyzji w trakcie czynności sprawdzających, nawet po uzyskaniu wyjaśnień.
c) Organ podatkowy może wydać decyzję określającą wysokość zobowiązania podatkowego, ale wyłącznie po przeprowadzeniu pełnego postępowania podatkowego z udziałem strony.

Dlaczego tak: Zgodnie z art. 274 § 2 Ordynacji podatkowej, w razie stwierdzenia, że w deklaracji wykazano zawyżoną kwotę zwrotu podatku, organ podatkowy może wydać decyzję, w której określa wysokość zwrotu podatku, jeżeli podatnik nie złożył wyjaśnień lub nie uzupełnił deklaracji w wyznaczonym terminie. Odpowiedź o konieczności przeprowadzenia postępowania podatkowego przed wydaniem decyzji jest błędna, gdyż decyzja może być wydana w ramach czynności sprawdzających. Odpowiedź o wszczęciu kontroli podatkowej jako jedynym środku jest błędna, gdyż czynności sprawdzające mogą zakończyć się decyzją.

Podstawa prawna: Ustawa - Ordynacja podatkowa (Dz.U. 2026 poz. 622), art. 274 § 2

Pułapka: Częstym błędem jest myślenie, że decyzja wymaga zawsze postępowania podatkowego - w przypadku zawyżonego zwrotu podatku decyzja może być wydana w toku czynności sprawdzających.

W toku czynności sprawdzających organ podatkowy stwierdził, że w złożonej deklaracji podatkowej wykazano zawyżone odliczenie. W związku z tym organ podatkowy, na podstawie art. 274 § 1 pkt 1 Ordynacji podatkowej, dokonał korekty deklaracji. Który z poniższych warunków musi zostać spełniony, aby korekta ta wywołała skutki prawne?

a) Korekta deklaracji dokonana przez organ podatkowy wywołuje skutki prawne, jeżeli po przeprowadzeniu postępowania podatkowego zostanie wydana decyzja zatwierdzająca tę korektę.
b) Korekta deklaracji dokonana przez organ podatkowy wywołuje skutki prawne, jeżeli zostanie doręczona podatnikowi wraz z postanowieniem o nadaniu jej rygoru natychmiastowej wykonalności.
c) Korekta deklaracji dokonana przez organ podatkowy wywołuje skutki prawne, jeżeli podatnik nie wniósł sprzeciwu w terminie 14 dni od doręczenia uwierzytelnionej kopii skorygowanej deklaracji. poprawna

Dlaczego tak: Zgodnie z art. 274 § 1 pkt 1 Ordynacji podatkowej organ podatkowy może dokonać korekty deklaracji, jeżeli stwierdzi, że deklaracja zawiera błędy rachunkowe, oczywiste omyłki albo wypełniono ją niezgodnie z ustalonymi wymaganiami. Z art. 274 § 4 wynika, że korekta ta wywołuje skutki prawne jak korekta złożona przez podatnika, jeżeli podatnik nie wniósł sprzeciwu w terminie 14 dni od doręczenia uwierzytelnionej kopii skorygowanej deklaracji. Sprzeciw wniesiony w tym terminie powoduje uchylenie korekty w całości. Wariant mówiący o doręczeniu korekty wraz z rygorem natychmiastowej wykonalności jest błędny, ponieważ przepisy art. 274 nie przewidują takiego warunku skuteczności korekty. Wariant uzależniający skuteczność od decyzji zatwierdzającej jest błędny, ponieważ korekta dokonywana w tym trybie nie wymaga wydania decyzji.

Podstawa prawna: Ustawa - Ordynacja podatkowa (Dz.U. 2026 poz. 622), art. 274 § 1 pkt 1 i § 4

Pułapka: Należy odróżnić korektę deklaracji dokonaną przez organ podatkowy w trybie czynności sprawdzających od korekty deklaracji składanej przez podatnika - w tym pierwszym przypadku skuteczność zależy od braku sprzeciwu w terminie 14 dni.

W trakcie kontroli celno-skarbowej funkcjonariusze Krajowej Administracji Skarbowej przeprowadzają oględziny przedmiotu znajdującego się w posiadaniu podmiotu trzeciego, niebędącego kontrolowanym. Które z poniższych stwierdzeń jest prawdziwe?

a) Oględziny mogą być przeprowadzone bez okazania upoważnienia do kontroli, jeżeli podmiot trzeci wyrazi zgodę i udostępni przedmiot.
b) Podmiot trzeci, po okazaniu upoważnienia do przeprowadzenia kontroli, ma obowiązek niezwłocznie okazać przedmiot i udzielać wyjaśnień. poprawna
c) Podmiot trzeci może uzależnić oględziny od swojej zgody i odmówić okazania przedmiotu, nawet po okazaniu upoważnienia.

Dlaczego tak: Ustawa o Krajowej Administracji Skarbowej przewiduje, że w zakresie objętym kontrolą celno-skarbową można przeprowadzić oględziny przedmiotu także wtedy, gdy znajduje się on w posiadaniu innego podmiotu niż kontrolowany. Podmiotowi temu okazywane jest upoważnienie do przeprowadzenia kontroli. Po okazaniu upoważnienia podmiot ten jest obowiązany do niezwłocznego okazania przedmiotu oględzin oraz udzielania wyjaśnień dotyczących tego przedmiotu. Obowiązek okazania i wyjaśnień istnieje niezależnie od zgody podmiotu trzeciego, a oględziny bez okazania upoważnienia są niedopuszczalne.

Podstawa prawna: Ustawa o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz.U. 2025 poz. 1131), art. 73

Pułapka: Warto pamiętać, że oględziny u podmiotu trzeciego nie wymagają jego zgody, ale wymagają okazania upoważnienia - to częste źródło błędnych skojarzeń z zasadami kontroli podatkowej.

W trakcie kontroli celno-skarbowej kontrolowany złożył korektę deklaracji w terminie 14 dni od doręczenia wyniku kontroli, a organ uwzględnił tę korektę. Jednocześnie w wyniku kontroli stwierdzono nieprawidłowości w zakresie, o którym mowa w art. 54 ust. 1 pkt 1 ustawy o Krajowej Administracji Skarbowej. Kiedy kontrola celno-skarbowa przekształci się w postępowanie podatkowe?

a) Kontrola nie przekształci się w postępowanie podatkowe, jeżeli organ uwzględnił korektę złożoną w terminie 14 dni od doręczenia wyniku kontroli, także wtedy, gdy istnieją przesłanki dotyczące dodatkowego zobowiązania w podatku od towarów i usług.
b) Kontrola przekształci się w postępowanie podatkowe, jeżeli mimo uwzględnienia korekty istnieją przesłanki do ustalenia dodatkowego zobowiązania w podatku od towarów i usług albo do określenia kwoty podatku do zapłaty na podstawie art. 108 ustawy o podatku od towarów i usług. poprawna
c) Kontrola przekształci się w postępowanie podatkowe zawsze po złożeniu korekty w terminie 14 dni od doręczenia wyniku kontroli, bez badania, czy korekta została uwzględniona i czy występują przesłanki dotyczące dodatkowego zobowiązania lub art. 108 ustawy o podatku od towarów i usług.

Dlaczego tak: Zgodnie z art. 83 ust. 1 pkt 3 ustawy o Krajowej Administracji Skarbowej, kontrola przekształca się w postępowanie podatkowe, gdy organ uwzględnił złożoną korektę deklaracji i istnieją przesłanki do ustalenia dodatkowego zobowiązania w podatku od towarów i usług lub do określenia kwoty podatku do zapłaty na podstawie art. 108 ustawy o podatku od towarów i usług. Samo złożenie i uwzględnienie korekty nie wyklucza przekształcenia, jeśli zachodzą te przesłanki. Wariant mówiący, że kontrola nie przekształci się, jest błędny, bo pomija ustawowy przypadek przekształcenia mimo uwzględnienia korekty. Wariant mówiący, że przekształci się zawsze po złożeniu korekty, jest również błędny, ponieważ przekształcenie zależy od spełnienia przesłanek wskazanych w art. 83 ust. 1 pkt 3 ustawy o Krajowej Administracji Skarbowej.

Podstawa prawna: Ustawa o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz.U. 2025 poz. 1131), art. 83 ust. 1 pkt 3

Pułapka: Uznanie, że uwzględniona korekta zawsze kończy sprawę, podczas gdy ustawa przewiduje wyjątek dotyczący dodatkowego zobowiązania.

W trakcie kontroli celno-skarbowej kontrolujący stwierdził nieprawidłowości i sporządził protokół kontroli. Kierownik kontrolowanej jednostki organizacyjnej otrzymał protokół i przed jego podpisaniem zgłosił umotywowane zastrzeżenia. W jakim terminie kontrolujący rozpatruje zastrzeżenia?

a) W terminie 30 dni od dnia ich zgłoszenia.
b) W terminie 14 dni od dnia ich zgłoszenia. poprawna
c) W terminie 7 dni od dnia ich zgłoszenia.

Dlaczego tak: Art. 94i ust. 3 ustawy o KAS stanowi, że kontrolujący rozpatruje zastrzeżenia w terminie 14 dni od dnia ich zgłoszenia. Termin 30 dni jest przewidziany dla sporządzenia projektu informacji o wynikach kontroli (art. 94j ust. 1), a termin 7 dni nie występuje w tym kontekście. Zastrzeżenia można zgłosić w terminie 14 dni od otrzymania protokołu, a ich rozpatrzenie następuje w analogicznym terminie. Pozostałe warianty są błędne, bo odwołują się do innych terminów.

Podstawa prawna: Ustawa o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz.U. 2025 poz. 1131), art. 94i ust. 3

Pułapka: Łatwo pomylić termin na zgłoszenie zastrzeżeń (14 dni) z terminem na ich rozpatrzenie, a także z terminem 30 dni na sporządzenie projektu informacji.

W trakcie kontroli celno-skarbowej u przedsiębiorcy kontrolujący stwierdził, że kontrolowany nie prowadzi książki kontroli wbrew obowiązkowi określonemu w ustawie - Prawo przedsiębiorców. Która z poniższych konsekwencji jest prawidłowa?

a) Kontrolujący może przeprowadzić kontrolę, a przedsiębiorca podlega odpowiedzialności karnej za wykroczenie polegające na nieprowadzeniu książki kontroli, za które grozi kara grzywny.
b) Kontrola celno-skarbowa jest prowadzona bez obowiązku dokonywania wpisów w książce kontroli, ponieważ przepisy o książce kontroli nie mają zastosowania do kontroli celno-skarbowej. poprawna
c) Kontrola celno-skarbowa nie może zostać wszczęta, dopóki przedsiębiorca nie założy książki kontroli, a kontrolujący ma obowiązek wstrzymać czynności kontrolne do czasu jej założenia.

Dlaczego tak: Zgodnie z art. 93 ustawy o Krajowej Administracji Skarbowej do kontroli celno-skarbowej nie stosuje się przepisów rozdziału 5 ustawy - Prawo przedsiębiorców, a więc również art. 57 o książce kontroli. W kontroli celno-skarbowej nie dokonuje się wpisów w książce kontroli, a jej brak nie ma wpływu na przebieg kontroli. Ustawa - Prawo przedsiębiorców nie przewiduje też kary grzywny za nieprowadzenie książki kontroli, a jej art. 59 dotyczy sprzeciwu przedsiębiorcy wobec czynności kontrolnych.

Podstawa prawna: Ustawa o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz.U. 2025 poz. 1131), art. 93; Ustawa - Prawo przedsiębiorców (Dz.U. 2025 poz. 1480), art. 57

Pułapka: Częstym błędem jest myślenie, że kontrola celno-skarbowa nie podlega przepisom o książce kontroli - ustawa o KAS odsyła do odpowiedniego stosowania tych przepisów.

W trakcie kontroli celno-skarbowej u przedsiębiorcy funkcjonariusze Służby Celno-Skarbowej dokonali przeszukania lokalu mieszkalnego kontrolowanego bez obecności policji. Która z poniższych ocen jest prawidłowa?

a) Przeszukanie lokalu mieszkalnego jest dopuszczalne, jeżeli kontrolowany wyraził pisemną zgodę, a kontrolujący okazali upoważnienie naczelnika urzędu celno-skarbowego.
b) Przeszukanie lokalu mieszkalnego jest niedopuszczalne, ponieważ nawet przy zgodzie prokuratora albo w przypadku niecierpiącym zwłoki wymagana jest obecność Policji.
c) Przeszukanie lokalu mieszkalnego jest dopuszczalne, jeżeli okazano postanowienie prokuratora o zgodzie na przeszukanie albo zachodzi przypadek niecierpiący zwłoki. poprawna

Dlaczego tak: Przeszukania lokali mieszkalnych dokonuje kontrolujący na podstawie art. 77 ust. 1 ustawy o Krajowej Administracji Skarbowej, okazując kontrolowanemu postanowienie prokuratora o wyrażeniu zgody. Przepisy Kodeksu postępowania karnego o przeszukaniu odnoszące się do Policji stosuje się odpowiednio do kontrolujących. W przypadkach niecierpiących zwłoki przeszukanie może nastąpić bez uprzedniej zgody, z zastrzeżeniem późniejszego zatwierdzenia zgodnie z art. 77 ust. 2. Ustawa nie wymaga obecności funkcjonariusza Policji ani zgody kontrolowanego.

Podstawa prawna: Ustawa o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz.U. 2025 poz. 1131), art. 77 ust. 1 i 2

Pułapka: Należy pamiętać, że przeszukanie lokalu mieszkalnego w ramach kontroli celno-skarbowej jest czynnością o charakterze karnym i wymaga odpowiedniej podstawy prawnej, ale nie wymaga obligatoryjnego udziału policji.

W trakcie kontroli celno-skarbowej u przedsiębiorcy Alpha sp. z o.o. funkcjonariusz Służby Celno-Skarbowej zażądał przeprowadzenia spisu z natury. Czy żądanie to jest zgodne z przepisami?

a) Nie, ponieważ spis z natury może być żądany wyłącznie w toku kontroli podatkowej prowadzonej przez organy podatkowe
b) Tak, ale wyłącznie po uprzednim uzyskaniu zgody naczelnika urzędu celno-skarbowego
c) Tak, ponieważ w ramach kontroli celno-skarbowej przysługuje uprawnienie do żądania przeprowadzenia spisu z natury poprawna

Dlaczego tak: Zgodnie z art. 64 ust. 1 pkt 9 ustawy o Krajowej Administracji Skarbowej, w ramach kontroli celno-skarbowej przysługuje uprawnienie do żądania przeprowadzenia spisu z natury. Uprawnienie to nie jest ograniczone do kontroli podatkowych ani nie wymaga zgody naczelnika urzędu celno-skarbowego.

Podstawa prawna: Ustawa o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz.U. 2025 poz. 1131), art. 64 ust. 1 pkt 9

Pułapka: Błędne przypisanie spisu z natury wyłącznie do kontroli podatkowej, podczas gdy przysługuje on również w kontroli celno-skarbowej.

W trakcie kontroli celno-skarbowej ujawniono nieprawidłowości w rozliczeniach podatnika. Po doręczeniu wyniku kontroli podatnik nie skorygował deklaracji we wskazanym terminie. Jaki skutek wywołuje to dla dalszego postępowania?

a) Organ kontroli wydaje decyzję wymiarową bez wszczynania postępowania, co jest dopuszczalne w przypadkach określonych w przepisach szczególnych i nie wymaga przeprowadzenia dodatkowych czynności
b) Organ kontroli wszczyna postępowanie podatkowe w zakresie objętym kontrolą, co wynika z przepisów o kontroli celno-skarbowej i stanowi podstawę do dalszego prowadzenia sprawy poprawna
c) Organ kontroli wzywa podatnika do złożenia korekty w terminie 7 dni, co stanowi obligatoryjny etap przed ewentualnym wszczęciem postępowania i ma na celu umożliwienie dobrowolnego uregulowania należności

Dlaczego tak: Jeżeli w wyniku kontroli celno-skarbowej stwierdzono nieprawidłowości, a kontrolowany nie złożył korekty deklaracji w terminie 14 dni od doręczenia wyniku kontroli, zakończona kontrola przekształca się w postępowanie podatkowe (art. 83 ust. 1 pkt 1 ustawy o KAS), o czym organ zawiadamia postanowieniem (art. 83 ust. 3). Postępowanie toczy się na zasadach Ordynacji podatkowej i może zakończyć się decyzją określającą zobowiązanie. Ustawa nie przewiduje wydania decyzji bez postępowania ani dodatkowego wezwania do korekty w terminie 7 dni.

Podstawa prawna: Ustawa o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz.U. 2025 poz. 1131), art. 83 ust. 1 pkt 1 i ust. 3

Pułapka: Należy pamiętać, że brak korekty po kontroli skutkuje obligatoryjnym wszczęciem postępowania podatkowego, a nie np. od razu decyzją.

W trakcie kontroli podatkowej kontrolujący doręczył podatnikowi upoważnienie do przeprowadzenia kontroli. Który z poniższych elementów nie jest wymagany w treści upoważnienia?

a) Zakres kontroli
b) Numer PESEL podatnika poprawna
c) Oznaczenie organu podatkowego

Dlaczego tak: Zgodnie z art. 283 § 1 i § 2 Ordynacji podatkowej upoważnienie do przeprowadzenia kontroli podatkowej zawiera m.in. oznaczenie organu, datę i miejsce wystawienia, wskazanie podstawy prawnej, imię i nazwisko kontrolujących, numer legitymacji służbowej, oznaczenie kontrolowanego, określenie zakresu kontroli, datę rozpoczęcia i przewidywany termin zakończenia kontroli, podpis osoby udzielającej upoważnienia oraz pouczenie o prawach i obowiązkach kontrolowanego. Numer PESEL podatnika nie jest elementem upoważnienia, natomiast zakres kontroli i oznaczenie organu podatkowego są wymagane.

Podstawa prawna: Ustawa - Ordynacja podatkowa (Dz.U. 2026 poz. 622), art. 283 § 1

Pułapka: Łatwo przypisać do upoważnienia dane identyfikujące podatnika, które nie są tam wymagane.

Zgodnie z ustawą - Prawo przedsiębiorców, kontrola podatkowa u mikroprzedsiębiorcy w jednym roku kalendarzowym nie może przekroczyć:

a) 6 dni roboczych poprawna
b) 18 dni roboczych
c) 12 dni roboczych

Dlaczego tak: Ustawa - Prawo przedsiębiorców limituje łączny czas trwania wszystkich kontroli u przedsiębiorcy w jednym roku kalendarzowym. Dla mikroprzedsiębiorców limit ten wynosi 6 dni roboczych, dla małych przedsiębiorców - 18 dni roboczych, a dla średnich - 24 dni roboczych. Zatem prawidłowy jest limit 6 dni roboczych. Wskazane w pozostałych wariantach wartości dotyczą innych kategorii przedsiębiorców, a nie mikroprzedsiębiorców.

Podstawa prawna: Ustawa - Prawo przedsiębiorców (Dz.U. 2025 poz. 1480), art. 55 ust. 1 pkt 1

Pułapka: Należy zwrócić uwagę na zróżnicowanie limitów w zależności od wielkości przedsiębiorcy - łatwo pomylić limity dla mikro, małych i średnich przedsiębiorców.